Қозоғистонда президентга яқин партия парламент сайловида ғалаба қозонди

Бу ҳақда мамлакат Марказий сайлов комиссияси дастлабки натижаларни эълон қилган.

Сайлов Қозоғистоннинг янги Конституцияси асосида шаклланган 145 ўринли бир палатали Қурултой учун ўтказилган илк сайлов бўлди. Янги Конституция аввалги икки палатали парламент ўрнига бир палатали қонун чиқарувчи органни жорий этган. 

Марказий сайлов комиссияси маълумотига кўра, сайловда 12,62 миллиондан ортиқ сайловчи иштирок этиш ҳуқуқига эга бўлган ва уларнинг 74,08 фоизи овоз беришда қатнашган. Adilet партияси 6,5 миллиондан ортиқ овоз олган.

Парламентга яна тўртта партия 5 фоизлик тўсиқдан ўтиб, Қурултойдан ўрин олиши кутилмоқда:

• Auyl — 6,26 фоиз;
• Respublica — 5,56 фоиз;
• Ak Zhol — 5,21 фоиз;
• Умуммиллий социал-демократик партия — 5,11 фоиз.

Қозоғистон Халқ партияси 3,11 фоиз, Baytaq яшиллар партияси эса 1,07 фоиз овоз олган ва парламентга ўтиш учун зарур бўлган 5 фоизлик чегарадан ўта олмаган. 

Тоқаев ҳокимияти янада кучайиши мумкин

Adilet партияси жорий йилда ташкил этилган бўлиб, унга президент Қосим-Жомарт Тоқаевнинг яқин маслаҳатчилари раҳбарлик қилади. Партия ташкил этилганидан кўп ўтмай, аввалги ҳукмрон Amanat партияси унинг таркибига қўшилган. 

Сайлов натижаси Тоқаевнинг сиёсий мавқеини янада мустаҳкамлаши мумкин. Reuters ва бошқа халқаро нашрлар парламентга кирган бошқа партиялар ҳам президент маъмурияти сиёсатини умумий равишда қўллаб-қувватлашини қайд этмоқда. 

Қозоғистондаги янги конституциявий тизим президентлик институтига ҳам таъсир кўрсатган. Конституцияга кўра, Қурултой 145 депутатдан иборат бўлади. 

Шунингдек, янги Конституцияда вице-президент лавозими қайта жорий этилган. Тоқаев 24 август куни ушбу лавозимга номзодни яқин 7–10 кун ичида маълум қилишини айтган. Президент кейинги муддатга номзод бўлиш-бўлмаслиги ҳақида эса ҳозирча қарор қилмаганини билдирган.

Халқаро кузатувчилар эса сайловда сиёсий танлов имкониятлари чеклангани ҳақида саволлар билдирган. Eurasianet келтирган ЕХҲТ Парламент Ассамблеяси дастлабки баҳосида барча иштирокчи партиялар амалда амалдаги президент сиёсатини қўллаб-қувватлаши қайд этилган.