Elektromobillarning inson salomatligiga taʼsiri bormi?

Ayrim qarashlar ilmiy tadqiqotlarga asoslangan boʻlsa, boshqalari taxmin va afsonalardan iborat. Quyida elektromobillar inson salomatligiga qanday ehtimoliy taʼsir koʻrsatishi mumkinligi koʻrib chiqiladi.

1. Elektromagnit nurlanish

Koʻpchilik elektromobillar elektromagnit nurlanish sababli zararli boʻlishi mumkin, degan fikrni ilgari suradi. Ammo tadqiqotlar elektromobil salonidagi elektromagnit maydon darajasi juda past ekanini va amaldagi xavfsizlik meʼyorlaridan oshmasligini koʻrsatadi. Ayrim hollarda bu koʻrsatkich Yerning tabiiy magnit fonidan ham past boʻladi.

Mutaxassislar elektromobillar yoʻlovchilar, shu jumladan tibbiy implantlarga ega shaxslar uchun ham xavfsiz ekanini taʼkidlaydi. Hozirga qadar kuchsiz elektromagnit maydonlarning inson salomatligiga zarar yetkazishini tasdiqlovchi ishonchli ilmiy dalillar mavjud emas.

2. Piyodalar xavfsizligi va shovqin darajasi

Elektromobillar ayniqsa past tezlikda juda sokin harakatlanadi. Bu esa piyodalar va velosipedchilar uchun muayyan xavf tugʻdirishi mumkin.

Yoʻl harakati xavfsizligi boʻyicha tadqiqotlarga koʻra, past shovqin sababli piyodalar yaqinlashayotgan avtomobilni kechroq sezib qolishi mumkin. Shu bois bir qator mamlakatlarda elektromobillarga past tezlikda harakatlanishda maxsus sunʼiy ovoz signallarini chiqarish majburiy tartibda joriy etilgan.

3. Chiqindi gazlari yoʻq, ammo boshqa manbalardan ifloslanish

Elektromobillar atmosferaga chiqindi gaz chiqarmasa-da, ular havo ifloslanishida mutlaqo neytral hisoblanmaydi.

Asosiy ifloslantiruvchi omillar — shina, tormoz kolodkalari va yoʻl qoplamasining yeyilishi natijasida hosil boʻladigan mayda zarrachalardir. Akkumulyatorlar sabab elektromobillar ogʻirroq boʻlgani uchun, shina yeyilishi anʼanaviy avtomobillarga nisbatan koʻproq boʻlishi mumkin. Bu zarrachalar nafas yoʻllariga kirib, uzoq muddatda nafas olish hamda yurak-qon tomir tizimiga salbiy taʼsir koʻrsatishi ehtimoli bor.

4. Elektr energiyasi va akkumulyatorlar ishlab chiqarish omillari

Elektromobillarning umumiy taʼsirini baholashda elektr energiyasi qaysi manbalarda ishlab chiqarilishi muhim ahamiyatga ega. Agar elektr energiyasi asosan koʻmir yoki mazutda ishlaydigan stansiyalarda ishlab chiqarilsa, umumiy ekologik ifloslanish saqlanib qolishi yoki ayrim hududlarda ortishi mumkin.

Shuningdek, litiy-ion akkumulyatorlarni ishlab chiqarish katta miqdorda resurs va energiya talab qiladi. Xom ashyoni qazib olish va qayta ishlash jarayonlari ham atrof-muhit va inson salomatligiga bilvosita taʼsir koʻrsatadi. Biroq koʻplab tadqiqotlar elektromobillar butun xizmat davri davomida baribir ichki yonuv dvigatelli avtomobillarga nisbatan kamroq salbiy taʼsir koʻrsatishini taʼkidlaydi.

5. Tasdiqlanmagan va boʻrttirilgan xavotirlar

Ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlarda elektromobillar inson salomatligiga jiddiy zarar yetkazishi haqida turli fikrlar uchraydi. Ammo ularning aksariyati yetarli ilmiy asosga ega emas.

Hozircha elektromobillar elektromagnit nurlanishi orqali kasalliklar keltirib chiqarishi, reproduktiv salomatlikka salbiy taʼsir koʻrsatishi yoki umumiy sogʻliq uchun anʼanaviy avtomobillardan koʻra xavfli ekanini isbotlovchi ishonchli dalillar mavjud emas.