Европага элтувчи йўллар “қабристон”га айланмоқда

БМТнинг Халқаро миграция ташкилоти (ХМТ) сешанба куни эълон қилган ҳисоботида янги рақамларни келтирар экан, қурбонларнинг аксарияти “кўринмас кема ҳалокатлари”да йўқолиб кетгани айтилган.

“Рақамлар ушбу фожиаларнинг олдини олишдаги умумий муваффақиятсизлигимиздан далолат беради”, – деди БМТ агентлиги вакили Мария Моита матбуот анжуманида.

Ҳисоботда таъкидланишича, БМТ томонидан 2025 йилда вафот этган ёки бедарак йўқолган деб эълон қилинган 7904 киши 2024 йилдаги 9197 кишилик рекорд кўрсаткичдан камайган. 

Бироқ, бу камайиш ёрдамнинг қисқариши туфайли текширилмай қолган 1500 та ҳолат билан боғлиқ бўлиши мумкин.

2014 йилдан буён жами ўлимлар сони 82 мингдан ошди, тахминан 340 минг оила аъзоси эса бундан бевосита жабр кўрган.

Ўзгараётган йўналишлар

Ҳар 10 та ўлим ва бедарак йўқолиш ҳолатидан камида тўрттаси Европага олиб борувчи денгиз йўлларида содир бўлган.

“Европага келувчиларнинг умумий сони камайган бўлса-да, миграция йўналишлари ўзгарди: сиёсий эврилишлар туфайли суриялик қочқинлар оқими пасайиб, Бангладеш фуқаролари етакчиликни қўлга олди”, – дейилади ҳисоботда.

Кўпгина ҳолатлар “кўринмас кема ҳалокатлари” деб аталади. Бунда бутун бошли кемалар денгизда ғойиб бўлади ва дараги топилмайди.

Ғарбий Африкадан шимолга йўналган йўналишда 1200 киши ҳалок бўлган бўлса, Осиёда рекорд даражадаги ўлимлар қайд этилди. Улар орасида Мянмадаги зўравонликлардан ёки Бангладешдаги тиқилинч қочқинлар лагерларидаги қашшоқликдан чарчаган юзлаб роҳинжа қочоқлари ҳам бор.

“Можаролар, иқлим таъсири ва сиёсий беқарорликлар туфайли йўналишлар ўзгараётган бўлса-да, хавф-хатарлар ҳамон жиддий бўлиб қолмоқда”, – деди ХМТ Бош директори Эми Поуп. – Бу рақамлар ортида хавфли сафарларга отланган инсонлар ва ҳеч қачон келмаслиги мумкин бўлган хабарни кутаётган оилалар турибди”.

Муаллиф: Исомиддин Жуманазаров