Keskinlashgan Isroil-Turkiya munosabatlari yoxud "yangi usmoniylik" siyosati

2024-yil soʻnggida Suriyada Bashar Asad rejimi qulagach vaziyat keskin oʻzgardi. Turkiya Suriyada Eronning oʻrnini egallashga va mamlakatda harbiy bazasini joylashtirishga harakat qilmoqda. Suriya bilan qoʻshma mudofaa shartnomasiga koʻra Palmira, Hama va T 4 aviabazasi Turkiyaga berilishi koʻzda tutilgan edi. Shuningdek, soʻnggi haftalar davomida turkiyalik mutaxassislar tomonidan ushbu harbiy bazalar koʻzdan kechirilgan edi.

Turkish and Israel

Turkiyaning bu harakatlari esa Isroilning jiddiy qarshiligiga duch kelmoqda. Isroil armiyasi Suriyaga, ayniqsa, uning janubiy viloyatlariga havo hujumlarini davom ettirmoqda. Jumladan, Turkiya koʻzdan kechirgan ikkita bazaga hujum qildi. Bu turklar uchun jiddiy signal boʻldi.

 

Bu ikki yirik mintaqaviy kuch markazlarining bevosita chegaraga ega boʻlishi mintaqada vaziyatni keskinlashtiradi. Isroil Turkiyaning Suriyaga joylashuvini oʻz xavfsizligiga tahdid hisoblamoqda. 

 

"Yangi usmoniylik"—2000-yillarda Turkiyada kuchaya boshlagan harakat boʻlib, sobiq Usmoniy imperiyasining hududlarida oʻz ta'sirini kuchaytirishga qaratilgan tendensiya sanaladi. Bu tendensiya, ayniqsa, Rajab Toyip Erdoʻgʻan davrida kuchaya boshladi.

 

Aftidan, Erdoʻgʻan Suriyada bazalarni joylashtirish orqali oʻz pozitsiyasini kuchaytirishni maqsad qilgan. Biroq, bu ambitsiyalar Isroilning faol qarshiligiga duch kelmoqda.

 

Turkiyaning mintaqaviy ambitsiyalari va Isroilning xavfsizlik siyosati mintaqada yangi qarama-qarshilikni vujudga keltirmoqda. Suriya va Livan kelajakda vujudga kelishi mumkin boʻlgan mojaro uchun platsdarm vazifasini oʻtashi mumkin.

Azizbek Olimov

Mavzuga oid yangiliklar

Нетаняху Озарбайжонга ташриф буюради. Алиев уни ҳибсга оладими?

Netanʼyaxu Ozarbayjonga tashrif buyuradi. Aliyev uni hibsga oladimi?

Isroil Bosh vaziri Binyamin Netanʼyaxu 2025 yil may oyining boshida rasmiy tashrif bilan Ozarbayjonga boradi. Boku shahrida u Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev bilan uchrashib, ikki davlat oʻrtasidagi hamkorlikni kengaytirish va mintaqaviy xavfsizlik masalalarini muhokama qiladi. Bu tashrif AQSh va Eron oʻrtasidagi yadroviy muzokaralar qayta tiklangan, Turkiyaning Suriyadagi harbiy ishtiroki boʻyicha bahslar davom etayotgan bir paytda amalga oshmoqda. Bu haqda "Ynet" xabar qildi.

Siyosat

24.04.2025, 23:54

Foto: Anadolu

Yoʻlak urushlari yoxud Asaddan keyingi davrda Suriyadagi Turkiyaning energiya loyihalari

Asad rejimining qulashi ortidan voqealar rivojining sabablarini tushuntiradigan har xil "nazariyalar" paydo boʻldi. Versiyalardan biri buning ortida butunlay Turkiya turgani, bu esa Suriya va oʻz hududi orqali Qatardan Yevropaga gaz quvurini qurish loyihasini jonlantirayotgani haqidagi taxmindir. Shunga koʻra, Anqara Rossiya, Kaspiy dengizi havzasi, Sharqiy Oʻrtayer dengizi, Fors koʻrfazidan gaz oqimini toʻxtatib, kontinental gaz markazi sifatidagi strategik maqomini yanada mustahkamlamoqchi. Bu haqiqatmi yoki yoʻq? Aniqlik kiritish zarur.

Jahon

07.04.2025, 19:26

Pegasus, Isroil

Hukumat xakerlar orqali faollarni kuzatayotgani aytilmoqda

Oʻzbekiston muxolifat, jurnalist va inson huquqlari faollarining shaxsiy muloqotlarini kuzatishda "Pegasus"  josuslik dasturida foydalanayotganligi aytilmoqda.

Jahon

19.04.2025, 16:46

https://president.uz/oz/lists/view/7381

“Turk birlik”da darz: Shimoliy Kipr Turkiyaga Oʻzbekiston va Qozogʻistonga nisbatan chora koʻrishga chaqirdi

Joriy yilning 3-4 aprel kunlari Samarqandda oʻtkazilgan Markaziy Osiyo – Yevropa Ittifoqi sammitida davlat rahbarlari va Yevropa Ittifoqi tashkiloti rahbarlari oʻrtasida BMT Xavfsizlik Kengashining qarorlariga sodiqligini bildiruvchi qarorni imzolagan.  Shundan soʻng faqatgina Turkiya tomonidan tan olingan Shimoliy Kipr Turk  Respublikasi (TRSK)Transport vaziri Oʻzbekiston, Qozogʻiston va Turkmanistonga Turkiyani chora koʻrishga chaqirdi. Chunki BMT doirasida TRSK mustaqil davlat sifatida tan olinmagan. Bu haqda Ozarbayjonning “Haqqin.az” nashri tahliliy material eʼlon qildi.

Siyosat

16.04.2025, 17:24

Turkiya, Yevropa kengashi Kongressi

Yevropa Kengashi Turkiyaga maʼlumotlarni oʻrganish uchun guruh yuboradi

Erdogʻan oʻzining asosiy muxolifat yetakchisi Akrom Imomoʻgʻlining hibsga olinganidan keyin Yevropa Kengashi Kongressida shoshilinch yigʻilish boʻlib oʻtdi. Bu haqda “Euronews” xabar qildi.

Siyosat

02.04.2025, 16:44

#Uzbekistan, #reyting,

Dunyoga yangi adolatli tizim kerak

Turkiyaning Oʻzbekistondagi favqulodda va muxtor elchisi Ufuk Ulutash Birlashgan Millatlar Tashkiloti adolat va tinchlik oʻrnatish maqsadida tuzilgan xalqaro tizim eskirayotganini hamda BMTda oʻrnatilgan qoidalar ikkiyuzlamachilik asosida qoʻllanilayotganini aytdi. Bu haqda PARADIGMA.UZ muxbiri xabar qildi.

Jahon

01.04.2025, 17:45

So‘nggi yangiliklar

Aholini roʻyxatga olish uchun 150 milliard soʻm ajratildi

2026 yil 15 yanvar soat 00:00 dan Oʻzbekistonda aholi va qishloq xoʻjaligini roʻyxatga olish tadbirining birinchi bosqichi rasman boshlandi. 

Oʻzbekiston

15.01.2026, 11:50

Eron havo hududi yopilishi sabab bir qator reyslar ortga qaytdi

Eron havo hududi yopilgani sababli 15 yanvar kuni Oʻzbekistondan uchgan va Oʻzbekistonga yoʻnalgan bir qator aviareyslar joʻnash aeroportlariga qaytishga majbur boʻldi.

Oʻzbekiston

15.01.2026, 10:09

AQSh 75 davlat fuqarolari uchun viza berishni vaqtincha toʻxtatdi

Viza berish vaqtincha toʻxtatilgan davlatlar roʻyxatiga Somali, Rossiya, Afgʻoniston, Braziliya, Eron, Iroq, Misr, Nigeriya, Tailand, Yaman va boshqa mamlakatlar kiritilgan. Cheklovlar 21 yanvardan kuchga kiradi.

Jahon

15.01.2026, 08:46

Dunyodagi eng qulay aeroportlar

Hozirgi zamonaviy aviatsiya tizimida aeroportlar faqat samolyot qoʻnadigan joy emas, balki millionlab yoʻlovchilar uchun xizmat, qulaylik va xavfsizlik markaziga aylangan.

Jahon

14.01.2026, 18:04

Gʻazoda isitish vositalari yetishmasligi bolalar oʻlimiga olib kelmoqda

Gʻazoda sovuq ob-havo va isitish vositalarining yetishmasligi oqibatida yana uch nafar bola hayotdan koʻz yumdi. Rasmiylarga koʻra, qish fasli anklavdagi gumanitar inqirozni yanada chuqurlashtirmoqda.

Jahon

14.01.2026, 16:23

Baland minorali uylar qanday quriladi?

Dunyoda qurilgan eng baland binolar tajribasi shuni koʻrsatadiki, osmonoʻpar uylar yagona qolip asosida emas, balki har bir hududning iqlimi, zilzila xavfi va shamol bosimiga mos holda loyihalanadi.

Jahon

14.01.2026, 13:09

Chet tili oʻqituvchilariga sertifikat olish uchun yana imkoniyat berildi

Soʻnggi kunlarda umumtaʼlim maktablarida faoliyat yuritayotgan, tegishli til sertifikatiga ega boʻlmagan xorijiy til fani oʻqituvchilarining kelgusi mehnat faoliyati masalasi jamoatchilik eʼtiborida boʻlib kelmoqda.

Ta'lim

14.01.2026, 11:38

Sudyalar sud ostida: Akmaljon Shukurov ishi Oʻzbekiston sud tizimi uchun nodir pretsedentga aylandi

Oʻzbekistonda soʻnggi yillarda jamoatchilik eʼtiborini tortgan eng muhim huquqiy voqealardan biri yuz berdi.

Oʻzbekiston

14.01.2026, 08:49

Endi tank, samolyot va askarlar soniga tayanib gʻalabaga erishib boʻlmaydi — Prezident

Prezident Shavkat Mirziyoyev Xavfsizlik kengashi yigʻilishida zamonaviy urushlar sunʼiy intellekt, kiber va raqamli texnologiyalar asosida olib borilayotganini qayd etdi.

Oʻzbekiston

13.01.2026, 17:15

Oʻzbekistonliklar boʻlgan sayyohlik kateri halokatga uchradi

Taylandning Pxuket oroli yaqinida sayyohlarni olib ketayotgan kater halokatga uchradi. Hodisa vaqtida kema bortida Oʻzbekiston fuqarolari ham boʻlgan.

Oʻzbekiston

13.01.2026, 15:52

Somali Abu-Dabi bilan aloqalarni keskin uzdi

Somali hukumati Birlashgan Arab Amirliklari (BAA) bilan tuzilgan barcha kelishuvlarni bekor qildi. Gap strategik portlarni boshqarish, xavfsizlik hamda mudofaa sohasidagi shartnomalar haqida bormoqda.

Jahon

13.01.2026, 15:46

Ramazon oyi qachon boshlanadi?

Qirgʻiziston musulmonlari diniy boshqarmasi maʼlumotiga koʻra, Ramazon oyining birinchi kuni 18 fevraldan boshlanishi kutilmoqda.

Oʻzbekiston

13.01.2026, 12:31