Eron yadro quroli yaratmaydi, AQSH esa sanksiya qo‘llamaydi...

Eronlik yuqori martabali mulozimning “Reuters” agentligiga ma’lum qilishicha, AQSH bilan memorandumning yakuniy loyihasi Tehronning yadroviy dasturidan tortib, Hormuz bo‘g‘ozini qayta ochish va AQShning neft sanksiyalaridan voz kechishigacha bo‘lgan bir qator masalalarni o‘z ichiga oladi.

Kelishuvga erishilgach, yakuniy bitim keyingi 60 kun ichida muhokama qilinishi ko‘zda tutilgan.

Eronlik rasmiyning so‘zlariga ko‘ra, memorandumda quyidagilar qayd etilgan:

Hormuz bo‘g‘ozi

Eron Hormuz bo‘g‘ozini barcha tijorat kemalari uchun darhol qayta ochadi, AQSH esa Eron portlaridagi dengiz blokadasini bekor qiladi.

AQSH blokadasining bekor qilinishi memorandum imzolanishi bilan darhol boshlanib, 30 kun ichida yakunlanadi.

Moliya

• AQSH yakuniy bitim tuzilgunga qadar Eronga nisbatan hech qanday yangi sanksiya joriy etmaslikka rozilik beradi.
• Yakuniy kelishuvdan so‘ng AQSH va BMTning Eronga qarshi barcha sanksiyalari kelishilgan jadval asosida bekor qilinadi.
• AQSH ma’lum bir muddatga Eronga nisbatan neft sanksiyalaridan voz kechadi, bu esa Tehronga neftdan daromad olish imkonini yaratadi.
• AQSH Eronning muzlatilgan 25 milliard dollarlik aktivlarini ozod qilishga rozilik beradi.
• Vashington mintaqadagi ittifoqchilari bilan muvofiqlashtirilgan holda 60 kun ichida Tehron bilan muzokara qilinadigan va kelishiladigan Eronni qayta tiklash hamda rivojlantirish rejasini tayyorlaydi.

Yadro masalasi:

• Tehron yadroviy qurol ishlab chiqarmaslikka va unga ega bo‘lmaslikka rozilik beradi.
• Yakuniy kelishuvga qadar Eron yadroviy dasturining joriy holatini saqlab qoladi, uranni yanada boyitishdan hamda yadroviy obyektlarni kengaytirishdan tiyiladi.
• AQSH kelajakdagi keng qamrovli kelishuv asosida Eronga o‘z hududida yuqori darajada boyitilgan uran zaxirasini suyultirishga ruxsat beradi.
• Eronning yadroviy dasturi, uranni boyitish faoliyati hamda yuqori darajada boyitilgan uran zaxirasini tasarruf etish mexanizmlari memorandumdan so‘ng 60 kun ichida muzokara qilinadi va oxirgi kelishuvda yakuniy qarorga kelinadi.