Мюнхен Олимпиадаси: спорт тарихидаги қора кун

Ўша йили 11 нафар исроиллик спортчи Фаластиннинг “Қора сентябр” террорчилик ташкилоти аъзолари томонидан гаровга олиниб, ҳалок бўлди. Ҳодиса собиқ Дахау концлагеридан 20 километр узоқликда содир бўлган ва қутқарув операцияси муваффақиятсиз якунланган — тўққиз нафар гаровга олинган шахс, беш террорчи ва бир полиция ходими ҳалок бўлган.

Ҳодисадан сўнг Олимпия ўйинлари 34 соатга тўхтатилди ва асосий стадионда қурбонлар хотирасига бағишланган маросим ўтказилди. Халқаро Олимпия қўмитаси президенти Эйвери Брандейж “Ўйинлар давом этиши керак!” деб эълон қилиб, мусобақаларни қайта бошлашга қарор қилди.

Америкалик журналист Жим МакКей эса ушбу воқеаларни жонли эфирда ёритган биринчи машҳур спорт телерадиожурналистларидан бирига айланди. У ҳодисаларни 16 соат давомида эфир орқали узатиб, кейинчалик телевидение соҳасидаги нуфузли Emmy мукофотига сазовор бўлди.

Мюнхен фожиаси нафақат Германия, балки бутун дунё учун оғир сабоқ бўлди. Ушбу ҳодисадан сўнг Ғарбий Германияда GSG 9, Австрияда EKO Cobra, Совет Иттифоқида эса Alpha Group каби махсус аксилтеррор бўлинмалари ташкил этилди.

Бугун Мюнхенда 1972 йилги Олимпия ўйинларида ҳалок бўлган исроиллик спортчилар хотирасига ёдгорлик ўрнатилган. Ушбу воқеа спорт тарихидаги энг фожеали террорчилик ҳужумларидан бири сифатида ёдга олинади ва халқаро хавфсизлик ҳамда профессионал аксилтеррор тизимларининг шаклланишига туртки берган муҳим тарихий ҳодиса ҳисобланади.

Муаллиф: Гули Ахмадова