Эгизак миноралар теракти: 25 йиллик жиноят суди

Қарорни АҚШ ҳарбий судяси, ҳаво кучлари подполковниги Майкл А. Шрама 26 август куни чиқарди.

Суд жараёни АҚШнинг Кубадаги Гуантанамо ҳарбий базасида ўтказилади. Прокуратура судни 2027 йил январда бошлашни таклиф қилган эди. Бироқ судя судгача ҳал қилиниши керак бўлган далиллар ва бошқа процессуал масалаларни кўриб чиқиш учун қўшимча вақт зарур, деган хулосага келган.
Суд 2028 йил 5 июнда бошланади
Судя Шрама қарорига кўра, суд жараёни 2028 йил 5 июнда бошланиши режалаштирилган. 

Бу прокуратура сўраган 2027 йил январь санасидан тахминан 18 ой кеч.

Иш бўйича судгача бўлган жараёнларда айблов ва ҳимоя томонлари ўртасида судда қайси далиллардан фойдаланиш мумкинлиги каби масалалар бўйича келишмовчиликлар сақланиб қолмоқда. Шу сабабли белгиланган сана ҳам процессуал босқичларнинг ўз вақтида якунланишига боғлиқ.
Холид Шайх Муҳаммад нимага айбланмоқда?
Холид Шайх Муҳаммад АҚШ ҳукумати томонидан 11 сентябрь терактларининг асосий ташкилотчиси сифатида айбланмоқда.

У 2001 йилда олиб қочилган йўловчи самолётларидан қурол сифатида фойдаланиб, уларни Нью-Йоркдаги Жаҳон савдо маркази ва Пентагонга йўналтириш режасини ишлаб чиққанликда айбланади. Терактлар оқибатида қарийб 3 минг киши ҳалок бўлган.
Муҳаммад билан бирга Валид бин Аттош, Али Абдул Азиз Али ва Мустафо ал-Ҳавсавий ҳам судланади. Улар 11 сентябрь ҳужумларини тайёрлаш ва амалга оширишга ёрдам берганликда айбланмоқда.

Иш нега 23 йилдан бери чўзилмоқда?

Холид Шайх Муҳаммад 2003 йилда Покистонда қўлга олинган. Кейинчалик у АҚШ Марказий разведка бошқармасининг махфий қамоқхоналарида сақланган ва 2006 йилда Гуантанамо базасига олиб келинган.
Иш бўйича суд жараёни бир неча марта кечиктирилган. Бунга айбланувчиларнинг АҚШ махсус хизматлари томонидан сўроқ қилиниши, ушбу жараёнда олинган кўрсатмалардан судда фойдаланиш мумкинлиги, махфий далиллар ва бошқа ҳуқуқий масалалар бўйича низолар сабаб бўлган.
Аввалроқ суд жараёнини 2021 йилда ўтказиш режалаштирилган, аммо у бекор қилинган. 2024 йилда Муҳаммад ва яна икки айбланувчи айбини тан олиш эвазига ўлим жазосидан қочиш имконини берувчи келишувга рози бўлган. Бироқ кейинчалик ушбу келишув бўйича ҳуқуқий низолар юзага келган.
Агар белгиланган жадвал ўзгармаса, 11 сентябрь терактларидан қарийб 27 йил ўтиб, 2028 йил 5 июнда ушбу иш бўйича суд жараёни бошланади.