Юрист огоҳлантиради: кўпчилик уй харидида айнан шартномада “тузоқ”лар борлигини пайқамайди

Янги қурилаётган уйдан квартира харид қилишни режа қилаётган фуқароларга юристлар жиддий огоҳлантирув билан мурожаат қилмоқда. Сабаби — айрим қурилиш компаниялари тузадиган шартномаларда барча ҳуқуқ ва ҳимоялар компания фойдасига ёзилади, харидор эса деярли ҳимоясиз қолади.

Улашиш:

Юрист томонидан ўрганилган навбатдаги шартномада ҳам харидор учун жиддий хатарлар қайд этилган. Қуйида уларнинг асосийларини келтирамиз.

 

1. Нархнинг кафолатланмагани — энг катта таваккал

Шартномада қурилиш материаллари ёки энергия нархи ўзгарса, ёхуд техинвентаризацияда майдон “кўпроқ чиқса”, компания нархни ошириши мумкинлиги ёзилган.
 Бу харидорни кейинчалик 10–20 млн эмас, балки 50–100 млн сўмгача қўшимча харажат қилишга мажбур қилиши мумкин.

 

2. Қурилиш муддати чекланмаган — компания деярли жавобгар эмас

Қурилиш кечикса, компания турли сабабларни асос қилиб муддатни осон узайтира олади.
 Харидор эса квартира учун бир неча йил қўшимча кутишга мажбур бўлиши мумкин.

 

3. Тўлов кечикса — оғир жарималар, компания бекор қилса — жавобгарлик йўқ

Шартномаларда аксар ҳолатда:

  • ҳар куни учун 0,5% пеня,
  • икки ой кечикса, компания шартномани бир томонлама бекор қилиши,
  • пулингизни 10–30% камайтириб қайтариши каби бандлар бор.

Бироқ компаниянинг ўзи шартномани бузса,
 деярли ҳеч қандай жавобгарлик кўзда тутилмаган.

 

4. Камчилик бўлса ҳам хонани қабул қилишга мажбур қилиш

Шартнома бўйича харидор 10 кун ичида хонадонни қабул қилиб олиши шарт.
У ерда камчиликлар бўлса ҳам, қурилиш ҳали тугалланмаган бўлса ҳам:
 акс ҳолда “айб харидорда” деб ёзилган.

 

5. Пул қандай ишлатилаётгани устидан назорат йўқ

Шартномада компания пулларни “ҳеч қандай чекловсиз” ишлатиши мумкинлиги қайд этилган.
Бу маблағнинг бошқа лойиҳаларга йўналтирилиб, айнан сиз танлаган объектда қурилиш тўхтаб қолиши хавфини кучайтиради.

 

Хулоса: уй олишда асосий хавф — квартира эмас, ШАРТНОМА

Юрист таъкидлашича, кўпчилик уйнинг қавати, рақами ёки квадрат метрига эътибор қилади, аммо шартнома бандлари энг муҳим жойдир.

Чиройли макетлар, ишончли реклама ва ширин ваъдалар — ҳеч бири шартномадаги биргина банд қўйган хавфни қопламайди.

 

Мутахассис тавсияси:

  • Имзо қўйишдан олдин ҳар бир сатрни онг билан ўқинг,
  • Нимага рози бўлаётганингизни аниқ тушуниб олинг,
  • Иложи бўлса, ҳужжатни мутахассис юристга кўрсатинг,
  • Шошилманг — уй олиш катта ва узоқ муддатли мажбурият.

“Уй деворлари сизга ҳимоя бўлиши учун, шартнома ҳам сизга ҳимоя бўлиши керак”, дейди мутахассис.

мавзуга оид янгиликлар

Ўзбекистонда онлайн иш ниқоби остидаги молиявий пирамида аниқланди

Бу сафар Pioneer Global Media номи остида фаолият юритган платформа атиги 6 ой ичида осон пул топиш илинжидаги фуқароларнинг маблағларини ўзлаштирган.

Ўзбекистон

24.01.2026, 11:44

Онлайн кредит фирибгарлигига учраган фуқаролардан қарз ундириш тўхтатилади

Агар фуқаро номига фирибгарлик йўли билан онлайн кредит расмийлаштирилган бўлса ва у суриштирувчи, терговчи, прокурор қарори ёки суд ажрими асосида жабрланувчи деб эътироф этилса, кредит ташкилоти мазкур кредит ҳамда у билан боғлиқ фоизларни ҳисоблаш ва ундиришни тўхтатади.

Иқтисодиёт

21.01.2026, 12:06

Telegram ва Instagramда “Мусодара товарлар” номли сохта гуруҳ эгалари ушланди

Telegram ва Instagram’да Давлат божхона қўмитаси номидан сохта канал ва гуруҳлар очиб, фуқароларнинг пул маблағларини ўзлаштириб келган жиноий гуруҳ фош этилди.

Ўзбекистон

07.01.2026, 14:05

Янги йил арафасида фирибгарлар фаоллашди: битта ҳавола орқали банк картангиздан айрилишингиз мумкин

Янги йил байрамлари арафасида Telegram ва ижтимоий тармоқлар орқали “янги йил совғалари” ниқоби остидаги зарарли ҳаволалар фаол тарқалмоқда.

Ўзбекистон

29.12.2025, 10:29

Жаҳонгир Отажоновни алдаган дўсти 8 йилга озодликдан маҳрум этилди

ЖИБ Яккасарой тумани суди қашқадaрёлик фуқаро Х.Ҳ.ни хонанда Жаҳонгир Отажоновга нисбатан кўп йиллик фирибгарлик ҳаракатлари учун 8 йилга озодликдан маҳрум қилди.

Ўзбекистон

18.11.2025, 15:38

Ўзбекистонда сохта рақамлар орқали қилинаётган қўнғироқлар автоматик блокланади

Ўзбекистонда алоқа операторлари сохта рақамлар орқали амалга оширилаётган телефон қўнғироқларини автоматик равишда тўсиб қўядиган “anti-spoofing” тизимини жорий этди. Бу ҳақда Beeline ва Mobiuz операторлари маълум қилди.

Фан-технология

22.10.2025, 16:44

сўнгги янгиликлар

Сенатор Мир-Акбар Раҳмонқулов 74 ёшида вафот этди

Таниқли давлат ва жамоат арбоби, ҳуқуқшунос олим, сенаторнинг ҳамкасб ва шогирдлари унинг юксак инсоний фазилатлари, Ватанга садоқати ва илмий меросини алоҳида таъкидламоқда.

Ўзбекистон

13.02.2026, 09:40

Германия Марказий Осиё давлатларини Россияга қарши санкцияларга қатъий риоя этишга чақирди

Берлинда Германия ташқи ишлар вазири Йоханн Вадефуль Марказий Осиё давлатлари ташқи ишлар вазирлари билан учрашиб, Россияга қарши санкцияларга риоя қилиш ва Европа Иттифоқини қўллаб-қувватлашга чақирди.

Сиёсат

13.02.2026, 09:08

2026 йилда маркетинг: тарғиботдан бизнес ўсишини бошқаришга

2026 йилга келиб маркетинг ёрдамчи функция эмас, балки бизнесни стратегик бошқариш элементига айланмоқда. Уни фақат реклама сифатида қабул қилаётган компаниялар самарадорлик пасайиши ва харажатлар ошишига дуч келмоқда.

Иқтисодиёт

12.02.2026, 15:31

“Сиёсатда дўстлик бўлмайди. Сиёсат — бу шахсий садоқат эмас" - Садир Жапаров

Қирғизистон президенти Садир Жапаров Миллий хавфсизлик давлат қўмитаси раиси ва Вазирлар Маҳкамаси раиси ўринбосари Камчибек Ташиевни, собиқ дўсти бўлишига қарамай, лавозимидан озод қилди.

Жаҳон

12.02.2026, 12:48

Эронда намойишчилар Исроил рамзлари туширилган «Baal» ҳайкалини ёқиб юборди

Эронда норозилик намойишлари иштирокчилари Исроилга қарши ўзларининг кескин муносабатини ифодалаш мақсадида Довуд юлдузи ва мамлакат байроғи тасвирланган, «Baal» деб ёзилган ҳайкални ёқиб юборишди.

Жаҳон

12.02.2026, 12:34

Қирғизистонда гуруч атрофида баҳс: контрабандами ёки экспорт сўрови?

Ўзбекистондан контрабанда орқали кирган гуруч ички бозорда нархларни тушириб юборган ва маҳаллий деҳқонларни қийин аҳволга солгани айтилмоқда.

Жаҳон

12.02.2026, 11:45

Фақат «кундузги» ёки «тунги» эмас: уйқунинг беш хил тури аниқланди

Янги тадқиқотга кўра, уйқунинг бешта ноёб тури мавжуд. Улардан қай бирига мансублигингиз сизнинг соғлиғингиз ва турмуш тарзингизга боғлиқ.

Маданий

12.02.2026, 10:27

“Demokrat.uz” раҳбари ва блогерга нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Ф.Меҳмонов ва блогер А.Ғоипназаров товламачиликда гумонланмоқда. Улар тадбиркордан видеоматериални ўчириш ва эълон қилмаслик эвазига 50 минг АҚШ доллари талаб қилгани айтилмоқда. Меҳмонов 17 минг доллар олаётган вақтида ушланган. 

Ўзбекистон

12.02.2026, 08:49

Канадада мактабда отишма: 10 киши ҳалок бўлди

Канаданинг Британия Колумбияси провинциясидаги Тумблер-Ридж ўрта мактабида отишма содир бўлди. Оқибатда 10 киши ҳалок бўлди, ҳужумчи эса ўз жонига қасд қилган.

Жаҳон

11.02.2026, 17:49

Россияда Ўзбекистон фуқароси терроризм бўйича 20 йилга қамалди

Жавоҳир Ўткиров Россия Федерацияси Жиноят кодексининг бир қатор терроризм ва қурол-яроқ билан боғлиқ моддалари бўйича айбдор деб топилди.

Ўзбекистон

11.02.2026, 17:07

“Муомаласи ёқмагани учун божни оширдим” - Трамп

АҚШ президенти Доналд Трамп Швейцарияга нисбатан жорий этилган бож тўловлари 39 фоизгача оширилганини маълум қилди.

Жаҳон

11.02.2026, 16:48

“Квартплата”ни кечиктирганлар электр учун тўлов қила олмайди

2026 йил 1 июлдан бошлаб кўп квартирали уй мулкдорлари ҳар ойнинг 15-санасига қадар мажбурий тўловларни амалга оширмаса, қарздорлик бартараф этилмагунча электр энергияси учун тўловлари қабул қилинмайди.

Иқтисодиёт

11.02.2026, 15:42