Keskinlashgan Isroil-Turkiya munosabatlari yoxud "yangi usmoniylik" siyosati

2024-yil soʻnggida Suriyada Bashar Asad rejimi qulagach vaziyat keskin oʻzgardi. Turkiya Suriyada Eronning oʻrnini egallashga va mamlakatda harbiy bazasini joylashtirishga harakat qilmoqda. Suriya bilan qoʻshma mudofaa shartnomasiga koʻra Palmira, Hama va T 4 aviabazasi Turkiyaga berilishi koʻzda tutilgan edi. Shuningdek, soʻnggi haftalar davomida turkiyalik mutaxassislar tomonidan ushbu harbiy bazalar koʻzdan kechirilgan edi.

Turkish and Israel

Turkiyaning bu harakatlari esa Isroilning jiddiy qarshiligiga duch kelmoqda. Isroil armiyasi Suriyaga, ayniqsa, uning janubiy viloyatlariga havo hujumlarini davom ettirmoqda. Jumladan, Turkiya koʻzdan kechirgan ikkita bazaga hujum qildi. Bu turklar uchun jiddiy signal boʻldi.

 

Bu ikki yirik mintaqaviy kuch markazlarining bevosita chegaraga ega boʻlishi mintaqada vaziyatni keskinlashtiradi. Isroil Turkiyaning Suriyaga joylashuvini oʻz xavfsizligiga tahdid hisoblamoqda. 

 

"Yangi usmoniylik"—2000-yillarda Turkiyada kuchaya boshlagan harakat boʻlib, sobiq Usmoniy imperiyasining hududlarida oʻz ta'sirini kuchaytirishga qaratilgan tendensiya sanaladi. Bu tendensiya, ayniqsa, Rajab Toyip Erdoʻgʻan davrida kuchaya boshladi.

 

Aftidan, Erdoʻgʻan Suriyada bazalarni joylashtirish orqali oʻz pozitsiyasini kuchaytirishni maqsad qilgan. Biroq, bu ambitsiyalar Isroilning faol qarshiligiga duch kelmoqda.

 

Turkiyaning mintaqaviy ambitsiyalari va Isroilning xavfsizlik siyosati mintaqada yangi qarama-qarshilikni vujudga keltirmoqda. Suriya va Livan kelajakda vujudga kelishi mumkin boʻlgan mojaro uchun platsdarm vazifasini oʻtashi mumkin.

Azizbek Olimov

Mavzuga oid yangiliklar

Нетаняху Озарбайжонга ташриф буюради. Алиев уни ҳибсга оладими?

Netanʼyaxu Ozarbayjonga tashrif buyuradi. Aliyev uni hibsga oladimi?

Isroil Bosh vaziri Binyamin Netanʼyaxu 2025 yil may oyining boshida rasmiy tashrif bilan Ozarbayjonga boradi. Boku shahrida u Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev bilan uchrashib, ikki davlat oʻrtasidagi hamkorlikni kengaytirish va mintaqaviy xavfsizlik masalalarini muhokama qiladi. Bu tashrif AQSh va Eron oʻrtasidagi yadroviy muzokaralar qayta tiklangan, Turkiyaning Suriyadagi harbiy ishtiroki boʻyicha bahslar davom etayotgan bir paytda amalga oshmoqda. Bu haqda "Ynet" xabar qildi.

Siyosat

24.04.2025, 23:54

Foto: Anadolu

Yoʻlak urushlari yoxud Asaddan keyingi davrda Suriyadagi Turkiyaning energiya loyihalari

Asad rejimining qulashi ortidan voqealar rivojining sabablarini tushuntiradigan har xil "nazariyalar" paydo boʻldi. Versiyalardan biri buning ortida butunlay Turkiya turgani, bu esa Suriya va oʻz hududi orqali Qatardan Yevropaga gaz quvurini qurish loyihasini jonlantirayotgani haqidagi taxmindir. Shunga koʻra, Anqara Rossiya, Kaspiy dengizi havzasi, Sharqiy Oʻrtayer dengizi, Fors koʻrfazidan gaz oqimini toʻxtatib, kontinental gaz markazi sifatidagi strategik maqomini yanada mustahkamlamoqchi. Bu haqiqatmi yoki yoʻq? Aniqlik kiritish zarur.

Jahon

07.04.2025, 19:26

Pegasus, Isroil

Hukumat xakerlar orqali faollarni kuzatayotgani aytilmoqda

Oʻzbekiston muxolifat, jurnalist va inson huquqlari faollarining shaxsiy muloqotlarini kuzatishda "Pegasus"  josuslik dasturida foydalanayotganligi aytilmoqda.

Jahon

19.04.2025, 16:46

https://president.uz/oz/lists/view/7381

“Turk birlik”da darz: Shimoliy Kipr Turkiyaga Oʻzbekiston va Qozogʻistonga nisbatan chora koʻrishga chaqirdi

Joriy yilning 3-4 aprel kunlari Samarqandda oʻtkazilgan Markaziy Osiyo – Yevropa Ittifoqi sammitida davlat rahbarlari va Yevropa Ittifoqi tashkiloti rahbarlari oʻrtasida BMT Xavfsizlik Kengashining qarorlariga sodiqligini bildiruvchi qarorni imzolagan.  Shundan soʻng faqatgina Turkiya tomonidan tan olingan Shimoliy Kipr Turk  Respublikasi (TRSK)Transport vaziri Oʻzbekiston, Qozogʻiston va Turkmanistonga Turkiyani chora koʻrishga chaqirdi. Chunki BMT doirasida TRSK mustaqil davlat sifatida tan olinmagan. Bu haqda Ozarbayjonning “Haqqin.az” nashri tahliliy material eʼlon qildi.

Siyosat

16.04.2025, 17:24

Turkiya, Yevropa kengashi Kongressi

Yevropa Kengashi Turkiyaga maʼlumotlarni oʻrganish uchun guruh yuboradi

Erdogʻan oʻzining asosiy muxolifat yetakchisi Akrom Imomoʻgʻlining hibsga olinganidan keyin Yevropa Kengashi Kongressida shoshilinch yigʻilish boʻlib oʻtdi. Bu haqda “Euronews” xabar qildi.

Siyosat

02.04.2025, 16:44

#Uzbekistan, #reyting,

Dunyoga yangi adolatli tizim kerak

Turkiyaning Oʻzbekistondagi favqulodda va muxtor elchisi Ufuk Ulutash Birlashgan Millatlar Tashkiloti adolat va tinchlik oʻrnatish maqsadida tuzilgan xalqaro tizim eskirayotganini hamda BMTda oʻrnatilgan qoidalar ikkiyuzlamachilik asosida qoʻllanilayotganini aytdi. Bu haqda PARADIGMA.UZ muxbiri xabar qildi.

Jahon

01.04.2025, 17:45

So‘nggi yangiliklar

Ukrainada 14 yoshdan nikohga ruxsat berilishi mumkin

Ukrainada yangi Fuqarolik kodeksi qabul qilinsa, ayrim holatlarda 14 yoshdan nikohdan oʻtishga ruxsat berilishi mumkin.

Jahon

06.02.2026, 16:00

Oʻzbekiston va Pokiston strategik hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqdi

Oʻzbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev 5 fevral kuni Islomobod shahrida Pokiston bosh vaziri Shahboz Sharif bilan tor doirada muzokaralar hamda Oʻzbekiston—Pokiston Oliy darajadagi strategik hamkorlik kengashining birinchi yigʻilishini oʻtkazdi.

Oʻzbekiston

06.02.2026, 12:25

Ilon Mask atrofidagi soʻnggi yangiliklar: katta boylik va jiddiy ayblovlar

Soʻnggi kunlarda amerikalik milliarder Ilon Mask haqida bir vaqtning oʻzida ham ijobiy, ham salbiy xabarlar tarqaldi.

Jahon

06.02.2026, 12:01

Oʻzbekiston Hindistondan hayvonlar va chorvachilik mahsulotlari importini vaqtincha chekladi

Oʻzbekistonda Nipax (NiV) virusi tarqalishi xavfi tufayli Hindistondan ayrim turdagi mahsulotlarni olib kirishga vaqtinchalik cheklov joriy etildi.

Oʻzbekiston

06.02.2026, 11:30

Ispaniyada bolalar uchun ijtimoiy tarmoqlardan foydalanish cheklanishi mumkin

Ispaniya hukumati 16 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishni cheklashni rejalashtirmoqda. Tashabbus bolalarni ortiqcha raqamli taʼsir va platformalar taʼsiridan himoya qilish maqsadida ilgari surilgan.

Jahon

06.02.2026, 11:11

Chorvoqdagi “Sea Breeze” loyihasining qurilishi qonunga zidmi?

Chorvoq suv ombori hududida qurilayotgan «Sea Breeze Uzbekistan» turistik majmuasi qonunchilik va xalqaro ekologik majburiyatlarga zid ravishda boshlangan boʻlishi mumkin. 

Oʻzbekiston

06.02.2026, 08:01

Bill Geyts Epshteyn bilan aloqalari yuzasidan uzr soʻradi

Geyts marhum milliarder Jeffri Epshteyn bilan aloqalari boʻlgani uchun afsus bildirib, oʻtmishdagi qarorlari notoʻgʻri boʻlganini tan oldi.

Jahon

05.02.2026, 17:23

Oʻzbekistonda Islomiy bank faoliyati joriy etiladi

Endilikda banklar toʻliq yoki anʼanaviy tizim bilan birga islomiy bank xizmatlarini koʻrsatishi, shuningdek, islomiy moliya operatsiyalari uchun alohida soliq tartibi qoʻllanilishi mumkin.

Iqtisodiyot

05.02.2026, 17:02

Foto va video orqali qayd etiladigan huquqbuzarliklar roʻyxati aniq belgilandi

Yoʻl harakati qoidalarini buzish bilan bogʻliq ayrim maʼmuriy huquqbuzarliklar endilikda faqat maxsus avtomatlashtirilgan foto va video qayd etish vositalari orqali aniqlanadi va ular uchun jazo qoʻllashning aniq muddatlari belgilandi.

Oʻzbekiston

05.02.2026, 14:00

YaTTlar aylanmasi 1 mlrd soʻmga yetmasa ham QQSga oʻtkazilishi mumkin

Soliq qoʻmitasi maʼlum qilishicha, yangi roʻyxatdan oʻtgan yakka tartibdagi tadbirkorlar yillik aylanmasi 1 mlrd soʻmga yetmagan taqdirda ham, agar daromadi hisoblangan nazorat summasidan oshsa, keyingi yildan QQS va foyda soligʻini toʻlashga oʻtkazilishi mumkin. 

Iqtisodiyot

05.02.2026, 12:40

Xitoy «odamsimon» sunʼiy intellekt uchun qatʼiy qoidalar joriy qilmoqda

Qoidalar inson xislatlari, fikrlash modellari va muloqot uslublarini taqlid qiluvchi, shuningdek, matn, tasvir, audio yoki video orqali foydalanuvchilar bilan hissiy aloqa oʻrnatuvchi mahsulot va xizmatlarga nisbatan qoʻllaniladi.

Jahon

05.02.2026, 12:27

Jeffri Epshteyn ishi: asosiy voqealar va yangi oshkoralik

AQShlik milliarderga nisbatan turli davlatlardan boʻlgan yosh qizlarni moliyaviy yordam orqali qaram qilish va voyaga yetmaganlarni jinsiy ekspluatatsiya qilish ayblovi qoʻyilgan.

Jahon

05.02.2026, 09:29