"Kelishuv buzildi". “Oʻtkan kunlar” tarjimoni nimadan norozi?
Amerikalik tarjimon Mark Ris (Mark Reese) Abdulla Qodiriyning "Oʻtkan kunlar" asari inglizcha tarjimasi atrofida kelib chiqqan bahslarga munosabat bildirdi.
Madaniy
25.12.2025, 10:55
Ulashish:

U ayrim doiralarda bildirilayotgan “asar milliy meros boʻlgani uchun tarjima barcha uchun bepul boʻlishi kerak” degan fikrga qoʻshilmasligini taʼkidladi.
Risning aytishicha, u kitob ustida 15 yil davomida ishlagan va shu vaqt ichida koʻplab universitetlarga, talabalar va ilmiy tadqiqotlar uchun minglab nusxalarni bepul taqdim etgan. Xususan, dissertatsiya yozishda foydalanish uchun kitoblar tarqatilgan, Samarqand turizm universitetiga esa tarjima asosida sahna asari qoʻyish uchun nusxalar berilgan.
Shu bilan birga, tarjimon Jahon tillari universitetini oʻz tarjimasini ruxsatsiz koʻchirish va tarqatishda aybladi. Uning soʻzlariga koʻra, hatto kitobni bepul tarqatishga qaror qilingan taqdirda ham, bu faqat muallif roziligi va rasmiy shartnoma asosida amalga oshirilishi kerak edi. Universitet esa bunday tartibga amal qilmagan.
Mark Ris, shuningdek, Abdulla Qodiriy oilasi bilan tuzilgan kelishuvga muvofiq, tarjima daromadining 20–25 foizi merosxoʻrlarga toʻlanishi shart ekanini bildirdi. Uning taʼkidlashicha, ruxsatsiz koʻchirish orqali Qodiriy oilasining ham huquqlari buzilgan.
Tarjimon intellektual mulk huquqlari masalasida Oʻzbekistonda tizimli muammolar mavjudligini aytdi va bu holat davlat muassasalari faoliyatiga salbiy taʼsir koʻrsatayotganini taʼkidladi. U bu voqeani intellektual mulkni himoya qilish boʻyicha xalqaro majburiyatlarga zid holat sifatida baholadi.
Mark Risning fikricha, intellektual mulk qonunlari xalqaro miqyosda amal qiladi va bu kabi holatlar Oʻzbekistonning xalqaro nufuziga salbiy taʼsir koʻrsatishi mumkin. U adolatli yechim va rasmiy huquqiy tartibga amal qilinishi zarurligini taʼkidladi.
Madaniy
25.12.2025, 10:55
Ulashish:
Mashhur yangiliklar

OTMlar super-kontrakt miqdorlarini eʼlon qila boşladi
Ta'lim
02.09.2026, 17:55

Mustaqillik bayramida necha kun dam beriladi?
Oʻzbekiston
28.08.2026, 16:13

Yangi qurilayotgan uydan xonadon sotib olişda qaysi hujjatlarni tekşiriş kerak?
Oʻzbekiston
26.08.2026, 09:52

Egizak minoralar terakti: 25 yillik jinoyat sudi
Jahon
27.08.2026, 13:10

Qozog'iston Rossiyaga benzin eksport qiliş̈dan voz keçdi
Iqtisodiyot
27.08.2026, 16:41

Pokiston shifoxonasida yuzaga kelgan yong'in oqibatida 14 nafar chaqaloq halok bo'ldi
Jahon
26.08.2026, 15:35
So'nggi yangiliklar

Rossiya Ukrainaga zarbalari oqibatida to‘rt kishi halok bo‘ldi
Jahon
22.09.2026, 14:38

Prezidentning yangi qarori qabul qilindi
Oʻzbekiston
22.09.2026, 11:18

G7 davlatlari husiylarni Saudiya Arabistoniga hujumlarni tóxtatişga çaqirdi
Jahon
22.09.2026, 11:06

Saida Mirziyoyeva BMT Bosh kotibi Antoniu Gutеrrish bilan uchrashdi
Siyosat
22.09.2026, 10:51

BMT: AQŞning narkokema hujumlari insoniyatga qarşi jinoyat
Jahon
22.09.2026, 09:56

Özbekistonlik bankir Interpol qidiruviga berildi
Oʻzbekiston
21.09.2026, 10:02

Markaziy Osiyo muzliklarini yöqotmoqda
Oʻzbekiston
21.09.2026, 09:42

Nufuzli OTM talabalari SAT sertifikatini noqonuniy olib berish bilan shug‘ullangani aniqlandi
Ta'lim
19.09.2026, 11:24

Xitoydagi choʻl ostida ulkan suv manbalari topildi
Jahon
19.09.2026, 11:14

Rossiyada saylovlardan keyin yangi safarbarlik bo‘lishidan xavotir kuchaymoqda
Jahon
19.09.2026, 10:02

"Sizga hurmat körsatilmaydi, siz bemorsiz!": Surxondaryo soğliqni saqlash boşqarmasi munosabat bildirdi
Oʻzbekiston
18.09.2026, 15:25

iPhone 18 Pro Maxning Rossiyada 18 ta funksiyasi çeklangan
Iqtisodiyot
18.09.2026, 15:13

O‘tgan yili 124 nafardan ortiq ekologiya himoyachisi o‘ldirilgan
Jahon
18.09.2026, 15:10

Andijonda ilk bor "Yashil uyim" ekologik festivali ötkaziladi
Oʻzbekiston
17.09.2026, 16:39

Netanyahu G‘azo haqidagi “NAZA” filmi ijodkorlariga qarshi yangi qonunlarni ilgari surmoqda
Jahon
17.09.2026, 16:19

Turkiya 2040-yilgacha tamaki mahsulotlari savdosini taqiqlashni rejalashtirmoqda
Jahon
16.09.2026, 16:46

Trampning boyligi 7 mlrd dollarga yetdi — Forbes
Iqtisodiyot
16.09.2026, 16:16

Sun'iy intellektdan qörqişimiz kerakmi?
Fan-texnologiya
16.09.2026, 15:30

Rossiya droni Ukrainada yo‘lovchi avtobusiga zarba berdi: 5 kishi halok bo‘ldi
Jahon
16.09.2026, 14:20

Tibbiyot xodimlariga 2027 yildan har oy ustamalar tölanadi
Iqtisodiyot
16.09.2026, 14:18
Mashhur yangiliklar

OTMlar super-kontrakt miqdorlarini eʼlon qila boşladi
Ta'lim
02.09.2026, 17:55

Mustaqillik bayramida necha kun dam beriladi?
Oʻzbekiston
28.08.2026, 16:13

Yangi qurilayotgan uydan xonadon sotib olişda qaysi hujjatlarni tekşiriş kerak?
Oʻzbekiston
26.08.2026, 09:52

Egizak minoralar terakti: 25 yillik jinoyat sudi
Jahon
27.08.2026, 13:10

Qozog'iston Rossiyaga benzin eksport qiliş̈dan voz keçdi
Iqtisodiyot
27.08.2026, 16:41

Pokiston shifoxonasida yuzaga kelgan yong'in oqibatida 14 nafar chaqaloq halok bo'ldi
Jahon
26.08.2026, 15:35
