Cookie Settings

We use cookies to improve your experience.

updated: 22.03.2026, 18:13

Pekin havosi qanday tozalandi?

Pekin 2013–2020 yillarda dunyoda havosi eng iflos shaharlardan biri edi. Biroq 7–8 yil ichida havo sifati sezilarli darajada yaxshilandi. Bu – juda katta, rejali va qattiq davlat siyosati natijasi. 

Jahon

24.11.2025, 14:33

Ulashish:

Pekin havosi qanday tozalandi?

Asosiy omillar quyida:

1. Kuchli davlat strategiyasi va “Havo ifloslanishiga qarshi urush”

2013 yilda Xitoy hukumati rasman havo ifloslanishiga qarshi milliy kampaniya boshladi.
Bu kampaniyada qatʼiy majburiy qonunlar, rejalar va jazo choralari boʻlgan.

2. Koʻmirga bogʻliqlikni keskin kamaytirish

Pekin ifloslanishining asosiy manbai – koʻmir yoqilgan zavod va isitish tizimlari edi.

Shuning uchun:

shahardagi koʻmir stansiyalari yopildi yoki gazga oʻtkazildi

900 mingtadan ortiq xonadon va bino koʻmirdan tabiiy gazga oʻtkazildi

Pekin atrofidagi sanoat mintaqalarida koʻmir hajmi katta darajada qisqartirildi

Bu PM2.5 darajasini pasaytirishda eng katta rol oʻynadi.

3. Zavodlarni shahar tashqariga koʻchirish

Pekindagi yirik metallurgiya, sement va koks zavodlari:

yopildi

yoki 200–300 km uzoqlikdagi mintaqalarga koʻchirildi

Shahar ichida ogʻir sanoat deyarli qolmadi.

4. Avtomobil chiqindilariga cheklovlar

Pekin 20 milliondan ortiq aholiga ega. Yillar davomida avtomobillar ifloslanishning katta qismi edi.

Shuning uchun:

Benzin va dizel standartlari Yevropa standartlariga tenglashtirildi

Eski avtomobillar yigʻib olindi

Nomer olishga kvota qoʻyildi (“lotereya” orqali)

Elektromobillarga subsidiya va imtiyozlar berildi

Avtomobil harakatiga kunlik navbat tizimi joriy qilindi (masalan, juma — joʻft nomer, shanba — toʻq nomer va h.k.)

5. Shahar qurilishida yashil siyosat

Minglab gektar oʻrmon va yashil massivlar yaratildi

Shahardagi bosh yoʻllar atrofiga daraxtlik himoya zonalari qoʻshildi

Quruvchilar uchun havo ifloslantiruvchi materiallar cheklandi

6. Jamoat transportini rivojlantirish

Elektr avtobuslar

Metro tarmoqlarining katta kengayishi

Velosiped yoʻlaklari

Aholining shaxsiy avtomobilga ehtiyoji qisqardi.

7. Qattiq jazo va kuzatuv mexanizmi

Atrof-muhit qonunlarini buzgan korxonalar uchun:

katta jarimalar

faoliyatni toʻxtatish

rahbarlarga jinoiy javobgarlik

Bu tizim haqiqiy taʼsir koʻrsatdi.

Natija: Pekin qanday oʻzgardi?

2013–2020 yillar oraligʻida:

PM2.5 darajasi 40–50% ga pasaydi

Pekin “eng iflos 20ta shahar” roʻyxatidan chiqdi

Xalqaro monitoringlar Pekinni “iflos shahardan nazorat qilinadigan, toza havoga ega megapolis” deb baholay boshladi

Jahon

24.11.2025, 14:33

Ulashish:

ARXIV

SANAGA O'TISH

Barcha arxivni ko'rsatish →

So'nggi yangiliklar

Londonda paydo bo‘lgan ko‘zi to‘silgan odam haykali muallifi aniq

Yarim tunda London markazida noma’lum haykal paydo bo‘ldi — ertalab esa uning ortida dunyoga mashhur sirli rassom Benksi turgani ochiqlandi.

Madaniy

01.05.2026, 17:19

Isroillik erkak Quddusda xristian rohibasiga hujum qilib, jarohat yetkazdi

19-aprel kuni isroillik askarning Iso Masih ramzi bo‘lgan haykalni sindirib ketgani bilan bog‘liq munozaralar tinchib ulgurmagan bir paytda, Isroil nasroniylarga qarshi yana bir nafrat jinoyati bilan kun tartibiga chiqdi.

Jahon

01.05.2026, 16:27

O‘zbekistonda 5,8 milliard dollarlik 73 ta GES quriladi

Respublikada 150 ming kilometrdan ortiq daryolar, soylar va kanallar bor. Ammo elektr energiyasi ishlab chiqarishning katta qismi hamon tabiiy gaz va ko‘mirga bog‘liq. Gidroenergiya ulushi esa 10-12 foiz atrofida.

Iqtisodiyot

01.05.2026, 16:10

2021-yilgi Kobul aeroportidagi teraktga aloqador afg‘onistonlik sudlandi

5 yil muqaddam sodir bo‘lgan o‘sha portlashda 13 nafar AQSh harbiysi va 160 nafarga yaqin afg‘onistonlik tinch aholi vakili halok bo‘lgandi.

Jahon

01.05.2026, 12:21

AQSH BMT xarajatlar tizimini tubdan isloh qilishni talab qildi

BMT Bosh kotibi Antonio Guterrish payshanba kuni Vashingtonning mablag‘larni ajratishga shartlar qo‘ygani haqidagi xabarlardan so‘ng, Qo‘shma Shtatlarning ushbu jahon tashkilotidan milliardlab dollar qarzi “muzokara qilinmasligi”ni ta’kidladi.

Jahon

01.05.2026, 11:24

Pentagon Google sun’iy intellektidan foydalanishni kengaytirish bo‘yicha kelishuv tuzdi

Seshanba kuni AQSh ommaviy axborot vositalari Pentagon maxfiy operatsiyalarda Google sun’iy intellektidan foydalanishni kengaytirish bo‘yicha kelishuvga erishganini xabar qildi.

Fan-texnologiya

30.04.2026, 18:09

Kiyev urushni tugatish uchun diplomatik sa’y-harakatlarni kuchaytirishga intilmoqda

Zelenskiy Ukraina rasmiylariga Putinning o‘t ochishni to‘xtatish taklifi yuzasidan Tramp jamoasi bilan bog‘lanishni topshirdi.

Jahon

30.04.2026, 17:30

Tramp Isroil prezidenti Gersogni Netanyahuni afv etishga undamoqda

AQSh prezidenti Donald Tramp Isroil prezidenti Isaak Gersogga nisbatan “bosim kampaniyasi”ni qayta boshladi. Uning fikricha, Bibiga qo‘yilgan ayblovlar “sharob va sigaret” kabi ahamiyatsiz ekan.

Jahon

30.04.2026, 16:54

Isroilning Livanga zarbalari oqibatida 9 kishi halok bo‘ldi, 13 kishi jarohatlandi

17-aprelda boshlangan 10 kunlik sulh keyinchalik 17-maygacha uzaytirilgan edi, biroq Isroil janubiy Livanda havo hujumlari uyushtirish va uylarni buzish orqali uni har kuni buzishda davom etmoqda.

Jahon

30.04.2026, 16:30

BAAning OPECdan chiqishi dunyo iqlimi uchun yangi xavfmi?

Dunyo “yashil energiya”ga o‘tmoqda, degan taxminlar shubha ostida qoldi. Insoniyat neft davri tugashini kutayotgan bir paytda, BAA kabi ba’zi yirik ishlab chiqaruvchilar uni yanada ko‘proq qazib olishga intilmoqda.

Jahon

30.04.2026, 12:21

Tashiyev va Japarov raqobati: ziddiyat ortidagi korrupsiya va siyosiy o‘yinlar

Qamchibek Tashiyev iste’fosi shunchaki kadrlar almashinuviga o‘xshamayapti. Ehtimol ushbu xavfli o‘yinda Japarov hamda Tashiyevning shaxsiy va oilaviy sirlari o‘rtaga tikilgan. Shuningdek, Tashiyevda O‘zbekiston jinoyat olamidagi aloqalarni fosh qiluvchi sirli ma’lumotlar bo‘lishi mumkin. 

Jahon

29.04.2026, 17:48

“Karkidon” suv omborida 635 milliard so‘mlik turizm majmuasi qurilmoqda

Shavkat Mirziyoyev 2025-yil 1-apreldagi qaroriga muvofiq, Quva tumani “Karkidon” suv ombori hududida barpo etilayotgan turizm majmuasi bilan tanishdi. 

Oʻzbekiston

28.04.2026, 12:10

Abbos Aroqchi Vladimir Putin bilan uchrashdi

27-aprel kuni Putin Sankt-Peterburgda Eron tashqi ishlar vaziri Abbos Aroqchi bilan muzokaralar o‘tkazdi.

Jahon

28.04.2026, 10:47

Polsha va Ukraina birgalikda “dronlar floti”ni yaratadi

“Polsha dronlar floti – bu Yevropa Ittifoqi mablag‘lari, Polsha kompaniyalari va ilmiy-tadqiqot markazlari hamda Ukrainaning bevosita jang maydonidagi tajribasining uyg‘unlashuvidir”, – dedi Polsha Bosh vaziri Donald Tusk

Jahon

27.04.2026, 17:45

Isroil prezidenti Qozog‘istonga tashrif buyurdi

Isroil prezidenti Isaak Gersog Qozog‘iston prezidenti Qosim-Jomart Toqayevning taklifiga binoan Ostonaga keldi. U Qozog‘istonni “jahon miqyosida ahamiyatga ega mamlakat” deb atadi. 

Jahon

27.04.2026, 16:23

Abbos Aroqchi Ummon sultoni bilan muzokara o‘tkazdi

Abbos Aroqchi Pokistondagi safari davomida birrovga Ummonga tashrif buyurgan. So‘ng yana Islomobodga qaytgan.

Jahon

27.04.2026, 13:04

“Yosh ekolog” ko‘krak nishoni ta’sis etiladi

2026-yil 1-maydan “10 ming qadam piyoda” tajribasi ham qayta tiklanadi.

Oʻzbekiston

27.04.2026, 12:05

Ajrimlar statistikasi hududlar kesimida farq qilmoqda

2025-yil holatiga ko‘ra, O‘zbekistonda nikoh barqarorligi koeffitsiyenti 175,6 promilleni tashkil etgan. Bu har 1000 ta nikohga o‘rtacha 175 ta ajrim to‘g‘ri kelishini anglatadi.

Oʻzbekiston

27.04.2026, 11:32

Kolumbiyada uyushtirilgan terakt oqibatida 19 kishi halok bo‘ldi

Kolumbiya janubi-g‘arbida, avtomobil yo‘lida yuz bergan bombali hujum oqibatida 19 kishi halok bo‘ldi va kamida 38 kishi jarohatlandi. Bu kelasi oy bo‘lib o‘tadigan prezidentlik saylovlari oldidan sodir etilgan zo‘ravonlik harakatidir.

Jahon

27.04.2026, 11:03

Banklarda “Sun’iy intellekt maslahatchisi” platformasini ishga tushirish topshirildi

Ayrim tumanlarda 1 milliard so‘m kreditga 20 ta ish o‘rni yaratilyapti, boshqalarida esa atigi 3 ta. Bu nomutanosiblik sun’iy intellekt yordamida hal etiladi.

Oʻzbekiston

25.04.2026, 15:39

ARXIV

SANAGA O'TISH

Barcha arxivni ko'rsatish →