Netanyahu G‘azo haqidagi “NAZA” filmi ijodkorlariga qarshi yangi qonunlarni ilgari surmoqda

Bosh vazir Binyamin Netanyahu 16-sentyabr kuni Isroil askarlariga tuhmat qilgan har qanday shaxsning fuqaroligini bekor qilish to‘g‘risida qonun qabul qilishga va’da berdi. Bu haqda Reuters nashri yozdi.

Bu askarlar tomonidan G‘azo tinch aholisi o‘ldirilishi haqidagi “NAZA” hujjatli filmining isroillik rejissyorlariga qarshi navbatdagi tahdiddir.

Isroillik jurnalistlar Yuval Abraham va Reychel Szor tomonidan suratga olingan “NAZA” filmi Isroilning G‘azodagi nishonga olish qarorlarida aholining ommaviy o‘limi muntazam ravishda hisobga olinganini da’vo qiladi. Netanyaxu va harbiylar esa buni rad etmoqda.

O’tgan hafta Venetsiya kinofestivalida yirik mukofotni qo‘lga kiritgan ushbu film razvedka xodimlari va askarlar bilan o‘tkazilgan anonim intervyular asosida yaratilgan.

Bu Isroilda keskin e’tirozlarga sabab bo‘ldi, harbiylar unga aloqador bo‘lgan shaxslarga nisbatan huquqiy choralarni ko‘rib chiqmoqda. Shuningdek, Isroilda 27-oktyabrda bo‘lib o‘tadigan saylovlar oldidan yuzaga kelgan keskin siyosiy muhitga ham ta’sir ko‘rsatdi: so‘rovlarga ko‘ra, Netanyaxuning o‘ng qanot koalitsiyasi mag‘lub bo‘lishi mumkin.

16-sentyabr kuni Netanyahu Isroil askarlariga yetkazilgan “ulkan zarar”ni bartaraf etishga qaratilgan ikkita qonun loyihasini ilgari surishga va’da berdi.

“Birinchisi — (Isroil) askarlariga tuhmat qilgan har qanday shaxsning fuqaroligini bekor qilish, ikkinchisi esa ularning cho‘ntagiga zarba berish va tuhmat qilgani uchun undirilishi mumkin bo‘lgan qonuniy tovon puli miqdorini 20 baravarga oshirish”, – dedi Netanyahu.

Netanyahu qonun loyihalarini taklif qilishda uchta holatni keltirib o‘tdi: 

• (Isroil) ofitserlari va askarlarini harbiy jinoyatchilar sifatida tasvirlagan “NAZA” filmi;
• so‘lchi sobiq general, hozirda siyosatchi bo‘lgan Yair Golanning 2025-yildagi “sog‘lom aqlga ega mamlakat bolalarni xobbi sifatida o‘ldirmaydi” degan so‘zlari;
• 2024-yilda harbiy huquqshunos zobit tomonidan askarlarning g‘azolik mahbusni qiynoqqa solayotgani aks etgan videoning oshkor qilinishi.

NAZA kinoijodkorlari isroilliklarning ushbu hujjatli filmni tomosha qilishi va unda ilgari surilgan voqealar bayoni ustida bosh qotirishi kerak, deb hisoblashlarini aytishmoqda.

G‘azo sog‘liqni saqlash rasmiylarining ma’lum qilishicha, Isroilning G‘azoning katta qismini vayronaga aylantirgan harbiy kampaniyasi oqibatida 73 mingdan ortiq falastinlik, asosan tinch aholi vakillari halok bo‘lgan.

Urush HAMASning 2023-yil 7-oktyabr kuni Isroilga uyushtirgan hujumi ortidan kelib chiqqan bo‘lib, Isroil ma’lumotlariga ko‘ra, unda 1200 kishi, asosan tinch aholi vakillari halok bo‘lgan.