Пекин ҳавоси қандай тозаланди?

Пекин 2013–2020 йилларда дунёда ҳавоси энг ифлос шаҳарлардан бири эди. Бироқ 7–8 йил ичида ҳаво сифати сезиларли даражада яхшиланди. Бу – жуда катта, режали ва қаттиқ давлат сиёсати натижаси. 

Жаҳон

24.11.2025, 14:33

Улашиш:

Асосий омиллар қуйида:

1. Кучли давлат стратегияси ва “Ҳаво ифлосланишига қарши уруш”

2013 йилда Хитой ҳукумати расман ҳаво ифлосланишига қарши миллий кампания бошлади.
Бу кампанияда қатъий мажбурий қонунлар, режалар ва жазо чоралари бўлган.

2. Кўмирга боғлиқликни кескин камайтириш

Пекин ифлосланишининг асосий манбаи – кўмир ёқилган завод ва иситиш тизимлари эди.

Шунинг учун:

шаҳардаги кўмир станциялари ёпилди ёки газга ўтказилди

900 мингтадан ортиқ хонадон ва бино кўмирдан табиий газга ўтказилди

Пекин атрофидаги саноат минтақаларида кўмир ҳажми катта даражада қисқартирилди

Бу PM2.5 даражасини пасайтиришда энг катта рол ўйнади.

3. Заводларни шаҳар ташқарига кўчириш

Пекиндаги йирик металлургия, цемент ва кокс заводлари:

ёпилди

ёки 200–300 км узоқликдаги минтақаларга кўчирилди

Шаҳар ичида оғир саноат деярли қолмади.

4. Автомобил чиқиндиларига чекловлар

Пекин 20 миллиондан ортиқ аҳолига эга. Йиллар давомида автомобиллар ифлосланишнинг катта қисми эди.

Шунинг учун:

Бензин ва дизель стандартлари Европа стандартларига тенглаштирилди

Эски автомобиллар йиғиб олинди

Номер олишга квота қўйилди (“лотерея” орқали)

Электромобилларга субсидия ва имтиёзлар берилди

Автомобил ҳаракатига кунлик навбат тизими жорий қилинди (масалан, жума — жуфт номер, шанба — тоқ номер ва ҳ.к.)

5. Шаҳар қурилишида яшил сиёсат

Минглаб гектар ўрмон ва яшил массивлар яратилди

Шаҳардаги бош йўллар атрофига дарахтлик ҳимоя зоналари қўшилди

Қурувчилар учун ҳаво ифлослантирувчи материаллар чекланди

6. Жамоат транспортини ривожлантириш

Электр автобуслар

Метро тармоқларининг катта кенгайиши

Велосипед йўлаклари

Аҳолининг шахсий автомобилга эҳтиёжи қисқарди.

7. Қаттиқ жазо ва кузатув механизми

Атроф-муҳит қонунларини бузган корхоналар учун:

катта жарималар

фаолиятни тўхтатиш

раҳбарларга жиноий жавобгарлик

Бу тизим ҳақиқий таъсир кўрсатди.

Натижа: Пекин қандай ўзгарди?

2013–2020 йиллар оралиғида:

PM2.5 даражаси 40–50% га пасайди

Пекин “энг ифлос 20та шаҳар” рўйхатидан чиқди

Халқаро мониторинглар Пекинни “ифлос шаҳардан назорат қилинадиган, тоза ҳавога эга мегаполис” деб баҳолай бошлади

сўнгги янгиликлар

Бир нечта давлатлар Эронга қарши ҳужумга отланмоқда

Можарога АҚШ, Исроил томонидан Саудия Арабистони, БАА, Германия ва Франция каби давлатлар қўшилиши мумкин.

Жаҳон

02.03.2026, 15:58

Алимент қарздорларини оммавий эълон қилиш амалиёти инсон ҳуқуқларига зид — Омбудсман

Алимент қарздорларининг рўйхатлари ва фотосуратларини оммавий тарқатиш инсон шаъни ва қадр-қимматини камситади ҳамда Конституция нормаларига зиддир.

Ўзбекистон

02.03.2026, 15:07

Россияда мигрантларни ишдан бўшатиш тартиби соддалаштирилди

Россияда 1 мартдан бошлаб янги қонун кучга кирди. Унга кўра, агар муайян минтақа мигрантларни ишга жалб этишга чеклов ёки квота жорий этса, иш берувчилар хорижий ходимларни ишдан бўшатиш ҳуқуқига эга бўлади. 

Жаҳон

02.03.2026, 13:46

Умра сафари тадбирлари вақтинча кечиктирилди

Ўзбекистон мусулмонлари идораси умра сафарлари вақтинча кечиктирилганини эълон қилди. Яқин Шарқдаги кескин вазият ва ҳаво макони чекловлари сабаб, бир қатор авиақатновлар бекор қилинмоқда.

Ўзбекистон

02.03.2026, 11:23

Яқин Шарқ алангада: Эроннинг 6 тўлқинли зарбалари ортидан кенг кўламли уруш хавфи кучайди

Америка фуқаролари Нью-Йорк шаҳри марказида Америка ҳарбий операцияларига қарши норозилик билдирмоқда. 

Жаҳон

02.03.2026, 10:18

Умрадаги ўзбекистонликларни қайтариш учун махсус рейслар йўлга қўйилади

Умра сафарига кетган Ўзбекистон фуқароларини ватанга қайтариш мақсадида махсус репатриация рейслари ташкил этилади.

Ўзбекистон

02.03.2026, 08:27

Али Хоминаий ҳалок бўлди: Эронда мотам, расмий Теҳрон қасос ҳақида огоҳлантирди

Эроннинг олий раҳбари, 86 ёшли оятуллоҳ Али Хоминаий 28 февраль куни Теҳрондаги қароргоҳига берилган зарбалар оқибатида вафот этди.

Жаҳон

01.03.2026, 08:32

СИ стратегияси: уруш вазиятида сунъий интеллект 95 % ҳолларда ядро қуролидан фойдаланиши мумкин

Тахминий маълумотларга кўра, инсоният тарихида 12 мингдан ортиқ уруш бўлган ва уларнинг барчасини инсонлар бошлаб, давом эттирган.

Фан-технология

28.02.2026, 13:12

Исроил Эронга ҳарбий зарба берди

28 феврал, шанба куни эрталаб Исроил Эрон ҳудудига нисбатан ҳарбий амалиёт бошлади.

Жаҳон

28.02.2026, 12:40

АҚШ ходимларига Исроилни тарк этишга рухсат берилди

27 февраль куни АҚШ Давлат департаменти хавфсизлик хатарлари ортиши туфайли Исроилдаги фавқулодда бўлмаган ходимлари ва уларнинг оилаларига мамлакатни тарк этишга рухсат берди.

Жаҳон

28.02.2026, 10:03

ЙҲҚни бузганлик бўйича жарима хатларини етказиб бериш хизмати тўхтатилади

Эндиликда ушбу жараён тўлиқ рақамли форматга ўтказилади.

Ўзбекистон

28.02.2026, 09:44

10-синф ўқувчиси BMWда уриб кетган ЙПХ инспектори вафот этди

Тошкент шаҳрида йўл-транспорт ҳодисаси оқибатида оғир тан жароҳатлари олган йўл-патруль хизмати инспектори вафот этди.

Ўзбекистон

27.02.2026, 18:25