Yirtqichlar asrida kuchli boʻlishimiz kerak - Makron

Yangi kema 2038 yilda foydalanishga topshirilishi rejalashtirilgan.

Prezident Makron Fransiya harbiy xizmatchilari oldida Abu-Dabida soʻzlagan nutqida Porte-Avions Nouvelle Génération (PA-NG) loyihasi boʻyicha qaror shu hafta qabul qilinganini maʼlum qildi.

«Yirtqichlar asrida biz kuchli boʻlishimiz kerak — ayniqsa dengizda», — dedi Makron.

Yangi avianosets haqida nimalar maʼlum?

PA-NG loyihasi doirasida quriladigan avianosets:

• 78 ming tonna suv sigʻimiga,
• 310 metr uzunlikka ega boʻladi,
• 30 tagacha reaktiv samolyotni olib yurish imkoniyatiga ega.

Taqqoslash uchun, hozirgi «Sharl de Goll» avianosetsining suv sigʻimi 42 ming tonna, uzunligi esa 261 metrni tashkil etadi. Yangi kema dunyodagi eng yirik avianosets — AQShning USS Gerald R. Ford kemasidan kichik boʻlsa-da, Yevropadagi eng yirik harbiy kema boʻladi.

Yangi avianosets ham yadroviy dvigatel bilan jihozlanadi va Rafale M jangovar samolyotlarini qabul qiladi. Kemada ikki yoki uchta elektromagnit katapulta (EMALS) oʻrnatiladi.

Iqtisod va sanoat uchun ahamiyati

Makron taʼkidlashicha, loyihaga 800 ta korxona jalb etiladi, ularning 80 foizi kichik va oʻrta biznes subʼektlari hisoblanadi.

«Men bu majburiyatni shaxsan kafolatlayman va kelasi yil fevralda verfga tashrif buyuraman», — dedi prezident.

Fransiya mudofaa vaziri Katrin Votrenning aytishicha, yangi avianosets ogʻir qurolli va uzoq masofali operatsiyalarda uzoq muddat davomida qatnashish imkoniyatiga ega boʻladi.

Loyiha qiymati va bahslar

PA-NG dasturining umumiy qiymati taxminan 10,25 milliard yevro deb baholanmoqda. Yadroviy energetik qurilma qismlari ustida ishlar oʻtgan yili boshlangan, asosiy buyurtma esa 2025 yil byudjeti doirasida joylashtirilishi kutilmoqda.

Shu bilan birga, ayrim markazchi va moʻʼtadil soʻl siyosatchilar davlat moliyasidagi qiyin vaziyat sababli loyihani kechiktirishni taklif qilgan.

Mudofaa xarajatlari oshiriladi

Makron yaqin ikki yilda mudofaa sohasiga qoʻshimcha 6,5 milliard yevro ajratilishini maʼlum qildi. 2027 yilga kelib Fransiyaning mudofaa byudjeti 64 milliard yevroga yetkazilishi rejalashtirilgan — bu 2017 yildagi koʻrsatkichdan ikki barobar koʻp.

Hozirda Fransiya Qurolli kuchlarida 200 ming harbiy xizmatchi va 40 mingdan ortiq rezervist bor. 2030 yilga kelib rezervistlar sonini 80 ming nafarga yetkazish maqsad qilingan.

Fransiya Yevropa Ittifoqida yadroviy davlat hisoblanadi va atom avianosetsga ega boʻlgan yagona Yevropa mamlakatidir. Yangi PA-NG kemasi Yevropa harbiy-dengiz salohiyatini sezilarli darajada oshirishi kutilmoqda.