Ҳиндистон мактаблар атрофида фастфуд савдосини чекламоқчи

Ҳиндистон мактаблардан 50 метр радиусда таркибида ёғ, туз ва шакар миқдори юқори бўлган маҳсулотлар савдоси ва рекламасини чеклашни режалаштирмоқда.

Ҳиндистон мактаблар атрофида фастфуд савдосини чекламоқчи

Ҳиндистон мактаблар яқинида таркибида ёғ, туз ва шакар миқдори юқори бўлган маҳсулотлар савдосини чеклашга тайёргарлик кўрмоқда. Янги қоидаларга кўра, бундай маҳсулотларни мактаблардан 50 метргача бўлган ҳудудда сотиш ва реклама қилиш чекланиши мумкин.

Reuters хабарига кўра, мазкур ташаббус Ҳиндистонда, айниқса болалар орасида семириш кўрсаткичлари ортиб бораётгани фонида илгари сурилмоқда. Қоида мамлакатдаги қарийб 1,5 миллионта мактаб атрофида фаолият юритувчи дўконлар, ресторанлар ва кўча савдоси нуқталарига таъсир қилиши мумкин.

Чекловлар ширин газли ичимликлар, чипслар, самсалар, пицца ва бургерлар каби таркибида ёғ, туз ва шакар миқдори юқори маҳсулотларга тааллуқли бўлади.

Ҳиндистон Озиқ-овқат хавфсизлиги ва стандартлари бошқармаси (FSSAI) раҳбари Ражит Пунханига кўра, ташаббуснинг асосий мақсади болаларда соғлом овқатланиш одатларини шакллантириш ва ишлаб чиқарувчиларни маҳсулот таркибини қайта кўриб чиқишга ундашдан иборат.

Қонуннинг аниқ кучга кириш санаси ҳозирча белгиланмаган. Тегишли ташаббус илк бор 2020 йилда таклиф қилинган. Жорий йил август ойида FSSAI ёғ, туз ва шакар миқдори бўйича чеклов мезонларини эълон қилди ҳамда жамоатчилик фикрини 6 октябрга қадар қабул қилишини маълум қилди.

Болалар орасида ортиқча вазн муаммоси кучаймоқда

World Obesity Federation маълумотларига кўра, Ҳиндистонда 5–19 ёшдаги ортиқча вазнли ёки семиз болалар сони 2015 йилдаги 28 миллион нафардан 2025 йилда 41 миллион нафарга етган. Ташкилот прогнозларига кўра, бу кўрсаткич 2040 йилга бориб 56 миллион нафарга етиши мумкин.

Ҳиндистоннинг Маҳараштра штати эса мактаблар атрофидаги савдога нисбатан янада қатъий чораларни қўлламоқда. Штат озиқ-овқат хавфсизлиги комиссари Тукарам Мундҳенинг Reuters’га айтишича, мактабдан 50 метр радиусдаги дўконларда юқори ёғ, туз ва шакар миқдорига эга маҳсулотларни сақлашга йўл қўйилмайди.

Штат маълумотларига кўра, инспекторлар мактаблардан 50 метргача бўлган ҳудудда 133 та дўконда қоидабузарликни аниқлаган ва 51 та дўконга фаолиятини тўхтатиш буюрилган.

Тадбиркорлар янги қоидалардан хавотирда

Янги тартиб мактаблар яқинида ишлайдиган кичик дўконлар ва умумий овқатланиш шохобчалари учун иқтисодий қийинчиликларни юзага келтириши мумкин.

Бҳубанешвар шаҳридаги бир қатор дўкон эгалари Reuters’га савдо ҳажми учдан бир қисмга ёки ундан ҳам кўпроққа камайиши мумкинлигини билдирган.

Ҳиндистон Озиқ-овқат савдоси ва саноати конфедерацияси ҳам янги талабларни бажариш қийин бўлишини таъкидлаган. Ташкилот мактабларнинг кўпчилиги аҳоли гавжум бўлган бозор ва савдо ҳудудларига яқин жойлашганини қайд этган.

Конфедерация тайёрлаган ҳужжатда чекловлар мактабларнинг ички ҳудуди билан чегараланиши кераклиги, акс ҳолда тадбиркорлар даромад ва тирикчилик манбаидан айрилиши мумкинлиги билдирилган.

Йирик компанияларга ҳам таъсир қилиши мумкин

Янги қоидалар PepsiCo, Coca-Cola, Mondelez ва Nestle каби йирик халқаро компанияларга ҳам таъсир қилиши мумкин. Уларга тегишли маҳсулотлар орасида чипс, шоколад, ширин ичимликлар ва тез тайёрланадиган озиқ-овқатлар бор.

PepsiCo Reuters сўровига компаниянинг мактабларда қайси маҳсулотларни сотиш мумкинлигини белгилайдиган глобал сиёсатига ҳавола қилган. Nestle эса бошланғич ва ўрта мактабларда фақат белгиланган озиқавий мезонларга жавоб берадиган маҳсулотлар сотилишига рухсат берилишини билдирган.

Coca-Cola ва Mondelez компаниялари Reuters сўровига жавоб бермаган.

Дунёда айрим давлатлар мактаблар атрофида ёки мактабларнинг ўзида зарарли озиқ-овқат маҳсулотлари савдосини чеклаш чораларини жорий қилган. University of North Carolina тадқиқотчилари маълумотларига кўра, бешта давлат мактаблар атрофидаги савдога чеклов жорий қилган ёки бундай чорани таклиф қилган, 48 та давлат эса мактабларнинг ички ҳудудида бундай маҳсулотлар савдосини чеклаган.

Чили 2016 йилда озиқ-овқат маҳсулотларида огоҳлантирувчи белгиларни жорий этиш ва мактабларда зарарли маҳсулотларни сотиш ҳамда тарғиб қилишни тақиқлаш бўйича қоидаларни қабул қилган. Reuters келтирган Lancet тадқиқотига кўра, қонун амалга киритилганидан кейин 18 ой ўтиб, ортиқча вазнга эга бўлиш эҳтимоли қизларда 2,85 фоизга, ўғил болаларда эса 2,4 фоизга паст бўлган.

Тадқиқотчиларнинг таъкидлашича, Чилидаги қоидалар ишлаб чиқарувчиларни маҳсулотлар таркибини қайта кўриб чиқишга ҳам ундаган.

Муаллиф: Ҳасанбой ОЧУН

мавзуга оид янгиликлар

Йиғлаётган Бангладешлик аёл

Ҳиндистонда мусулмонлар депортация ва ҳибс хавфига дуч келмоқда

Ҳиндистонда сайловчилар рўйхатини қайта кўриб чиқиш жараёнида 130 миллион кишининг номи ўчирилган.

Жаҳон

16.11.2026, 11:02

Ҳиндистон 500 миллион кишини камбағалликдан чиқарди

Жаҳон банкининг янги ҳисоботига кўра, 2011–2023 йилларда Ҳиндистонда қарийб 500 миллион киши камбағалликдан чиққан. 

Жаҳон

03.11.2026, 17:09

Illyustrativ tasvir

Ҳиндистонда йигит AI ёрдамида ўзини ўғирлатди

Уни ўғирлаб кетишмаган, гаровда ҳам ушлаб туришмаган.  Aслида нима бўлган?

Жаҳон

02.11.2026, 11:04

Дунёда ҳар йили 1 миллиард бола зўравонликка учрайди – ЖССТ

Болаларни зўравонликдан ҳимоя қилиш учун Ўзбекистонда қандай чоралар кўрилмоқда?

Жаҳон

20.10.2026, 16:40

Энг норози авлод

Зумерлар сиёсий кучга айланаяптими?

Маданий

12.10.2026, 10:05

Уммон Ҳормуз бўғозида ҳужумга учраган танкер экипажини эвакуация қилди

Уммон ҳарбий-ҳаво кучлари Ҳормуз бўғозида ҳужумга учраган Панама байроғи остидаги нефть танкеридан 10 нафар экипаж аъзосини эвакуация қилди. Ҳодисада камида 12 киши жароҳатланган.

Жаҳон

07.10.2026, 10:06

АРХИВ

САНАГА ЎТИШ

Барча архивни кўрсатиш →

сўнгги янгиликлар

Тошкентнинг Учтепа туманида нобуд бўлган ҳайвонлар ва қушлар

Тошкентда ҳайвонлар ва қушлар оммавий нобуд бўлаётгани ростми?

Аҳолига шубҳали моддаларга тегмаслик, болалар ва уй ҳайвонларини улардан узоқроқ тутиш тавсия этилмоқда. 

Ўзбекистон

17.11.2026, 17:26

Эбола вирусидан 6 минга яқин киши вафот этди

Конго Демократик Республикасида 2026 йил май ойида бошланган Эбола эпидемияси оқибатида 14 ноябрга қадар 11 376 та касалланиш ҳолати тасдиқланган. Уларнинг 5 568 таси ўлим билан якунланган.

Жаҳон

17.11.2026, 15:33

Toşkent – Astraxan yönalişida yangi poyezd qatnovi

Тошкентдан Астраханга поезд қатнови йўлга қўйилади

2026 йил 17 декабрдан Тошкент ва Астрахан ўртасида янги халқаро йўловчи поезд қатнови жорий этилади.

Ўзбекистон

17.11.2026, 12:28

Европа мигрантларни Ўзбекистонга юбориши мумкинми?

Европа мигрантларни Африкага жўнатмоқчи. Кейинги манзил Ўзбекистон бўлиши мумкинми?

Ўзбекистон

17.11.2026, 12:11

Бузиладиган уй эгалари учун янги таклиф: 1,5 баравар катта уй-жой

Тошкентда реновация дастурига киритилган уйлар мулкдорларига Янги Тошкентда аввалги хонадони майдонининг 150 фоизигача бўлган янги уй-жойлар таклиф этилиши мумкин.

Ўзбекистон

16.11.2026, 17:32

ҚҚСни қайта ҳисоблаш бўйича янги қарор

Айрим тадбиркорлар импорт ҚҚСни бошқача тўлайди

2027 йил 1 январдан айрим тадбиркорлар импорт ҚҚСини солиқ органларидаги ортиқча тўловлар ҳисобидан қоплаши мумкин бўлади. Янги тартиб кимларга тегишли? 

Иқтисодиёт

16.11.2026, 15:22

Об-ҳаво маълумоти Ўзбекистон

Ўзбекистонда ҳафта давомида ҳарорат ўзгаради

Ўзгидромет 16–20 ноябрь кунлари учун об-ҳаво прогнозини эълон қилди.

Ўзбекистон

16.11.2026, 12:39

Йиғлаётган Бангладешлик аёл

Ҳиндистонда мусулмонлар депортация ва ҳибс хавфига дуч келмоқда

Ҳиндистонда сайловчилар рўйхатини қайта кўриб чиқиш жараёнида 130 миллион кишининг номи ўчирилган.

Жаҳон

16.11.2026, 11:02

Mobil bank ilovasi orqali onlayn to‘lovni amalga oshirish.

Банк иловаларидан фойдаланишда биометрия талаби ўзгарди

Энди P2P ўтказмаларда OTP-код ҳар доим ҳам талаб қилинмайди. Банк иловаларида рўйхатдан ўтиш ва карталарни бириктириш тартиби ҳам ўзгарди.

Иқтисодиёт

16.11.2026, 10:31

OIV

Тошкентда ОИВ юқтирган беморлар қанча?

Тошкентда 9 ойда 300 дан ортиқ ОИВ юқтириш ҳолати аниқланди. Шундан 233 нафари (75,9 фоизи) жинсий йўл билан юққан.

Ўзбекистон

16.11.2026, 10:21

Шоҳрух Ғиёсов

Шоҳрух Ғиёсов нега лавозимидан озод этилди?

Ички ишлар вазирлиги Ахборот хизмати раҳбари Шоҳрух Ғиёсов эгаллаб турган лавозимини тарк этди. 

Ўзбекистон

15.11.2026, 17:09

Яманда қамал сабаб касалликлар тарқалмоқда

Гуманитар ташкилотлар ва тиббиёт ходимлари қамал сабаб аҳолининг шифохоналарга етиб бориши қийинлашгани, ичимлик суви ва дори-дармон танқислиги эса юқумли касалликлар тарқалишини тезлаштираётганидан огоҳлантирмоқда.

Жаҳон

14.11.2026, 14:21

Jensen Xuang Nvidia’dan ketdi

Женсен Хуанг Nvidia’дан кетди: компанияни энди ким бошқаради?

Дунёдаги энг қиммат компанияни бошқарган Женсен Хуанг Nvidia’даги фаолиятини якунлади. Унинг кетиши ортидан Nvidia раҳбарияти, келажаги ва СИ бозорида янги саволлар пайдо бўлди.

Жаҳон

14.11.2026, 13:19

Уч буюк давлат раҳбари Хитойда учрашади

АҚШ, Хитой ва Россия раҳбарлари тарихда илк бор уч томонлама учрашув ўтказиши кутилмоқда. Уч давлат раҳбари Эрондаги уруш ва ядровий қуролларни назорат қилиш масалаларини муҳокама қилади.

Жаҳон

14.11.2026, 10:05

АҚШда 2026 йилда депортация ва ҳибсга олишлар сони рекордга етди

АҚШ Иммиграция ва божхона назорати хизмати (ICE) 2026 молиявий йилида 483,2 минг кишини мамлакатдан чиқариб юборди. Ҳибсга олинганлар сони эса 491 мингдан ошди.

Жаҳон

13.11.2026, 14:50

Тошкентда автомобилларни эвакуация қилиш тартиби ўзгардими?

Тошкентда йўл ҳаракатига халақит берадиган жойларда қолдирилган автомобиллар ягона электрон тизим орқали эвакуация қилинади. Машинани жарима майдончасидан олиб чиқиш учун электрон тўлов ва QR-кодли рухсатнома талаб этилади.

Ўзбекистон

13.11.2026, 12:32

Qaşqadaryodagi sun’iy muzliklar

Ўзбекистонда илк бор жорий этилган сунъий музлик – “Ice Stupa” қандай технология?

Ўзбекистонда илк сунъий музлик Қашқадарё вилоятининг Шаҳрисабз туманида ишга туширилиб, 60 га яқин хонадонни сув билан таъминлашга хизмат қилмоқда.

Ўзбекистон

13.11.2026, 12:12

Ҳормуздаги ҳужумлар нефть қазиб олиш ҳажмига таъсир этдими?

OPEC+ мамлакатлари октябрь ойида нефть қазиб олишни кунига 2,04 миллион баррелга оширди. Бу кўрсаткич Эронга қарши АҚШ ва Исроил уруши бошланишидан олдинги даражага яқинлашди.

Иқтисодиёт

13.11.2026, 09:04

F1 çempioni Lyuis Hemilton Ğazo çegarasida

«Ғазоликларнинг аҳволи оғир»: Люис Ҳемилтон Исроилга мурожаат қилди

Етти карра Формула-1 чемпиони Ҳемилтон «Рафаҳ» чегара пунктини очишга чақирди.

Жаҳон

12.11.2026, 16:42

Толибон эркак шифокорларнинг аёлларни даволашини чекламоқда

Толибон эркак шифокорларнинг аёлларни даволашини чекламоқда

Эркак шифокорларга аёл беморларни маҳрамсиз кўрикдан ўтказиш тақиқланган. Чекловлар тиббий ёрдам олиш имкониятини янада қийинлаштирмоқда.

Жаҳон

12.11.2026, 15:46

АРХИВ

САНАГА ЎТИШ

Барча архивни кўрсатиш →