Аллергия мавсуми яқин: Нималарни истеъмол қилмаслик керак?

Озиқ-овқат аллергияси — дунёда тобора кенг тарқалаётган патологиялар сирасидан бўлиб, таҳлилларга кўра, бундан асосан болалар, айниқса, эмизикли гўдаклар кўп азият чекади. Республика ихтисослаштирилган аллергология ва клиник иммунология илмий-амалий тиббиёт маркази директори Илмира Разикова кучли аллерген ҳисобланган озиқ-овқат маҳсулотлари ҳақида батафсил маълумот берди.

Улашиш:

Allergiya mavsumi yaqin: Nimalarni isteʼmol qilmaslik kerak?

Allergiya mavsumi yaqin: Nimalarni isteʼmol qilmaslik kerak?

Унга кўра, болаларда бу турдаги касаллик ривожланишига кўп ҳолларда онанинг ҳомиладорлик ёки эмизикли даврида нотўғри овқатланиши сабаб бўлади. Гўдак сунъий аралашмалар билан озиқлантирилса, чала туғилса ёки ошқозон-ичак, ўт, жигар хасталикларидан азият чекса ҳам, озиқ-овқат аллергияси юзага келиши мумкин. 

"Сигир сути кучли аллергия қўзғатувчи маҳсулот ҳисобланади. Таркибида f2, Bos d 4, Bos d 5, Bos d 6, Bos d 8, Bos d 9, Bos d 10, Bos d 11, Bos d 12 аллергенлари мавжуд. Уларга 5-6 ёшгача бўлган ўғил-қизларда аллергия кузатилади", дейди мутахассис.

Товуқ тухуми ҳам кенг тарқалган аллерген бўлиб, овалбумин, овомуеоид, овотрансферрин ва овомутсин оқсиллар гуруҳларини ўз ичига олади. Бу моддалар молекуляр даражада ўрганилганда, Gal d1, Gal d2, овомукоид, Gal d3, Gal d4 аллергенлари реакцияларни юзага келтириши маълум бўлган. 

Шунингдек, балиқ ҳам кучли аллерген. Унинг гўштида парваалбумин ва тропомиозин оқсил гуруҳлари мавжуд. Молекуляр даражадаги ўрганишлар унинг таркибида Cyp c1, Gad c 1, Gad m 1 аллергенлари борлиги тасдиқланган. 

Буғдой ва соя ҳам баъзида аллергик реакцияларни келтириб чиқаради. Масалан, соя таркибини молекуляр даражада ўрганиш натижасида унинг таркибида  Gly m 1, Gly m 5, Gly m 6 аллергенлари мавжудлиги аниқланган. 

Илмира Разикованинг қўшимча қилишича, гўшт маҳсулотлари орасида парранда ва от гўшти бошқаларига нисбатан кўпроқ аллерген хусусиятга эга. Цитрус мевалар, қулупнай ва ертут ҳам кўпроқ аллергия қўзғайди. Ёнғоққа аллергияси бўлганларнинг аксарияти эса ушбу мева дарахти чангига ҳам таъсирчан бўлади.

"Катталарда аллергия ривожланишига сабаб бўлувчи озиқ-овқат маҳсулотларидан биринчиси ерёнғоқдир. Бу маҳсулот кўп ҳолларда анафилактик реакцияни келтириб чиқаради. Ундан сўнг турли хил ёнғоқлар, кунжут, асал, шафтоли, узум, малина, сабзи, шоколад, кофе ва какао аллергия чиқарувчи маҳсулотлар рўйхатидан жой олган", дейди шифокор.

мавзуга оид янгиликлар

Sovuq kunlarda qanday ovqatlanish kerak?

Совуқ кунларда қандай овқатланиш керак?

Ўзбекистонга қиш мавсуми кириб келиши билан ҳаво ҳарорати сезиларли даражада пасайди. Бундай шароитда тетик ва соғлом юриш учун овқатланиш рационига алоҳида эътибор қаратиш лозим. Хўш, совуқ кунларда қандай овқатланиш керак? Мазкур саволга Тиббиёт фанлари доктори Илҳом Отажонов Соғлиқни сақлаш вазирлигига берган интервьюсида жавоб берди. 

Фан-технология

17.12.2024, 10:53

Uy sharoitida tayyorlangan konservalarni isteʼmol qilsa boʻladimi?

Уй шароитида тайёрланган консерваларни истеъмол қилса бўладими?

Қиш фасли кириб келиши билан уй шароитида тайёрланган қўлбола консерва маҳсулотларини истеъмол қилиш бошланади. Бундай маҳсулотларнинг сифат назорати махсус текширувлардан ўтмагани боис, уларнинг истеъмолга яроқли ёки яроқсиз эканлигини билиш мушкул. Агар одам консерва маҳсулотидан заҳарланса, унда қандай белгилар пайдо бўлади, касалланишнинг олдини олиш учун нималар қилиш керак? Мазкур саволларга Соғлиқни сақлаш вазирлиги матбуот хизмати томонидан ташкиллаштирилган интервьюда жавоб берилди. 

Фан-технология

02.12.2024, 09:58

Tuz odam salomatligiga qanday salbiy oqibatlarni keltirib chiqaradi?

Туз одам саломатлигига қандай салбий оқибатларни келтириб чиқаради?

Соғлом овқатланишга риоя қилишни бошлаган ҳар бир оила туз истеъмол қилиш керакми ёки йўқми, дея ўйлайди. Ҳатто инсонлар орасида мутлақо туз истеъмол қилмайдиганлар ҳам учраб туради. Хўш, ўзи туз истеъмол қилиш қанчалик соғлиққа зарар етказади? Унинг инсонларга фойдаси борми? Шу каби саволларга Соғлиқни сақлаш вазирлиги батафсил жавоб берди. 

Фан-технология

25.11.2024, 10:23

Bolalarni nafas yoʻllari kasalliklaridan qanday himoya qilish mumkin?

Болаларни нафас йўллари касалликларидан қандай ҳимоя қилиш мумкин?

Куз-қиш мавсуми бошланиши билан катталардан тортиб, ёш болаларгача тез-тез бурун битиши, акси уриш ҳолатлари кузатилади. Болаларда мазкур ҳолатлар бошланиши билан уларнинг ота-оналари ўзлари билган усулда фарзандларини даволашга ҳаракат қилади. Аммо бундай ўзбилармонликнинг охири бошқа бир касалликларни келтириб чиқариши мумкин. Мазкур касалликларни бартараф этиш бўйича тиббиёт фанлари доктори, профессор Фурқат Шамсиев ўзининг тавсияларини бериб ўтди.

Фан-технология

25.10.2024, 10:13

Yoshga toʻlmagan chaqaloqlarni qanday ovqatlantirish kerak?

Ёшига тўлмаган чақалоқларни қандай овқатлантириш керак?

Бир ёшгача бўлган болаларга қандай қўшимча овқатлар бериш мумкинлиги ҳақида Соғлиқни сақлаш вазирлиги мутахассиси томонидан бир қатор тавсиялар берилди.

Фан-технология

01.10.2024, 14:20

Qanday mahsulotlar odamni tez qaritadi?

Қандай маҳсулотлар одамни тез қаритади?

Кунлик тановул қилаётган баъзи бир таомларимиз саломатлигимизга бевосита салбий таъсир қилиб, организмнинг қариш жараёнини тезлаштириши мумкин. Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан ана шундай маҳсулотларнинг рўйхати ва уларнинг танага таъсири ҳақида маълумот берилди.

Фан-технология

23.09.2024, 10:17

сўнгги янгиликлар

Эронда норозилик намойишларида 45 киши ҳалок бўлди, интернет бутунлай узилди

Хавфсизлик кучлари ниқоб таққан намойишчиларга қарши кўздан ёш оқизувчи газ қўлламоқда.

Жаҳон

09.01.2026, 15:37

Жордан Барделла: Европани хавотирга солаётган янги қиёфа

Францияда янги сиёсий марказ шаклланмоқда. 30 ёшли Жордан Барделла қисқа вақт ичида мамлакатдаги энг оммабоп сиёсатчилардан бирига айланди. У яқин келажакда Франция ҳукуматини бошқариши мумкин.

Жаҳон

09.01.2026, 11:26

АҚШ харбийлари икки рус танкерини қўлга олди

 Америка ҳарбийлари икки нефть танкерини қўлга олди. Улардан бири бир неча ҳафта давомида қочишга уринган йирик рус танкери эди. 

Жаҳон

09.01.2026, 09:33

Экологик стикерни онлайн тартибда расмийлаштириш мумкин

Ўзбекистонда экологик тоифаси аниқланган автотранспорт воситалари учун экологик стикерни онлайн тартибда олиш имконияти яратилди. 

Ўзбекистон

09.01.2026, 08:24

АҚШ ўнлаб БМТ ва халқаро ташкилотлардан чиқмоқчи

АҚШ президенти Доналд Трамп мамлакатни БМТ ҳамда халқаро миқёсдаги 66 та ташкилотдан чиқаришни режалаштираётганини маълум қилди.

Жаҳон

08.01.2026, 15:33

1 февралдан кам таъминланган оилаларга электр ва газ харажатлари учун компенсация берилади

2026 йил 1 февралдан бошлаб Ўзбекистонда кам таъминланган оилалар электр энергияси ва табиий газ харажатларининг бир қисмини давлат томонидан қоплаб бериш тартиби жорий этилади.

Ўзбекистон

08.01.2026, 15:02

Зеленский АҚШни Қодировга нисбатан “Мадуро сценарийси”ни қўллашга чақирди

Украина президенти Владимир Зеленский АҚШни Чеченистон раҳбари Рамзан Қодировга нисбатан Венесуэла президенти Николас Мадурога қарши ўтказилганига ўхшаш ҳарбий операция амалга оширишга чақирди.

Жаҳон

08.01.2026, 13:00

Гап оддийликда: дунёни кафтида ўйната оладиган 7 нафар инсон

Баъзан бойлик шов-шувда ёки дабдабали ҳаётда эмас, оддийликда намоён бўлади. Уларнинг туришига қараб, уй-жойига назар ташлаб, “бу одам қандай қилиб миллиардер бўлиши мумкин?” деган савол туғилади.

Маданий

08.01.2026, 11:18

Қашқадарёда фермернинг ери ўзидан бехабар аукционга чиқарилди

Қашқадарё вилоятида фермер хўжалигига тегишли 500 гектар ер майдони тегишли ҳужжатларсиз зaxирага қайтарилиб, аукционга чиқарилгани маълум бўлди.

Ўзбекистон

08.01.2026, 10:37

Тошкент — Андижон ўртасида пулли йўл: вақт 2 соатгача қисқаради

Ўзбекистонда илк бор пулли автомобиль йўллари 2027 йилдан бошлаб пайдо бўлади. Уларнинг дастлабки умумий узунлиги 50 километрни ташкил этади.

Ўзбекистон

07.01.2026, 17:43

Telegram ва Instagramда “Мусодара товарлар” номли сохта гуруҳ эгалари ушланди

Telegram ва Instagram’да Давлат божхона қўмитаси номидан сохта канал ва гуруҳлар очиб, фуқароларнинг пул маблағларини ўзлаштириб келган жиноий гуруҳ фош этилди.

Ўзбекистон

07.01.2026, 14:05

Nestlé болалар овқатининг айрим партиялари савдодан олиб ташланмоқда

Ўзбекистонда Nestlé компанияси болалар учун мўлжалланган озиқ-овқат маҳсулотларининг айрим партияларини ихтиёрий равишда қайтариб олишни бошлади.

Ўзбекистон

07.01.2026, 12:11