updated: 22.03.2026, 04:15

Qurgʻoqchilik vaqtida ham Oʻzbekiston GESlar qurishda davom etadimi?

Soʻnggi sakkiz yil ichida oʻrtacha 6,5 milliard kilovatt-soat koʻrsatkichga nisbatan 500-600 million kilovatt-soat yoki 10-15%ga elektr energiya koʻp ishlab chiqarilmoqda. Hozirgi maʼlumotlarga koʻra, mamlakat gidroenergetika salohiyati yiliga 27,4 milliard kilovatt-soatni tashkil etmoqda.

Ulashish:

“Oʻzbekgidroenergo” AJ Boshqaruv raisi oʻrinbosari Farrux Narzullayevning aytishicha, jamiyat tarkibidagi GESlar soni 80 taga yetkazildi. Bu 2017 yilga nisbatan 44 taga koʻpaygan hamda jami umumiy quvvati 2274 megavattni tashkil etmoqda. Bu 2017-yilga nisbatan qoʻshimcha 450 megavatt quvvatlar foydalanishga topshirilganini koʻrsatadi. Natijada soʻnggi sakkiz yilda amalga oshirilgan ishlar hamda amalga oshirilgan loyihalar natijasida oʻrtacha ishlab chiqarish koʻrsatkichlari 15% ga koʻpaydi.

 

Shuningdek, 2025 yil yanvar-iyun oylarida 3 milliard 600 million kilovatt-soat elektr energiya ishlab chiqarish taʼminlandi hamda reja koʻrsatkichlari toʻliq bajarilgan.

 

Unga koʻra, elektr energiyani sotishdan tushgan mablagʻlarning 15%i ishlab chiqarish xarajatlariga, ekspluatatsiya xarajatlariga, 20%i soliq toʻlovlari hamda hukumat tomonidan belgilangan majburiy toʻlovlarni amalga oshirishga, 39%i jalb qilingan kredit majburiyatlarini bajarishga yoʻnaltirilgan. Qolgan 26%i sohani rivojlantirish uchun yoʻnaltirilgan. Xususan, hisobot davrida 278 milliard soʻm soliq toʻlovlari uchun hamda 353 milliard soʻm kredit majburiyatlarini toʻlash uchun yoʻnaltirildi. BMT hisobotlariga koʻra, 2030 yilda Markaziy Osiyo mamlakatlarida keng qamrovli qurgʻoqchilik kuzatiladi. PARADIGMA.UZ muxbiri tashkilot bunday vaziyatda qanday yoʻl tutishi hamda  Oʻzbekiston qurmoqchi boʻlgan GESlar qurilishi haqida savol berdi.

 

Farrux Narzullayevning aytishicha, har bir loyihani amalga oshirish uchun iqtisodiy asoslar ishlab chiqariladi hamda vakolatli organlar bilan birgalikda hamkorlik qilinadi. Bu bosqichlardan oʻtgandan keyingina buni hukumat tasdiqlaydi.

 

“Shu loyihalarni amalga oshirish, ishlab chiqishda tizimimizda mana “Gidroproyekt” aksiyadorlik jamiyati bor, bu bosh loyiha tashkiloti hisoblanadi. Bu 100 yilga yaqin tajribaga ega. Uning oʻziga yarasha 100 yillik maʼlumotlar bazasi tashkil etilgan, asosiy loyiha institutida. Har bir loyihani ishlab chiqishimizda biz, masalan, Piskom daryosidanmi yoki Chotqol daryosidanmi, uning 50-60 yil davomida kelgan suvi tahlil qilinadi. Oʻsha tahlillar natijasida, masalan, quvvati nima uchun 90 megavatt? Nimaga 110 megavatt emas, 90 megavatt tanlandi? U eng samarali, yaʼni suv kelishi tahlillaridan kelib chiqib hisoblanadi”, — dedi u.

 

Shuningdek, uning aytishicha, GES'lar qurilayotganda suv havzalaridagi yoki boshqa suvga zarar yetmaydi. Gidroenergetika bu yashil energiya hisoblanadi. Qurilishda atrof-muhitga taʼsiri, bular hammasi hisob-kitob qilinadi. Lekin GES'ning ishlashi, energiya ishlab chiqarishi suvning ifloslanishiga olib kelmaydi. Birgina misol, Chorvoq suv ombori.

 

“Respublikamizdagi eng yuqori GES 660 megavatt, undan pastda Xojikent, Gʻazalkent GESlarimiz bor. Ichimlik suvi GES'lar orqali oʻtib, Toshkent shahriga yetib keladi. GESlarda energiya ishlab chiqarilishi, GESlar orqali suvlarning oʻtkazilishi suvning sifatiga taʼsir qilmaydi va ifloslanishiga olib kelmaydi. Bu yashil energiya, eng toza elektr energiya ishlab chiqarish hisoblanadi”, — dedi u.

 

Farrux Nazrullayevga koʻra, Amudaryoning Afgʻoniston tomonidan Toliblar tomonidan qurilayotgan Qoʻshtepa kanali faqat Xorazm viloyatidagi Tuyamoʻyin suv omboridagi GESga taʼsir qilishi mumkin. Chunki Oʻzbekistonning Amudaryoda boshqa GESi yoʻq.

 

 “Oʻzbekgidroenergo” AJ ijro apparati rahbari Suhrob Xamrayevga koʻra, afgʻonlar tomonidan qurilayotgan kanal Amudaryoning qancha qismini egallashi haqida hozircha ularda maʼlumot yoʻq.

ARXIV

SANAGA O'TISH

Barcha arxivni ko'rsatish →

So'nggi yangiliklar

Sopollitepadan bronza davriga oid pilla parçasi topildi

Bu topilmalar 4000-yil oldingi davrga tegişli bölib, hozirça ilm-fanga ma’lum bölgan eng qadimgi xonaki ipak qurti pillalari hisoblanadi.

Fan-texnologiya

25.07.2026, 14:57

Adolf Gitler tuğilgan şaharda töqqizta ommaviy qabr topildi

Braunau am Inn şahrida bir qizaloq öynayotib, suyak topib oladi. Bu suyak orqali uruş davrida tartibsiz kömib tashlangan 120 dan ortiq askar qabri topildi.

Fan-texnologiya

25.07.2026, 14:01

BMT boş kotibi Antoniu Guterriş Suriyaga taşrif buyurdi

BMT delegatsiyasini Boş vaziri aş-Şayboniy kutib oldi. Bu amaldagi BMT rahbarining 17 yil içida Suriyaga ilk rasmiy taşrifidir.

Jahon

25.07.2026, 13:18

Rossiya Ukraina uruşini yakunlaş böyiça Trampdan yangi takliflar kutadi — Peskov

Kreml matbuot kotibining aytişiça, agar yangi tinçlik takliflari bölmasa, Rossiya ğalabagaça jang qiladi.

Siyosat

25.07.2026, 12:26

Venesuela prezidentlik saylovlariga tayyor emas – Tramp

Trampning aytişiça, Venesuela saylovlarga tayyor emas, biroq mamlakatda ijobiy özgarişlar bölmoqda.

Siyosat

25.07.2026, 10:59

Yo’nalish tanlash qachon boshlanadi?

23-iyul kuni davlat oliy va kasbiy ta’lim muassasalariga 2026/2027-o‘quv yili uchun qabul test sinovlari yakunlandi. Bu haqda Bilim va malakalarni baholash agentligi ma’lum qildi. 

Ta'lim

24.07.2026, 16:50

Xitoy Tayvan böğozida ikki kunlik öquv-jangovar maşğulotlarni boşladi

Fujyan provinsiyasidagi maşğulotlar AQŞ Davlat kotibi Marko Rubio va Xitoy taşqi işlar vaziri Van I Tayvan masalasini muhokama qilganidan bir kun ötib boşlandi.

Siyosat

24.07.2026, 15:03

Arab va musulmon davlatlari Isroilning Al-Aqso masjidiga bosqinini qoraladi

Isroillik “köçmançilar”ning Islomning muqaddas qadamjosiga bostirib kirişi “nafrat”ni kuçaytirib, mustahkam tinçlikka tösiq bölmoqda, deyiladi qöşma bayonotda.

Jahon

24.07.2026, 13:35

Özbekiston “Yagona Xitoy” tamoyiliga qat’iy amal qiladi – Baxtiyor Saidov

Özbekiston TIV rahbari Baxtiyor Saidov Xitoylik hamkasbi Van I bilan uçraşdi. Ikki davlat taşqi işlar vazirlari strategik hamkorlikning yangi yönalişlarini muhokama qilişdi. 

Siyosat

24.07.2026, 11:12

O‘zbekistonda qarzdorlarning 61 foizi kreditni o‘z vaqtida to‘lolmayapti — MB

Markaziy bank O‘zbekistonning barcha hududlari bo‘yicha jami 5,8 ming respondent ishtirokida aholi qarz yuki darajasini aniqlash bo‘yicha so‘rovnoma o‘tkazdi. 

Iqtisodiyot

23.07.2026, 10:57

Epshteynga "qiz" yetkazib bergan fransuz modeli o'lik holda topildi

O'n yildan ortiq davomida Jeffri Epshteynga yosh model qizlarni "taqdim etib" kelgan fransuz skaut Daniel Siad 20-iyul kuni Parij yaqinidagi Kolomb shahridagi uyidan oʻlik holda topildi. 69 yoshli Siad hech qachon rasman sudlanmagan, biroq uning ismi AQSH Adliya vazirligi hujjatlarida 2000 martadan ortiq tilga olingan. 

Jahon

23.07.2026, 10:01

Endi Toşkentdan Samarqandga 2,5 soatda yetib boriladi – Şavkat Mirziyoyev

Prezident Toşkent – Samarqand yönalişidagi avtomobil yöli qurilişiga tamal toşi qöydi.

Oʻzbekiston

22.07.2026, 16:01

Ukraina bu yil 700 kvadrat kilometr hududini qaytarib oldi

2024-yil boşidan beri Ukraina qurolli kuçlari boş qömondoni lavozimida işlab kelayotgan Oleksandr Sirskiy iste’foga çiqiş arafasida özining yutuqlari haqida gapirdi.

Siyosat

22.07.2026, 12:36

AQSH Saudiya Arabistoni bilan yadro energetikasi bo‘yicha tarixiy kelishuvni ma’qulladi

AQSH Prezidenti Donald Tramp Saudiya Arabistonining fuqarolik yadro energetikasi dasturini rivojlantirishga yo‘l ochuvchi muhim kelishuvni rasman ma’qulladi. 30 yilga mo‘ljallangan bitim qiymati o‘nlab milliard dollarga baholanmoqda. 

Jahon

22.07.2026, 11:10

Fransiya 15 yoşgaça bölganlar uçun ijtimoiy tarmoqlarni taqiqlamoqda

Fransiya 15 yoşgaça bölgan bolalarning ijtimoiy tarmoqlardan foydalanişini taqiqlagan Yevropadagi birinçi davlatga aylandi. 

Jahon

22.07.2026, 11:08

Xusiylar Saudiya Arabistoniga qarşi dengiz blokadasi e’lon qildi

Global energiya ta’minoti inqiroz yoqasida. Hormuz böğozi ortidan endi Bob al-Mandab yölagi ham tahdid ostida qoldi.

Jahon

21.07.2026, 16:33

Gayana qirğoqlarida parom ağdarildi: halok bölganlar soni hozirça 27 ta

18-iyul kuni keçqurun ağdarilib ketgan MV Barima paromi 1939-yilda qurilgani aytilmoqda.

Jahon

21.07.2026, 13:23

Toshkent metropoliteniga 3 ta yangi poyezd olib kelindi

“Turon” metro bekati tomining bir qismi qulab, ikki kishi jarohatlanganidan so‘ng Toshkent metropoliteni bo‘yicha yaxshi xabarlar ham tarqalmoqda. Sentyabrgacha yana 8 ta harakat tarkiblari xarid qilish rejalashtirilgan. 

Oʻzbekiston

21.07.2026, 11:51

FIFA reytingi yangilandi: O‘zbekiston reytingda 10 pog‘ona pastladi

Oʻzbekiston terma jamoasi Jahon chempionati va undan oldingi oʻrtoqlik uchrashuvlaridagi muvaffaqiyatsizligidan soʻng reytingda 23,11 ochko yoʻqotgan.

Sport

21.07.2026, 11:14

Afg‘onistonda Eronga ketayotgan 5 muhojir sahroda halok bo‘ldi, 14 nafari bedarak yo‘qoldi

Faollar “Tolibon” hukumatidan ish o‘rinlari yaratish yoki afg‘on ishchilarini boshqa davlatlarga qonuniy va xavfsiz yo‘llar bilan yuborish mexanizmini ishlab chiqishni so‘ramoqda.

Jahon

20.07.2026, 16:05

ARXIV

SANAGA O'TISH

Barcha arxivni ko'rsatish →