Keskinlashgan Isroil-Turkiya munosabatlari yoxud "yangi usmoniylik" siyosati

2024-yil soʻnggida Suriyada Bashar Asad rejimi qulagach vaziyat keskin oʻzgardi. Turkiya Suriyada Eronning oʻrnini egallashga va mamlakatda harbiy bazasini joylashtirishga harakat qilmoqda. Suriya bilan qoʻshma mudofaa shartnomasiga koʻra Palmira, Hama va T 4 aviabazasi Turkiyaga berilishi koʻzda tutilgan edi. Shuningdek, soʻnggi haftalar davomida turkiyalik mutaxassislar tomonidan ushbu harbiy bazalar koʻzdan kechirilgan edi.

Turkish and Israel

Turkiyaning bu harakatlari esa Isroilning jiddiy qarshiligiga duch kelmoqda. Isroil armiyasi Suriyaga, ayniqsa, uning janubiy viloyatlariga havo hujumlarini davom ettirmoqda. Jumladan, Turkiya koʻzdan kechirgan ikkita bazaga hujum qildi. Bu turklar uchun jiddiy signal boʻldi.

 

Bu ikki yirik mintaqaviy kuch markazlarining bevosita chegaraga ega boʻlishi mintaqada vaziyatni keskinlashtiradi. Isroil Turkiyaning Suriyaga joylashuvini oʻz xavfsizligiga tahdid hisoblamoqda. 

 

"Yangi usmoniylik"—2000-yillarda Turkiyada kuchaya boshlagan harakat boʻlib, sobiq Usmoniy imperiyasining hududlarida oʻz ta'sirini kuchaytirishga qaratilgan tendensiya sanaladi. Bu tendensiya, ayniqsa, Rajab Toyip Erdoʻgʻan davrida kuchaya boshladi.

 

Aftidan, Erdoʻgʻan Suriyada bazalarni joylashtirish orqali oʻz pozitsiyasini kuchaytirishni maqsad qilgan. Biroq, bu ambitsiyalar Isroilning faol qarshiligiga duch kelmoqda.

 

Turkiyaning mintaqaviy ambitsiyalari va Isroilning xavfsizlik siyosati mintaqada yangi qarama-qarshilikni vujudga keltirmoqda. Suriya va Livan kelajakda vujudga kelishi mumkin boʻlgan mojaro uchun platsdarm vazifasini oʻtashi mumkin.

Azizbek Olimov

Mavzuga oid yangiliklar

Нетаняху Озарбайжонга ташриф буюради. Алиев уни ҳибсга оладими?

Netanʼyaxu Ozarbayjonga tashrif buyuradi. Aliyev uni hibsga oladimi?

Isroil Bosh vaziri Binyamin Netanʼyaxu 2025 yil may oyining boshida rasmiy tashrif bilan Ozarbayjonga boradi. Boku shahrida u Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev bilan uchrashib, ikki davlat oʻrtasidagi hamkorlikni kengaytirish va mintaqaviy xavfsizlik masalalarini muhokama qiladi. Bu tashrif AQSh va Eron oʻrtasidagi yadroviy muzokaralar qayta tiklangan, Turkiyaning Suriyadagi harbiy ishtiroki boʻyicha bahslar davom etayotgan bir paytda amalga oshmoqda. Bu haqda "Ynet" xabar qildi.

Siyosat

24.04.2025, 23:54

Foto: Anadolu

Yoʻlak urushlari yoxud Asaddan keyingi davrda Suriyadagi Turkiyaning energiya loyihalari

Asad rejimining qulashi ortidan voqealar rivojining sabablarini tushuntiradigan har xil "nazariyalar" paydo boʻldi. Versiyalardan biri buning ortida butunlay Turkiya turgani, bu esa Suriya va oʻz hududi orqali Qatardan Yevropaga gaz quvurini qurish loyihasini jonlantirayotgani haqidagi taxmindir. Shunga koʻra, Anqara Rossiya, Kaspiy dengizi havzasi, Sharqiy Oʻrtayer dengizi, Fors koʻrfazidan gaz oqimini toʻxtatib, kontinental gaz markazi sifatidagi strategik maqomini yanada mustahkamlamoqchi. Bu haqiqatmi yoki yoʻq? Aniqlik kiritish zarur.

Jahon

07.04.2025, 19:26

Pegasus, Isroil

Hukumat xakerlar orqali faollarni kuzatayotgani aytilmoqda

Oʻzbekiston muxolifat, jurnalist va inson huquqlari faollarining shaxsiy muloqotlarini kuzatishda "Pegasus"  josuslik dasturida foydalanayotganligi aytilmoqda.

Jahon

19.04.2025, 16:46

https://president.uz/oz/lists/view/7381

“Turk birlik”da darz: Shimoliy Kipr Turkiyaga Oʻzbekiston va Qozogʻistonga nisbatan chora koʻrishga chaqirdi

Joriy yilning 3-4 aprel kunlari Samarqandda oʻtkazilgan Markaziy Osiyo – Yevropa Ittifoqi sammitida davlat rahbarlari va Yevropa Ittifoqi tashkiloti rahbarlari oʻrtasida BMT Xavfsizlik Kengashining qarorlariga sodiqligini bildiruvchi qarorni imzolagan.  Shundan soʻng faqatgina Turkiya tomonidan tan olingan Shimoliy Kipr Turk  Respublikasi (TRSK)Transport vaziri Oʻzbekiston, Qozogʻiston va Turkmanistonga Turkiyani chora koʻrishga chaqirdi. Chunki BMT doirasida TRSK mustaqil davlat sifatida tan olinmagan. Bu haqda Ozarbayjonning “Haqqin.az” nashri tahliliy material eʼlon qildi.

Siyosat

16.04.2025, 17:24

Turkiya, Yevropa kengashi Kongressi

Yevropa Kengashi Turkiyaga maʼlumotlarni oʻrganish uchun guruh yuboradi

Erdogʻan oʻzining asosiy muxolifat yetakchisi Akrom Imomoʻgʻlining hibsga olinganidan keyin Yevropa Kengashi Kongressida shoshilinch yigʻilish boʻlib oʻtdi. Bu haqda “Euronews” xabar qildi.

Siyosat

02.04.2025, 16:44

#Uzbekistan, #reyting,

Dunyoga yangi adolatli tizim kerak

Turkiyaning Oʻzbekistondagi favqulodda va muxtor elchisi Ufuk Ulutash Birlashgan Millatlar Tashkiloti adolat va tinchlik oʻrnatish maqsadida tuzilgan xalqaro tizim eskirayotganini hamda BMTda oʻrnatilgan qoidalar ikkiyuzlamachilik asosida qoʻllanilayotganini aytdi. Bu haqda PARADIGMA.UZ muxbiri xabar qildi.

Jahon

01.04.2025, 17:45

So‘nggi yangiliklar

Toshkentda BYD va Li 9 ishtirokidagi YTH boʻyicha sud qarori bekor qilindi

Apellyatsiya sudi ishni qayta koʻrib, materiallar qoʻshimcha tekshiruv uchun tegishli organga yuborildi. Sudga koʻra, ayrim holatlar yetarlicha toʻliq oʻrganilmagan.

Oʻzbekiston

14.02.2026, 14:19

Mers: «Qoidalarga asoslangan dunyo tartibi endi mavjud emas»

Har yili oʻtkaziladigan Myunxen xavfsizlik konferensiyasida nutq soʻzlagan Germaniya kansleri yirik davlatlar oʻrtasidagi raqobat kuchaygan bir sharoitda «erkinlik kafolatlanmagani»ni taʼkidladi. 

Jahon

14.02.2026, 13:47

Gʻarb aholisi Uchinchi jahon urushi ehtimoliga ishonmoqda — Politico

AQShdagi soʻrovnoma ishtirokchilarining 46 foizi dunyo yangi jahon urushi tomon harakat qilayotganini bildirgan.

Jahon

14.02.2026, 10:34

Japarov: «Men uni ogohlantirgandim»

Sadir Japarov Milliy xavfsizlik davlat qoʻmitasi raisi Qamchibek Tashiyevni lavozimidan ozod etish qarori ortidagi sabablar haqida izoh berdi.

Jahon

14.02.2026, 05:52

Ramazon saxovati: arzonlashtirilgan yarmarkalar tashkil etiladi

Shavkat Mirziyoyev raisligidagi yigʻilishda Ramazon oyi arafasida ichki bozorlarda narx-navo barqarorligini taʼminlash masalasi muhokama qilindi.

Madaniy

13.02.2026, 17:31

Chiqindi qarzi tufayli elektr cheklovlari qayta koʻrib chiqilishi mumkin

Chiqindi xizmati boʻyicha asossiz qarzlar tufayli elektr cheklovlari qoʻyilmoqda. Raqobat qoʻmitasi korxonalar bilan muzokara boshladi.

Oʻzbekiston

13.02.2026, 14:43

“ALHADAYA” biologik faol qoʻshimchasi reklamasi uchun moliyaviy jarima qoʻllanildi

Reklama materiallarida taʼsirli daʼvolar va mahsulot haqida toʻliq maʼlumot yoʻqligi aniqlandi. Bu esa isteʼmolchilarda mazkur qoʻshimchani dori vositasi sifatida qabul qilish ehtimolini yuzaga keltirgan.

Iqtisodiyot

13.02.2026, 12:39

20 yillik mehnat stajiga ega ayollar uchun pensiya yoshini bir yilga qisqartirish taklif etilmoqda

“Davlat pensiya taʼminotida zamonaviy xizmatlar” loyihasi jamoatchilik muhokamasiga taqdim etildi. Muhokama 26 fevralgacha davom etadi. 

Iqtisodiyot

13.02.2026, 11:57

Istanbulda ikki oʻzbekistonlik ayol oʻldirilib, jasadlari boʻlaklangan

Istanbul shahrida Oʻzbekiston fuqarolari boʻlgan ikki ayolning oʻlimi yuzasidan tergov davom etmoqda. Yangi maʼlumotlarga koʻra, har ikki jabrlanuvchining jasadi boʻlaklarga ajratilgan.

Oʻzbekiston

13.02.2026, 11:37

Yangi kitob: “Erkin millat poydevori”

Oʻzbekistonlik siyosatshunos Kamoliddin Rabbimovning “Erkin millat poydevori” nomli yangi kitobi nashr etildi.

Madaniy

13.02.2026, 10:18

Senator Mir-Akbar Rahmonqulov 74 yoshida vafot etdi

Taniqli davlat va jamoat arbobi, huquqshunos olim, senatorning hamkasb va shogirdlari uning yuksak insoniy fazilatlari, Vatanga sadoqati va ilmiy merosini alohida taʼkidlamoqda.

Oʻzbekiston

13.02.2026, 09:40

Germaniya Markaziy Osiyo davlatlarini Rossiyaga qarshi sanksiyalarga qatʼiy rioya etishga chaqirdi

Berlinda Germaniya tashqi ishlar vaziri Yoxann Vadeful Markaziy Osiyo davlatlari tashqi ishlar vazirlari bilan uchrashib, Rossiyaga qarshi sanksiyalarga rioya qilish va Yevropa Ittifoqini qoʻllab-quvvatlashga chaqirdi.

Siyosat

13.02.2026, 09:08