Keskinlashgan Isroil-Turkiya munosabatlari yoxud "yangi usmoniylik" siyosati

2024-yil soʻnggida Suriyada Bashar Asad rejimi qulagach vaziyat keskin oʻzgardi. Turkiya Suriyada Eronning oʻrnini egallashga va mamlakatda harbiy bazasini joylashtirishga harakat qilmoqda. Suriya bilan qoʻshma mudofaa shartnomasiga koʻra Palmira, Hama va T 4 aviabazasi Turkiyaga berilishi koʻzda tutilgan edi. Shuningdek, soʻnggi haftalar davomida turkiyalik mutaxassislar tomonidan ushbu harbiy bazalar koʻzdan kechirilgan edi.

Turkish and Israel

Turkiyaning bu harakatlari esa Isroilning jiddiy qarshiligiga duch kelmoqda. Isroil armiyasi Suriyaga, ayniqsa, uning janubiy viloyatlariga havo hujumlarini davom ettirmoqda. Jumladan, Turkiya koʻzdan kechirgan ikkita bazaga hujum qildi. Bu turklar uchun jiddiy signal boʻldi.

 

Bu ikki yirik mintaqaviy kuch markazlarining bevosita chegaraga ega boʻlishi mintaqada vaziyatni keskinlashtiradi. Isroil Turkiyaning Suriyaga joylashuvini oʻz xavfsizligiga tahdid hisoblamoqda. 

 

"Yangi usmoniylik"—2000-yillarda Turkiyada kuchaya boshlagan harakat boʻlib, sobiq Usmoniy imperiyasining hududlarida oʻz ta'sirini kuchaytirishga qaratilgan tendensiya sanaladi. Bu tendensiya, ayniqsa, Rajab Toyip Erdoʻgʻan davrida kuchaya boshladi.

 

Aftidan, Erdoʻgʻan Suriyada bazalarni joylashtirish orqali oʻz pozitsiyasini kuchaytirishni maqsad qilgan. Biroq, bu ambitsiyalar Isroilning faol qarshiligiga duch kelmoqda.

 

Turkiyaning mintaqaviy ambitsiyalari va Isroilning xavfsizlik siyosati mintaqada yangi qarama-qarshilikni vujudga keltirmoqda. Suriya va Livan kelajakda vujudga kelishi mumkin boʻlgan mojaro uchun platsdarm vazifasini oʻtashi mumkin.

Azizbek Olimov

Mavzuga oid yangiliklar

Нетаняху Озарбайжонга ташриф буюради. Алиев уни ҳибсга оладими?

Netanʼyaxu Ozarbayjonga tashrif buyuradi. Aliyev uni hibsga oladimi?

Isroil Bosh vaziri Binyamin Netanʼyaxu 2025 yil may oyining boshida rasmiy tashrif bilan Ozarbayjonga boradi. Boku shahrida u Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev bilan uchrashib, ikki davlat oʻrtasidagi hamkorlikni kengaytirish va mintaqaviy xavfsizlik masalalarini muhokama qiladi. Bu tashrif AQSh va Eron oʻrtasidagi yadroviy muzokaralar qayta tiklangan, Turkiyaning Suriyadagi harbiy ishtiroki boʻyicha bahslar davom etayotgan bir paytda amalga oshmoqda. Bu haqda "Ynet" xabar qildi.

Siyosat

24.04.2025, 23:54

Foto: Anadolu

Yoʻlak urushlari yoxud Asaddan keyingi davrda Suriyadagi Turkiyaning energiya loyihalari

Asad rejimining qulashi ortidan voqealar rivojining sabablarini tushuntiradigan har xil "nazariyalar" paydo boʻldi. Versiyalardan biri buning ortida butunlay Turkiya turgani, bu esa Suriya va oʻz hududi orqali Qatardan Yevropaga gaz quvurini qurish loyihasini jonlantirayotgani haqidagi taxmindir. Shunga koʻra, Anqara Rossiya, Kaspiy dengizi havzasi, Sharqiy Oʻrtayer dengizi, Fors koʻrfazidan gaz oqimini toʻxtatib, kontinental gaz markazi sifatidagi strategik maqomini yanada mustahkamlamoqchi. Bu haqiqatmi yoki yoʻq? Aniqlik kiritish zarur.

Jahon

07.04.2025, 19:26

Pegasus, Isroil

Hukumat xakerlar orqali faollarni kuzatayotgani aytilmoqda

Oʻzbekiston muxolifat, jurnalist va inson huquqlari faollarining shaxsiy muloqotlarini kuzatishda "Pegasus"  josuslik dasturida foydalanayotganligi aytilmoqda.

Jahon

19.04.2025, 16:46

https://president.uz/oz/lists/view/7381

“Turk birlik”da darz: Shimoliy Kipr Turkiyaga Oʻzbekiston va Qozogʻistonga nisbatan chora koʻrishga chaqirdi

Joriy yilning 3-4 aprel kunlari Samarqandda oʻtkazilgan Markaziy Osiyo – Yevropa Ittifoqi sammitida davlat rahbarlari va Yevropa Ittifoqi tashkiloti rahbarlari oʻrtasida BMT Xavfsizlik Kengashining qarorlariga sodiqligini bildiruvchi qarorni imzolagan.  Shundan soʻng faqatgina Turkiya tomonidan tan olingan Shimoliy Kipr Turk  Respublikasi (TRSK)Transport vaziri Oʻzbekiston, Qozogʻiston va Turkmanistonga Turkiyani chora koʻrishga chaqirdi. Chunki BMT doirasida TRSK mustaqil davlat sifatida tan olinmagan. Bu haqda Ozarbayjonning “Haqqin.az” nashri tahliliy material eʼlon qildi.

Siyosat

16.04.2025, 17:24

Turkiya, Yevropa kengashi Kongressi

Yevropa Kengashi Turkiyaga maʼlumotlarni oʻrganish uchun guruh yuboradi

Erdogʻan oʻzining asosiy muxolifat yetakchisi Akrom Imomoʻgʻlining hibsga olinganidan keyin Yevropa Kengashi Kongressida shoshilinch yigʻilish boʻlib oʻtdi. Bu haqda “Euronews” xabar qildi.

Siyosat

02.04.2025, 16:44

#Uzbekistan, #reyting,

Dunyoga yangi adolatli tizim kerak

Turkiyaning Oʻzbekistondagi favqulodda va muxtor elchisi Ufuk Ulutash Birlashgan Millatlar Tashkiloti adolat va tinchlik oʻrnatish maqsadida tuzilgan xalqaro tizim eskirayotganini hamda BMTda oʻrnatilgan qoidalar ikkiyuzlamachilik asosida qoʻllanilayotganini aytdi. Bu haqda PARADIGMA.UZ muxbiri xabar qildi.

Jahon

01.04.2025, 17:45

So‘nggi yangiliklar

Rossiya TIV “shaxsiy fikr” ortiga yashirinib, navbatdagi bahsli bayonotlarga javob berdi

Rossiya axborot maydonida Markaziy Osiyo suverenitetiga nisbatan xavfli signallar koʻpaymoqda: Solovyovning “maxsus harbiy operatsiya” oʻtkazish haqidagi chaqiriqlari va Duginning “milliy davlatlar tugadi” degan bayonoti. Rossiya TIV esa bu chiqishlarni “shaxsiy fikr” sifatida baholamoqda.

Siyosat

19.01.2026, 18:06

AQSh harbiylari Iroqdagi bazasini tark etdi

Iroq hukumati 18 yanvar kuni AQSh harbiylari mamlakatning federal hududlarida joylashgan barcha harbiy obʼektlarni tark etganini rasman eʼlon qildi.

Jahon

19.01.2026, 16:26

Zomindagi dor yoʻli 215 mlrd soʻmga sotildi

Maʼlum qilinishicha, obʼekt «Milliy bank» tomonidan bir necha marotaba oʻtkazilgan auksionlardan soʻng sotuvga chiqarilgan. Dor yoʻli avval «NBU Invest Group» balansida boʻlgan.

Iqtisodiyot

19.01.2026, 15:11

Toshkentdagi ekologik xavfli 87 ta korxona shahar tashqarisiga koʻchiriladi

Bu, ayniqsa, Toshkent va Nukus shaharlari, shuningdek, viloyat markazlarida joylashgan asbest va sement sanoati, charm-poyabzal, parrandachilik, qora va rangli metallurgiya kabi energiya talabchan tarmoqlarda faoliyat yuritayotgan korxonalarga taalluqlidir.

Oʻzbekiston

19.01.2026, 13:20

«Yorugʻlikka qarab suz...Mariya»

Kema bortida 28 yoshli duradgor Antonio Russo va uning besh yoshli qizi Mariya ham bor edi. Antonio ikki yil oldin xotinini yoʻqotgan — u tugʻruq paytida vafot etgan. 

Madaniy

19.01.2026, 11:35

Yangiyoʻlda daydi itlar hujumi: norasida bolaning ahvoli ogʻir

18 yanvar kuni Yangiyoʻl shahrida daydi itlar hujumi oqibatida norasida bola ogʻir tan jarohatlari oldi. Hodisa mahalliy aholi oʻrtasida jiddiy xavotir uygʻotdi.

Oʻzbekiston

19.01.2026, 10:34

Yana bir rossiyalik mafkurachi Markaziy Osiyo suvereniteti borasida keskin fikr bildirdi

Rossiyalik siyosiy mafkurachi Aleksandr Duginning milliy davlatlar suvereniteti tugagani haqidagi bayonoti Rossiya siyosiy doiralarida postimperial tafakkur hanuz mavjudligi haqidagi bahslarni yanada jonlantirdi.

Siyosat

19.01.2026, 10:17

Falastin qoʻmitasi Gʻazoni boshqarish boʻyicha asosiy rejalarini eʼlon qildi

Tramp rejasiga koʻra, Gʻazoni qayta tiklash jarayoni “Tinchlik kengashi” tomonidan nazorat qilinadi.

Jahon

19.01.2026, 09:42

Oʻzbekistonda avtomobil bozori oʻsmoqda: elektromobillar savdosi 40 mingdan oshdi

2025 yil yakuni boʻyicha Oʻzbekistonda yangi elektromobillar savdosi sezilarli darajada oshdi. Yil davomida ushbu segmentdagi sotuvlar 35 foizga oʻsib, 40,7 ming donani tashkil etdi.

Iqtisodiyot

17.01.2026, 17:07

Toshkent Markaziy Osiyodagi eng xavfsiz shahar deb topildi

Numbeo portali 2025 yil yakunlariga koʻra dunyodagi eng xavfsiz shaharlar reytingi natijalarini eʼlon qildi. Abu-Dabi jahon boʻyicha  eng xavfsiz shaharlar roʻyxatida peshqadam.

Jahon

17.01.2026, 12:23

Oʻzbekistonda aholini roʻyxatga olish: ilk bosqichda muammolar yuzaga keldi

2026 yil yanvar oyidan Oʻzbekistonda aholini roʻyxatga olish jarayoni rasman boshlandi. Biroq dastlabki kunlardayoq ayrim texnik va tashkiliy muammolar kuzatildi.

Oʻzbekiston

17.01.2026, 11:24

Chechenistondagi YTH: Adam Qodirov va Xamzat Chimayev reanimatsiyada — manbalar

Manbalarga koʻra, 16 yanvar kuni kechqurun Grozniyda sodir boʻlgan yoʻl-transport hodisasida Checheniston rahbari Ramzan Qodirovning oʻgʻli Adam Qodirov va UFC chempioni Xamzat Chimayev tan jarohati olgan.

Jahon

17.01.2026, 10:37