Qurgʻoqchilik vaqtida ham Oʻzbekiston GESlar qurishda davom etadimi?

Soʻnggi sakkiz yil ichida oʻrtacha 6,5 milliard kilovatt-soat koʻrsatkichga nisbatan 500-600 million kilovatt-soat yoki 10-15%ga elektr energiya koʻp ishlab chiqarilmoqda. Hozirgi maʼlumotlarga koʻra, mamlakat gidroenergetika salohiyati yiliga 27,4 milliard kilovatt-soatni tashkil etmoqda.

Ulashish:

“Oʻzbekgidroenergo” AJ Boshqaruv raisi oʻrinbosari Farrux Narzullayevning aytishicha, jamiyat tarkibidagi GESlar soni 80 taga yetkazildi. Bu 2017 yilga nisbatan 44 taga koʻpaygan hamda jami umumiy quvvati 2274 megavattni tashkil etmoqda. Bu 2017-yilga nisbatan qoʻshimcha 450 megavatt quvvatlar foydalanishga topshirilganini koʻrsatadi. Natijada soʻnggi sakkiz yilda amalga oshirilgan ishlar hamda amalga oshirilgan loyihalar natijasida oʻrtacha ishlab chiqarish koʻrsatkichlari 15% ga koʻpaydi.

 

Shuningdek, 2025 yil yanvar-iyun oylarida 3 milliard 600 million kilovatt-soat elektr energiya ishlab chiqarish taʼminlandi hamda reja koʻrsatkichlari toʻliq bajarilgan.

 

Unga koʻra, elektr energiyani sotishdan tushgan mablagʻlarning 15%i ishlab chiqarish xarajatlariga, ekspluatatsiya xarajatlariga, 20%i soliq toʻlovlari hamda hukumat tomonidan belgilangan majburiy toʻlovlarni amalga oshirishga, 39%i jalb qilingan kredit majburiyatlarini bajarishga yoʻnaltirilgan. Qolgan 26%i sohani rivojlantirish uchun yoʻnaltirilgan. Xususan, hisobot davrida 278 milliard soʻm soliq toʻlovlari uchun hamda 353 milliard soʻm kredit majburiyatlarini toʻlash uchun yoʻnaltirildi. BMT hisobotlariga koʻra, 2030 yilda Markaziy Osiyo mamlakatlarida keng qamrovli qurgʻoqchilik kuzatiladi. PARADIGMA.UZ muxbiri tashkilot bunday vaziyatda qanday yoʻl tutishi hamda  Oʻzbekiston qurmoqchi boʻlgan GESlar qurilishi haqida savol berdi.

 

Farrux Narzullayevning aytishicha, har bir loyihani amalga oshirish uchun iqtisodiy asoslar ishlab chiqariladi hamda vakolatli organlar bilan birgalikda hamkorlik qilinadi. Bu bosqichlardan oʻtgandan keyingina buni hukumat tasdiqlaydi.

 

“Shu loyihalarni amalga oshirish, ishlab chiqishda tizimimizda mana “Gidroproyekt” aksiyadorlik jamiyati bor, bu bosh loyiha tashkiloti hisoblanadi. Bu 100 yilga yaqin tajribaga ega. Uning oʻziga yarasha 100 yillik maʼlumotlar bazasi tashkil etilgan, asosiy loyiha institutida. Har bir loyihani ishlab chiqishimizda biz, masalan, Piskom daryosidanmi yoki Chotqol daryosidanmi, uning 50-60 yil davomida kelgan suvi tahlil qilinadi. Oʻsha tahlillar natijasida, masalan, quvvati nima uchun 90 megavatt? Nimaga 110 megavatt emas, 90 megavatt tanlandi? U eng samarali, yaʼni suv kelishi tahlillaridan kelib chiqib hisoblanadi”, — dedi u.

 

Shuningdek, uning aytishicha, GES'lar qurilayotganda suv havzalaridagi yoki boshqa suvga zarar yetmaydi. Gidroenergetika bu yashil energiya hisoblanadi. Qurilishda atrof-muhitga taʼsiri, bular hammasi hisob-kitob qilinadi. Lekin GES'ning ishlashi, energiya ishlab chiqarishi suvning ifloslanishiga olib kelmaydi. Birgina misol, Chorvoq suv ombori.

 

“Respublikamizdagi eng yuqori GES 660 megavatt, undan pastda Xojikent, Gʻazalkent GESlarimiz bor. Ichimlik suvi GES'lar orqali oʻtib, Toshkent shahriga yetib keladi. GESlarda energiya ishlab chiqarilishi, GESlar orqali suvlarning oʻtkazilishi suvning sifatiga taʼsir qilmaydi va ifloslanishiga olib kelmaydi. Bu yashil energiya, eng toza elektr energiya ishlab chiqarish hisoblanadi”, — dedi u.

 

Farrux Nazrullayevga koʻra, Amudaryoning Afgʻoniston tomonidan Toliblar tomonidan qurilayotgan Qoʻshtepa kanali faqat Xorazm viloyatidagi Tuyamoʻyin suv omboridagi GESga taʼsir qilishi mumkin. Chunki Oʻzbekistonning Amudaryoda boshqa GESi yoʻq.

 

 “Oʻzbekgidroenergo” AJ ijro apparati rahbari Suhrob Xamrayevga koʻra, afgʻonlar tomonidan qurilayotgan kanal Amudaryoning qancha qismini egallashi haqida hozircha ularda maʼlumot yoʻq.

Mavzuga oid yangiliklar

Qatar Rogʻun GESini qurish uchun 50 million dollar ajratdi

Qatar Rogʻun GESini qurish uchun 50 million dollar ajratdi

Qatar Tojikistonda qurilayotgan Rogʻun GESi qurilishi uchun 50 million dollar ajratadi. Kelishuv 23 avgust kuni Dushnabe shahrida Tojikiston Moliya vaziri Fayziddin Qahhorzoda va Qatar taraqqiyot  jamgʻarmasi bosh direktori Fahd Al-Sulayti oʻrtasida kelishuv imzolangan.

Jahon

26.08.2025, 16:00

Yaponiya TIV Oʻzbekistonga keladi

Yaponiya TIV Oʻzbekistonga keladi

Joriy yilning 26-27 avgust kunlari Yaponiya tashqi ishlar vaziri Takesi Ivaya rasmiy tashrif bilan Oʻzbekistonda. Vazirining oxirgi uch yil ichida birinchi marotaba Oʻzbekistonga kelishi. Bu haqda “Yuz.uz” nashri xabar qildi.

Siyosat

26.08.2025, 14:30

Oʻzbekistonda ish haqi oʻsishi Markaziy Osiyo mamlakatlaridan ortda qolmoqda

Oʻzbekistonda ish haqi oʻsishi Markaziy Osiyo mamlakatlaridan ortda qolmoqda

Markaziy bank hisobotiga koʻra, soʻnggi choraklarda Oʻzbekistonda ish haqi oʻsish surʼati qoʻshni Markaziy Osiyo va Kavkaz davlatlaridagi koʻrsatkichlardan sezilarli darajada orqada qolmoqda. Bu holat aholining xarid qobiliyatiga salbiy taʼsir koʻrsatib, ichki talabning pasayishiga olib kelishi mumkin.

Iqtisodiyot

25.08.2025, 11:00

Vashington meri 1 sentabrni Oʻzbekiston Mustaqillik kuni deb eʼlon qildi

Vashington meri 1 sentabrni Oʻzbekiston Mustaqillik kuni deb eʼlon qildi

Vashington meri Meriel Bauzer Oʻzbekiston mustaqilligining 34 yilligi munosabati bilan 1 sentabrni AQSh poytaxtida rasman “Oʻzbekiston Mustaqilligi kuni” deb eʼlon qildi.

Madaniy

22.08.2025, 14:19

Oʻzbekistonliklarning katta qismi oʻrtacha kredit tarixiga ega — K

Oʻzbekistonliklarning katta qismi oʻrtacha kredit tarixiga ega — KAT

Shu yilning birinchi yarim yilligida Oʻzbekiston boʻylab 950 mingdan ortiq fuqaro oʻz kredit tarixini tekshirgan. Bu haqda Kredit-axborot tahliliy markazi (KATM) xabar qildi.

Iqtisodiyot

19.08.2025, 17:37

Oʻzbekiston yana rekordlar kitobiga kirdi

Oʻzbekiston yana rekordlar kitobiga kirdi

Oʻzbekiston yoshlari ilk bor muhandislik va robototexnika yoʻnalishi boʻyicha Ginnes rekordlar kitobiga kiritildi.

Oʻzbekiston

19.08.2025, 11:58

So‘nggi yangiliklar

Toshkentda oziq-ovqatni qayta ishlashdagi innovatsiyalar namoyish etildi

Toshkentda Air Products kompaniyasi tomonidan tashkil etilgan Oziq-ovqat mahsulotlarini muzlatish, qayta ishlash va saqlashning yangi texnologiyalari markazida yangi loyihaga doir innovatsion uskunalar taqdimoti boʻlib oʻtdi. 

Oʻzbekiston

29.08.2025, 20:48

Quyosh va shamol elektr stansiyalari tomonidan ishlab chiqarilgan elektr energiyasi hajmi 7 mlrd kVt⋅soatga yetdi

Oʻzbekistondagi quyosh va shamol elektr stansiyalari tomonidan 2025 yilda ishlab chiqarilgan elektr energiyasi miqdori 7 mlrd kVt⋅soatni tashkil qildi.

Iqtisodiyot

29.08.2025, 19:45

Isroil armiyasi Yaman poytaxtiga bir qator havo zarbalari yoʻlladi

Zarbalar husiylar yetakchisi Abdulmalik al-Husiy nutq soʻzlayotgan vaqtda amalga oshirilgan.

Jahon

29.08.2025, 18:41

Kartoshka yetishtirish boʻyicha qaysi hudud yetakchi?

2025 yil yanvar–iyun oylarida respublikadagi barcha toifadagi xoʻjaliklar tomonidan 1,9 mln tonna kartoshka yetishtirilgan.

Iqtisodiyot

29.08.2025, 17:37

Oʻzbekistondagi qaysi muzeylarga sayyohlar eng koʻp boryapti?

Milliy statistika qoʻmitasi maʼlumotlariga koʻra, 2025 yilning 1 yanvar holatiga, Oʻzbekistonda 138 ta muzey faoliyat koʻrsatmoqda (filiallarni ham qoʻshganda).

Madaniy

29.08.2025, 16:33

Andijon va Namangan viloyatlarida korrupsion holatlar fosh etildi

Andijonda Ekologiya boshqarmasining rahbarlaridan biri hamda hokim oʻrinbosari, Namangan “RayONO” mudiri hamda ikkita xususiy bogʻcha rahbarlari korrupsiyaga yoʻl qoʻygani aniqlandi.

Oʻzbekiston

29.08.2025, 15:53

Shavkat Mirziyoyev Islom sivilizatsiyasi markazida pardozlash va jihozlash ishlarini koʻzdan kechirdi

Davlat rahbari markazdagi bunyodkorlikni yuqori baholab, uning faoliyatini toʻgʻri tashkil etish, maʼno-mazmunini boyitib borish yuzasidan koʻrsatmalar berdi.

Oʻzbekiston

29.08.2025, 15:24

Shavkat Mirziyoyev Mustaqillik monumentiga gulchambar qoʻydi, Yangi Oʻzbekiston koʻchasidagi yerosti avtomobil yoʻli ochildi

Prezident Shavkat Mirziyoyev “Yangi Oʻzbekiston” bogʻiga tashrif buyurib, Mustaqillik monumenti poyiga gulchambar qoʻydi. Shuningdek, Yangi Oʻzbekiston koʻchasida barpo etilgan yerosti avtomobil yoʻlini koʻzdan kechirdi.

Oʻzbekiston

29.08.2025, 15:19

Shavkat Mirziyoyev qatagʻon qurbonlarini yod etish marosimida ishtirok etdi

Qatagʻon qurbonlarini yod etish kuni munosabati bilan 29 avgust kuni Shahidlar xotirasi xiyoboniga davlat va jamoat tashkilotlari vakillari, nuroniylar, ziyolilar yigʻildi.

Oʻzbekiston

29.08.2025, 15:12

Keksalarni firibgarlardan himoya qilish zarur

Firibgarlikning eng keng tarqalgan usullaridan biri bank xodimi nomidan qoʻngʻiroq qilishdir.

Oʻzbekiston

29.08.2025, 14:36

Osiyo Taraqqiyot banki Oʻzbekistondagi yoʻl qurilishi uchun 233 mln dollar kredit ajratdi

Loyiha doirasida A-380 yoʻlining qariyb 87 km yangilanadi, jumladan Toʻrtkoʻl — Ellikqalʼa — Beruniy yangi aylanma yoʻli quriladi. 

Iqtisodiyot

29.08.2025, 13:31

Endi oʻzbekistonliklar Iordaniyaga vaziasi borishi mumkin

Endi oʻzbekistonliklar Iordaniyaga vaziasiz borishi mumkin

Oʻzbekiston fuqarolari 25 sentabrdan boshlab Iordaniyaga vizasiz borishlari mumkin. Bu haqda Tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi Ahror Burxonov "Spot.uz"ga maʼlum qilgan.

Siyosat

29.08.2025, 13:25