Qanday mahsulotlar odamni tez qaritadi?
Kunlik tanovul qilayotgan baʼzi bir taomlarimiz salomatligimizga bevosita salbiy taʼsir qilib, organizmning qarish jarayonini tezlashtirishi mumkin. Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan ana shunday mahsulotlarning roʻyxati va ularning tanaga taʼsiri haqida maʼlumot berildi.
Fan-texnologiya
23.09.2024, 10:17
Ulashish:

Qanday mahsulotlar odamni tez qaritadi?
Shakarli mahsulotlar: Shirinxoʻrlar navbatdagi desert bilan oʻzlarini xursand qilayotganlarida organizmda glikatsiya jarayoni ishga tushadi va AGE va RAGE molekulalari toʻplana boshlaydi. Ular yigʻilgan joyda yalligʻlanish jarayoni doimiy ravishda saqlanib, organlarning normal ishlashi buziladi. Shu tarzda "yoshga doir" kasalliklar boshlanadi. Glyukoza oqsillar va lipidlar bilan bogʻlanadi, bu esa terining elastikligiga bevosita bogʻliq boʻlgan kollagenga halokatli taʼsir koʻrsatib, erta ajin tushishiga olib keladi.
Trans yogʻlar: Ularning asosiy manbalari — "Fast food" va margarin. Bu yogʻlar qarish jarayonini tezlashtiradi. Chunki ular qon tomirlarini toraytirib, uning oqimini buzadi. Oqibatda yurak-qon tomir kasalliklarining rivojlanish xavfi sezilarli darajada ortadi.
Qahva va kofeinli ichimliklar (energetiklar): Kofeinning koʻp miqdori tana hujayralarining suvsizlanishiga, bu esa moddalar almashinuvining buzilishiga olib keladi. Energetiklarda kofeinning taʼsiri natriy bilan yanada koʻproq boʻladi. Terining erta qarishini oldini olish uchun har qahva ichgandan keyin albatta bir stakan suv ham ichish muhim. Energetik ichimliklardan esa butunlay voz kechgan afzal.
Spirtli ichimliklar: Ularni muntazam ichish jigarga jiddiy taʼsir qiladi. Chunki alkogol ushbu filtrlovchi organda toksinlar toʻplanishiga, bu esa organizmda yalligʻlanish jarayonlari boshlanishi va turli kasalliklarga olib keladi.
Oʻta shoʻr mahsulotlar (pishloq, pitssa (ayniqsa pepperoni), chips, krekerlar): Tuz tanadagi suvni ushlab qoladi va bu hujayralarning qisqarishiga olib keladi. Natijada suvsizlanish yuzaga keladi. Bu esa, tabiiyki, qarish jarayonini tezlashtiradi.
Qayta ishlangan goʻsht (kolbasa, sosiska va bekon): Ushbu mahsulotlarda ortiqcha tuz va konservantlar mavjud. Ularni isteʼmol qilish suvsizlanishga olib keladi va yalligʻlanishni keltirib chiqaradi. Shuningdek, bu mahsulotlar sababli organizmda kollagen ishlab chiqarish uchun muhim boʻlgan S vitaminining miqdori kamayadi.
Qovurilgan kartoshka: U organizmda deyarli bir zumda shakarga parchalanadi. Bundan tashqari, yuqori haroratda yogʻda qovurilgan mahsulotlar erkin radikallarni chiqaradi. Oqibatda terining hujayra darajasida shikastlanish yuzaga keladi. Shuningdek, bu roʻyxatga ustki qobigʻi och jigarrang boʻlguncha qovurilgan yoki pechda pishirilgan barcha taomlarni qoʻshish mumkin. Bu ishtahaochar rang, yuqorida aytganimiz, glikatsiya jarayoniga bevosita bogʻliq, hattoki bu taomga shakar qoʻshilmagan boʻlsa ham.
Odatda uzoq va sogʻlom umr koʻrishni targʻib qiluvchi mutaxassislar tez qovurilgan yoki bugʻda pishirilgan taomlarni isteʼmol qilishni tavsiya qilishadi.
Fan-texnologiya
23.09.2024, 10:17
Ulashish:
Mavzuga oid yangiliklar

Rossiyada epilepsiya xastaligini sunʼiy intellektda aniqlash usuli kashf qilindi
Fan-texnologiya
17.02.2025, 10:43

Fargʻonalik ikki yoshli qizaloq qornidan 135 ta magnit sharcha topildi
Oʻzbekiston
11.01.2025, 10:12

Soʻnggi 9 oyda tez yordamga 10 millionga yaqin chaqiriq boʻldi — SSV
Oʻzbekiston
07.10.2024, 15:02

Boshni yuvib, koʻchaga chiqish sogʻlik uchun xavfli — SSV mutaxassisi
Fan-texnologiya
16.09.2024, 12:06

Xitoylik shifokor 5 ming kilometr masofadan turib operatsiya oʻtkazdi
Fan-texnologiya
01.08.2024, 09:40
Mashhur yangiliklar

“So‘nggi qo‘ng‘iroq” va “Xayr bog‘cha — salom maktab!” tadbirlari o‘tkaziladi
Ta'lim
21.05.2026, 15:48

O‘zbekiston oltin-valyuta zaxiralari 70,9 milliard dollarga yetdi
Iqtisodiyot
12.05.2026, 15:49

O‘zbekistonga qaytarilgan tarixiy artefaktlar jamoatchilikka taqdim qilindi
Madaniy
13.05.2026, 16:32

Britaniyalik pop yulduzi Dua Lipa Samsung kompaniyasini sudga berdi
Jahon
11.05.2026, 11:26

Soxta “Nobel” yaratib, o‘zini-o‘zi mukofotlagan professor fosh bo‘ldi
Jahon
09.05.2026, 16:06

Hayraton–Mozori Sharif temiryo‘l liniyasining beshinchi bekati qayta faoliyat boshladi
Jahon
23.05.2026, 15:40
So'nggi yangiliklar

Isroilning 2 nafar vaziriga Irlandiyaga kirish taqiqlandi
Jahon
06.06.2026, 15:20

Yil boshidan beri poytaxtda uylar narxi qanday o‘zgardi?
Oʻzbekiston
06.06.2026, 15:00

JCH-2026 “Oltin butsa”si kimga nasib qiladi — Mbappe, Ronaldu, Messi, Keyn?
Sport
06.06.2026, 11:37

Ukraina hujumlari oqibatida 5 nafar Ozarbayjon fuqarosi halok bo‘ldi
Jahon
05.06.2026, 16:48

Zelenskiyning taklifi Putinga yetkazildi – Kreml
Jahon
05.06.2026, 16:01

Xitoyda oliy ta’limga qiziqish pasaymoqda
Ta'lim
05.06.2026, 13:52

Si Szinpin Shimoliy Koreyaga boradi
Jahon
05.06.2026, 11:49

Xitoyda chiqarilgan bolalar o‘yinchoqlari xavfli deb topildi
Oʻzbekiston
05.06.2026, 10:31

Buxoroda 508 million so‘mlik qalbaki dori vositalari aniqlandi
Oʻzbekiston
04.06.2026, 17:11

Xitoy Tayvanga tashrif buyurganlarga sanksiya qo‘llayapti
Siyosat
04.06.2026, 15:41

Isroil va Livan o‘t ochishni to‘xtatish bo‘yicha kelishuvga erishdi
Jahon
04.06.2026, 12:22

Ukrainaga Yevropa Ittifoqiga qo‘shilish uchun eshik ochilmoqda
Jahon
04.06.2026, 11:25

Toshkentdagi qurilish obyektlariga yangi talablar joriy etilmoqda
Oʻzbekiston
03.06.2026, 18:00

Pushkin Navoiyning qoshiga kelib, Uzr so‘rab turar!..
Madaniy
03.06.2026, 17:16

G‘azodagi urushni “genotsid” deb atagan jarroh AQSH Kongressiga nomzod bo‘ldi
Jahon
03.06.2026, 16:26

Liviyada futbol klubiga ilk bor ayol kishi rahbar bo‘ldi
Sport
03.06.2026, 14:50

Rossiya Leningrad viloyatiga qilingan dron hujumlarini qaytarmoqda
Jahon
03.06.2026, 11:35

Finlandiya yadroviy chiqindilarni 100 ming yil saqlovchi ombor qurmoqda
Jahon
03.06.2026, 10:06

“Devorga yopishtirilgan banan” — 5,8 million yevrolik asar yana o‘g‘irlandi
Madaniy
02.06.2026, 15:24

AQSHning BMTdan qarzi tufayli yangi cheklov e'lon qilindi
Jahon
02.06.2026, 11:56
Mashhur yangiliklar

“So‘nggi qo‘ng‘iroq” va “Xayr bog‘cha — salom maktab!” tadbirlari o‘tkaziladi
Ta'lim
21.05.2026, 15:48

O‘zbekiston oltin-valyuta zaxiralari 70,9 milliard dollarga yetdi
Iqtisodiyot
12.05.2026, 15:49

O‘zbekistonga qaytarilgan tarixiy artefaktlar jamoatchilikka taqdim qilindi
Madaniy
13.05.2026, 16:32

Britaniyalik pop yulduzi Dua Lipa Samsung kompaniyasini sudga berdi
Jahon
11.05.2026, 11:26

Soxta “Nobel” yaratib, o‘zini-o‘zi mukofotlagan professor fosh bo‘ldi
Jahon
09.05.2026, 16:06

Hayraton–Mozori Sharif temiryo‘l liniyasining beshinchi bekati qayta faoliyat boshladi
Jahon
23.05.2026, 15:40
