Тошкентда ижара тўловларининг пасайиши давом этмоқда

Марказий банк 2025 йил II чораги учун кўчмас мулк бозори таҳлилини эълон қилди.

Унда қайд этилишича, жорий йилнинг II чорак якунларига кўра, кўчмас мулк бозоридаги фаоллик юқорилигича қолди. Ушбу даврда кўчмас мулк бозорида тузилган битимлар сони 88,1 мингтани ташкил этиб, ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 9,9 фоизга ошган.

Марказий банк ҳисоботида биринчи ярим йилликда кўчмас мулк олди-сотдиси билан боғлиқ шартномалар сони ҳам ўсишда давом этиб, 148,4 мингтани ташкил этди. Бу ўтган йилга нисбатан 12,1 фоизга кўпдир.

Кўчмас мулк бозоридаги фаолликнинг ўсиши ипотека кредитларининг кўпайиши, аҳоли даромадлари ва уй-жой қурилишига инвестицияларнинг ўсиши билан изоҳланади.

Дастлабки олти ойда ипотека кредитларидан фойдаланган ҳолда тузилган битимларнинг олди-сотди битимларининг умумий ҳажмидаги улуши 21,3 фоизгача ошди, бу эса ипотеканинг уй-жой сотиб олишдаги роли ортиб бораётганидан далолат беради.

II чоракда нархлар динамикаси барқарор сақланиб қолди. Талаб юқори бўлишига қарамай, таклиф етарли бўлиб қолмоқда, бу эса нархларнинг тез ўсишига тўсқинлик қилмоқда.

Нархлар даражаси юқори бўлган Тошкент шаҳри, Тошкент, Самарқанд ва Навоий вилоятларида ўсиш деярли ўзгармади ёки секинлашди. Бошқа ҳудудларда ўсиш давом этмоқда, бунга нархларнинг пасайиши, инфратузилманинг яхшиланиши ва талабнинг ошиши сабаб бўлмоқда.

Масалан, пойтахтда иккиламчи бозордаги нархлар ой давомида 1 квадрат метр учун 15,28 миллион сўмдан 14,9 миллион сўмга, Тошкент вилоятида 8,33 миллион сўмдан 8,21 миллион сўмга тушди.

Ижара бозорида таклифнинг ошиши ва талабнинг мавсумий пасайиши фонида нархлар барқарор бўлиб қолмоқда. Умуман олганда, республика бўйича ижара ставкаларининг ўсиши нолга яқин. Тошкентда ижара тўловларининг пасайиши давом этмоқда - июнь ойида пасайиш йиллик ҳисобда 6,1 фоизни ташкил этди.

Тошкент шаҳридаги ер участкалари сегментида июнь ойи якунлари бўйича 100 квадрат метр (1 сотих) ернинг қиймати 334 миллион сўмни ташкил этди, бу 2024 йилдаги қийматлардан 2,5 фоизга паст.

Умуман олганда II чоракда кўчмас мулк бозорида битимлар сони ва ипотека кредитлари ҳажмининг ўсиши туфайли юқори фаоллик сақланиб қолди. Таклифнинг ўсиши ва харидорлар учун имкониятларнинг кенгайиши бозорнинг мувозанатли ривожланишига ва нархларнинг барқарор динамикасига ҳисса қўшади.