updated: 22.03.2026, 05:41

Ноябрь ойида Paradigma сайти ва YouTube саҳифасида эълон қилинган мақола ва кўрсатувлар

Paradigma таҳририяти сиз азизлар учун қизиқарли ва фойдали маълумотларни тайёрлашда давом этмоқда. Ўтган ноябрь ойи фаолитимизда сермазмунлиги билан ажралиб турди. Ой охирида долзарблигини йўқотмаган энг қизиқ ва муҳим кўрсатув, мақола ва хабарларимизни яна бир бор эътиборингизга ҳавола этишга қарор қилдик. Эҳтимол, ишу ташвишлар билан бўлиб ўтказиб юборгандирсиз.

Улашиш:

Ноябрь ойида Paradigma сайти ва YouTube саҳифасида эълон қилинган мақола ва кўрсатувлар

1. Педофилларга бефарқлик – болаларга хавфдир. Психолог Шоира Исакова билан суҳбатни ўқиш, видеосини томоша қилиш.

Педофилия нима? Бу сексуал хулқ-атворнинг бузилиши, яъни педофилия бу эркакми, аёлми, ёш болаларга, ривожланмаган, ҳали шаклланиб улгурмаган болаларга бўлган сексуал қизиқишлар. Инсон қандай қилиб педофилга айланади? Кўп ҳолатларда педофиллар вояга етмаган пайтда жинсий зўравонликка учраган шахслар бўлиб чиқади. Жамият қандай муносабатда бўлиши керак? Paradigma ушбу саволлар билан мутахассисга юзланди.

2. Олтин ва ҳокимият учун тўкилаётган инсонлар қони: Суданда нималар бўляпти? Таҳлилни ўқиш

2025 йил октябрининг сўнгги кунлари. Суданнинг Ал-Фашир шаҳри. Икки мингдан ортиқ тинч аҳоли вакиллари ўлдирилди: улар орасида туғруқхонадаги аёллар, болалар ва кексалар ҳам бор. Бегуноҳ одамлар тириклайин ёқиб юборилди, айримлари оғир юк машиналари остида қолди. Ал-Фашир кўчалари жонсиз жасадларга тўла.

3. Судандаги уруш: сабаблар ва оқибатлар Мақолани ўқиш, видеотаҳлилни томоша қилиш

Бутун дунё Ғазодаги геноцидни кузатиб турган бир пайтда, Суданда ундан кам бўлмаган даҳшатли фожиа юз бермоқда. Кечагина президент Ал-Баширни биргаликда ағдарган икки генерал — ҳокимият ва бойлик учун қонли тўқнашувни бошлади.

4. Толибон Ўзбекистон чегарасида нима қурмоқда? Мақолани ўқиш, видеосини томоша қилиш

Афғонистон —  дунёда энг оғир тарихий изтиробларни бошдан кечириб, шунга қарамай келажакка интилаётган давлат. 40 йиллик урушлар, санкциялар ва яккалашувдан кейин мамлакат ҳозир Марказий Осиёдаги энг катта сув канали — Қўштепа, янги мегаполис — Kabul New City ва бир неча йирик гидроэнергетика лойиҳаларини амалга оширмоқда.

5. Мексика президенти зўравонликдан ҳимоясиз қолди Мақолани ўқиш, видеосини томоша қилиш

2025 йил 4 ноябрь куни Мексика пойтахти Мехико марказида бўлиб ўтган оммавий тадбир бутун дунёни ларзага солди. Мамлакат президенти — Клаудия Шейнбаум одамлар орасида бўлган пайтда номаълум эркак унга яқинлашиб, розилигисиз тегиш ва ўпишга уринди. Бу ҳолат очиқ жойда, гувоҳлар ва камералар олдида содир бўлди.

6. Қанд касаллигига чалинмаслик учун пиёда юринг Мақолани ўқиш

Пиёда юриш — энг оддий, арзон ва барчага мос жисмоний фаоллик тури. Лекин унинг энг муҳим томони шундаки, у 2-тур қанд касаллиги хавфини кескин камайтиради. Кунига 30 дақиқа пиёда юришнинг ўзи қон шакарини барқарорлаштириб, организмни нафақат диабет, балки бошқа кўплаб бошқа касалликлардан ҳам муҳофаза қилади.

7. Ой бориб омон қайтмаётган ўғлонлар... Мақолани ўқиш

Эсингиздами, Сурия ёки Ироқда бирор ўзбек террористи ҳалок бўлса, бутун телеканаллар, ўзбек матбуоти жар солар, кўрсатувлар қилинар, мақолалар ёзилиб, мажлис ва йиғилишлар ўтказиларди. Нега 500 ўзбек учун ҳатто бир оғиз муносабат, баёнот ҳам берилмади? Кўп томондан бу қудратли мамлакатга қарамлигимизни, боғлиқлигимизни, муттаҳамлик жойимиз борлигини тушунаман, аммо ҳамма нарсада меъёр, чегара бўлиши керак.

8. «Ал-Фашир қассоби» деб аталган шахс — Абу Лулу ким? Мақолани ўқиш, видеосини томоша қилиш

2025 йил октябр ойида, 18 ойлик қамалдан сўнг, Шимолий Дарфурда жойлашган Ал-Фашир шаҳри «Тезкор ҳаракат кучлари» деб номланган ҳарбийлаштирилган гуруҳ томонидан эгалланди. Улар шаҳарга киришлари билан зўравонлик авж олди. Интернетда тарқалган видеоларда ушбу гуруҳ жангчилари қуролсиз тинч аҳолини шафқатсизлик билан қатл этаётгани акс этган.

9. Зоҳран Мамдани: рэпердан Нью-Йорк мэригача Мақолани ўқиш, видеосини томоша қилиш

2025 йил Нью-Йорк сиёсий тарихида ўчмас из қолдирди. Шаҳар ўппа-ўртага келиб, ўзига хос рекордлар билан йўлбошчи алмаштирди: 34 ёшли Зоҳран Мамдани бу лавозимга сайланиб, бирданига бир нечта тарихий маррани забт этди.

10. Болани тез-тез шамоллашдан қандай ҳимоялаш мумкин? Мақолани ўқиш

Охирги пайтларда юртимизда ноодатий, даволаш қийин бўлган шамоллаш тури пайдо бўлди. Мактаб ва мактабгача таълим ташкилотларида болалар бир-бирига юқтириб олаётган бу грипга ҳар доимги дори-дармонлар деярли таъсир қилаётгани йўқ. Бундай шароитда болаларнинг иммунитетини мустаҳкамлаш, улар саломатлигига тўғри ёндашиш жуда муҳим. Қуйидаги тавсияларимиз бу борада жуда катта фойда келтириши аниқ.

11. Ислоҳот – вазирлик номини ўзгартириш, холосми? Мақолани ўқиш

Яна бир савол: ташкилот номи ҳар ўзгариши солиқ тўловчилар гарданига қанча юк бўлиб тушяпти? Пешлавҳа, ёзув табличкалари, логотип, муҳр ва штамплардан тортиб, меҳнат ва бошқа шартномаларгача – булар қанча туради ва кимнинг ҳисобидан янгиланади? Яна ҳар икки-уч йилда бир ном янгиланиши — бу ёғи энди жуда ошиб кетмадими? Шунча харажат ва ҳаракатга яраша нимадир ўзгарса ҳам майли эди!

12. Тошкентда ҳаво ифлосланиши: масъулият кимда ва халқаро ҳуқуқ нима дейди? Мақолани ўқиш

“Миллий тикланиш” демократик партияси раиси Алишер Қодиров бу борадаги муҳокамаларга муносабат билдириб, айрим «эксперт»лар танқидини асоссиз деб атади. У табиат жараёнларини ҳеч бир давлат тўлиқ назорат қила олмайди, деган фикр билдирган ва ҳаво ифлосланиши муаммоларини соф табиий жараён сифатида кўрсатишга уринган. Бироқ халқаро ҳуқуқ нуқтаи назаридан фуқароларнинг соғлом ва хавфсиз атроф-муҳитда яшаши давлат зиммасидаги аниқ ва ҳуқуқий жиҳатдан белгиланган мажбуриятдир. Табиий жараёнларни баҳона қилиш давлатни масъулиятдан халос этмайди.

13. Қаддофийнинг йўқолган бойликлари қаерда? 14 йиллик қидирув ва ҳануз очилмаган сирлар Мақолани ўқиш, видеосини томоша қилиш

2011 йил октябрида Ливия раҳбари Муаммар Қаддофийнинг ўлдирилиши билан сиёсий давр якунланди, аммо унинг дунё бўйлаб тарқатилган мол-мулки масаласи ҳануз сирлигича қолмоқда. 40 йиллик ҳукмронлик даврида тўпланган маблағлар, олтин, санъат асарлари ва кўчмас мулклар ўрни аниқланмагани сабабли, халқаро марказлар ва махсус хизматларнинг эътибори шу масалага қаратилган.

14. Тошкент ҳавосининг ифлосланишига қарши курашишнинг энди иложи йўқми? Мақолани ўқиш

Тошкент — кўп йиллар давомида йиғилиб келган, даволанмаган, сурункали касалликларга чалинган “бемор”. Ўнлаб  йиллар давомида ҳеч ким томонидан парваришланмаган бир бечора. Дарахтларни суғориш ёки ҳавога сув пуркаш — иллюзия яратишдан бошқасига ярамайди. Ягона оқилона таклиф — ариқлар тармоғини қайтариш “бемор”ни соғайтириш учун ташланган самарали қадам. Бироқ у ҳам камлик қилади. «Тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти» Миллий тадқиқот университети собиқ доценти Хуршида Якубова Тошкент ҳавосининг ўта ифлосланишига қарши кўрилаётган чоралар нима учун самара бермаслигини ҳамда аслида нима қилиш кераклигини баён этади.

АРХИВ

САНАГА ЎТИШ

Барча архивни кўрсатиш →

сўнгги янгиликлар

Ҳормуз бўғозида янги тартиб: кемалар қандай назорат қилинади?

Ҳормуз бўғозида кема қатнови атрофидаги вазият тобора мураккаблашмоқда. Манбага кўра, кема эгалари транзит хавфсизлигини таъминлаш учун Эрон билан боғлиқ брокерлар орқали ёпиқ музокаралар олиб боришга мажбур.

Жаҳон

04.04.2026, 13:28

Исроилни қум бўрони қоплади: ҳаво кескин ифлосланди

Исроил ҳудудида кучли қум бўрони кузатилиб, мамлакатнинг деярли барча ҳудудларида ҳаво сифатининг кескин ёмонлашувига олиб келди.

Жаҳон

04.04.2026, 12:35

Футбол тарихидаги энг қиммат чипталар АҚШда!

Шу йил 19–20 июль кунлари Нью-Жерсида бўлиб ўтадиган финал ўйини учун чипта нархлари рекорд даражага етди ва футбол тарихидаги энг қиммат билетлардан бирига айланди.

Спорт

04.04.2026, 12:00

Куба маҳбусларни оммавий озод қилишни бошлади

Куба ҳукумати жума куни қамоқхоналардан маҳбусларни озод қилиш жараёнини бошлади. Бу сўнгги 10 йилдаги энг йирик амнистиялардан бири бўлиб, расмийлар уни “суверен ва инсонпарварлик қадами” деб аташмоқда.

Жаҳон

04.04.2026, 11:51

Хитой шимолида оқсил касаллиги авж олди: вакциналар самара бермаяпти

Хитойнинг шимолий ҳудудларида чорва моллари орасида оқсил касаллиги тарқалиши кучаймоқда. 

Жаҳон

04.04.2026, 09:46

Дональд Трампнинг Саудияга қатъий баёноти

Доналд Трамп Майамидаги инвестиция форумидан сўнг Саудия Арабистони шаҳзодаси Муҳаммад бин Салмонга нисбатан очиқ ва кескин баёнотлар берди.

Жаҳон

03.04.2026, 18:24

Навоий ҳибсхоналарида нималар содир бўлмоқда? Омбудсман назорати

Навоий вилоятидаги жазони ижро этиш колониялари ҳамда вақтинча сақлаш ҳибсхоналаридаги овқатланиш, тиббий хизмат, таълим ва меҳнат шароитлари ўрганилди. 

Ўзбекистон

03.04.2026, 17:47

Ҳормуздаги вазият: 670 та кема кутиб турибди

Сўнгги 48 соатда Ҳормуз бўғозининг ғарбий томонида 670 та юк кемаси тўхтаб қолди. БАА, Греция, Хитой ва бошқа Осиё давлатлари катта зарар кўрмоқда. Бўғоздан ўтишга уринганлар ҳам мавжуд.

Иқтисодиёт

03.04.2026, 17:17

Россияда жазо ўтаётган ўзбекистонликлар Ватанга қайтарилиши мумкин

Россия ҳудудида жазо ўтаётган 3 мингдан ортиқ Ўзбекистон фуқаросини Ватанга ўтказиш имконияти бор. Бу ҳақда Россия Федерацияси Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили Татяна Москалкова маълум қилди.

Ўзбекистон

03.04.2026, 16:30

Эрон йирик нефть қувурига зарба берди

Сўнгги хабарларга кўра, Эрон дунёдаги муҳим нефть инфратузилмаларидан бирига зарба бергани айтилмоқда.  Гап Бирлашган Араб Амирликларининг (БАА) Ҳабшан–Фужайра нефть қувури ҳақида кетмоқда.

Жаҳон

03.04.2026, 14:56

Apple ва Samsung: Жаҳон смартфон бозорининг етакчилари

Apple смартфон ишлаб чиқарувчилар орасида биринчи ўринда турибди. Дунёдаги барча фаол телефонларнинг чорак қисмини iPhone ташкил этади. Яъни, дунёдаги ҳар тўртинчи смартфон эгаси iPhone'дан фойдаланади. Samsung эса бозорнинг сал кам 20 фоизига эгалик қилмоқда.

Иқтисодиёт

03.04.2026, 12:37

Ўзбекистон фуқаролари эндиликда Тайванга онлайн виза олишлари мумкин

Энди Ўзбекистон, Қозоғистон ва Арманистон фуқаролари Шенген ёки АҚШ визаси (180 кундан узоқ муддатли) билан Тайванга электрон виза олиши мумкин.

Жаҳон

03.04.2026, 12:18

Трамп АҚШ бош прокурорини алмаштирди

АҚШ президенти Доналд Трамп мамлакат Бош прокурори Пэм Бондининг лавозимидан кетганини расман эълон қилди. 

Жаҳон

03.04.2026, 11:41

Энди банк картаси ва телефон рақами бир эгага тегишли бўлиши шарт

Марказий банк қарорига кўра, 2026 йил 22 апрелдан бошлаб фойдаланувчининг телефон рақами ва жисмоний шахснинг шахсий идентификация рақами (ЖШШИР) ўзаро мослиги мажбурий тарзда текширилади.

Иқтисодиёт

03.04.2026, 09:37

Трамп разведка раҳбарини алмаштиришни кўриб чиқмоқда

АҚШ президенти Доналд Трамп Миллий разведка директори Тулси Габбардни лавозимидан озод этиш масаласини муҳокама қилмоқда.

Жаҳон

03.04.2026, 08:49

Угандада фожиа: болалар боғчасида пичоқли ҳужум, 4 нафар бола ҳалок бўлди

Кампала шаҳрида жойлашган болалар боғчасида мудҳиш ҳодиса содир бўлди. Номаълум шахс муассасага кириб, болаларга пичоқ билан ҳужум қилди.

Жаҳон

02.04.2026, 17:49

50 йилдан сўнг инсоният яна Ойга парвоз қилди

NASA 2026 йил 1 апрелда Ойга экипаж жўнатди. Унда аёл ва қора танли астронавт ҳам бор.

Фан-технология

02.04.2026, 17:01

Аҳоли мурожаатлари назорати кучайтирилади: янги тартиб тасдиқланди

Ўзбекистонда аҳоли мурожаатлари билан ишлаш тизими янада такомиллаштирилмоқда. Шунингдек, мурожаатлар мазмунига қараб “шошилинч”, “одатий” ва “маслаҳат талаб қилувчи” тоифаларга ажратилади.

Ўзбекистон

02.04.2026, 16:25

Амударё сувида Афғонистоннинг улуши борми?

Жорий йилнинг 25-26 – март кунлари “Тошкент сув ҳафталиги” форуми бўлиб ўтди ва унда Толибон вакили маъруза қилди. Дунёнинг 19 давлатидан 80 га яқин маърузачи ва 1200 дан ортиқ вакил иштирок этган форумда Афғонистоннинг 2028 йилда Қўштепа каналини қуриб битказиш режаси ҳам муҳокама қилинди.

Ўзбекистон

02.04.2026, 11:24

Эрон Исроил қонунига жавобан кескин огоҳлантириш берди

Эрон расмийлари баёнот бериб, агар Исроил фаластинлик маҳбусларга нисбатан ўлим жазосини ижро этишни бошласа, жавоб чоралари кўрилиши мумкинлигини маълум қилди. 

Жаҳон

02.04.2026, 09:55

АРХИВ

САНАГА ЎТИШ

Барча архивни кўрсатиш →