Alisher Navoiy endi faqat qogʻozda emas — shoir ijodi raqamlashtirilmoqda

Bugun buyuk mutafakkir, shoir va davlat arbobi Alisher Navoiy tavallud topgan kun. Asrlar davomida qoʻlyozma va kitoblarda saqlangan uning boy adabiy merosi bugun nafaqat nashrlar, balki internet platformalari orqali ham keng jamoatchilikka taqdim etilmoqda.

Ulashish:

Alisher Navoiy mualliflik korpusi ishga tushirildi

Shu paytgacha koʻplab adabiy meroslar, xususan, Alisher Navoiy asarlari elektronlashtirilgan. Yaʼni, mobil ilovalar va veb-saytlarda ular PDF shaklida taqdim etilgan. Ammo bu holatni toʻliq raqamlashtirish deb boʻlmaydi. Chunki bunday formatlar ilmiy izoh, keng qamrovli qidiruv, tahlil va interaktivlik kabi imkoniyatlarga ega emas.

Mazkur boʻshliqni toʻldirish maqsadida Alisher Navoiy mualliflik korpusi — alishernavoicorpus.uz yaratildi va u doimiy ravishda takomillashtirib borilmoqda.

 

Mualliflik korpusi nima?

Mualliflik korpusi — muayyan bir muallif qalamiga mansub matnlar jamlanmasidan iborat elektron baza hisoblanadi.

Mualliflik korpusi bazasida:

  • muayyan bir muallifning asarlari jamlanadi;
  • matnlar qayta ishlanadi va tahrirlanadi;
  • lingvistik teglash amalga oshiriladi (masalan, gʻazalda uchragan tushunarsiz soʻz ustiga bosilganda, uning maʼnosi chiqib keladi).

Mualliflik korpusi keng imkoniyatli qidiruv tizimiga ega boʻlib, muallif ijod qilgan barcha tur va janrdagi asarlarni qamrab oladi hamda muallif va uning ijodiga oid manbalarni qulay va tezkor tarzda olish imkonini beradi.

Umumiy 8 ta rukndan iborat Alisher Navoiy korpusidan mutafakkir ijodi doirasida ilmiy tadqiqotlar olib borishda, taʼlim jarayonida keng foydalanish mumkin. Ayniqsa, shoir ijodiga qiziquvchilar uchun qulay oʻqish va chuqur anglash imkoniyatini yaratadi.

 

Navoiyshunoslik.uz elektron platformasi yaratildi

Fanlar akademiyasining maʼlum qilishicha, Alisher Navoiy asarlarida mujassam boʻlgan milliy va umuminsoniy gʻoyalarning jahon tamaddunidagi oʻrnini belgilash, shoirning boy adabiy-ilmiy merosini xalqaro miqyosda chuqur tadqiq etish va keng targʻib qilish maqsadida navoiyshunoslik.uz elektron platformasi ishga tushirilgan.

Platformada Navoiy ijodini oʻrganayotgan xorijiy adabiyotshunos olimlar faoliyati, turli mamlakatlardagi ilmiy-ijodiy markazlar bilan hamkorlik natijalari, shoir asarlarining tadqiqotlari, tarjimalari, badiiy hamda ilmiy ishlari jamlanib, ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi.

navoiyshunoslik.uz — Navoiy merosiga oid matn, tasvir, audio, video va animatsion materiallarni oʻzida jamlagan, yaxlit va zamonaviy ilmiy platforma hisoblanadi.

So‘nggi yangiliklar

Chexiya Oʻzbekiston fuqarolari uchun yiliga 150 ta mehnat vizasi ajratadi

Maʼlum qilinishicha, Migratsiya agentligi direktori Behzod Musayev 7 mart kuni Chexiyaning Oʻzbekistondagi elchisi Lyubomir Frebort bilan uchrashuv oʻtkazgan.

Oʻzbekiston

10.03.2026, 17:51

Tashanov: Meni javobgarlikka tortishyapti

Inson huquqlari “Ezgulik” jamiyati raisi Abduraxmon Tashanov oʻz Feysbuk sahifasida post joylab, 2026 yil 28 fevral kuni Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurori qarori bilan u maʼmuriy javobgarlikka tortilayotganini maʼlum qildi. 

Oʻzbekiston

10.03.2026, 14:35

Eron va Saudiya oʻrtasida qolgan Pokiston: qanday yoʻl tutish kerak?

Eron va Saudiya Arabistoni oʻrtasida mojaro kuchayib borayotgan bir paytda Pokiston qaysi tomonni tanlaydi? Bir tomonda oʻzaro harbiy shartnoma tuzgan Saudiya Arabistoni, ikkinchi tomonda esa uzun chegara va murakkab aloqalarga ega Eron.

Jahon

10.03.2026, 13:04

Isroil fosforli qurol ishlatgani maʼlum boʻldi

Human Rights Watch maʼlumotiga koʻra, 2026 yil 3 mart kuni Isroil harbiylari Livan janubidagi Yohmor shahri ustidan oq fosforli artilleriya oʻq-dorilaridan foydalangan.

Jahon

10.03.2026, 12:26

Tramp: Avstraliya eronlik ayol futbolchilarga boshpana berish kerak

AQSh prezidenti Donald Tramp Avstraliya hukumatini Eron ayollar terma jamoasi futbolchilariga siyosiy boshpana berishga chaqirdi. Agar Avstraliya sportchilarga boshpana bermasa, buni AQSh amalga oshiradi, dedi u. 

Jahon

10.03.2026, 11:47

Neft bozorida keskin oʻsish: narxlar 100 dollardan oshib ketdi

London xalqaro moliyaviy birjasida 2026 yil may oyida yetkazib beriladigan Brent nefti fyucherslari narxi 2022 yil 30 avgustdan beri ilk bor bir barrel uchun 102 dollardan oshdi.

Iqtisodiyot

10.03.2026, 10:29

“Alining shapkasini Valiga kiydirib yurgan” tadbirkorning biznes imperiyasi qulamoqda

Baxtiyor Shuhratovich Fozilov Eriell Group, Enter Engineering, Saneg va Ferkensco kabi yirik kompaniyalarning asosiy aksiyadorlaridan biri hisoblanadi.

Oʻzbekiston

09.03.2026, 09:08

Hurmuz boʻgʻozining yopilishi: global iqtisodiyot uchun jiddiy sinov

Hurmuz boʻgʻozida yuzaga kelgan keskin vaziyat global savdo va energetika bozorlariga jiddiy taʼsir koʻrsatmoqda. Hozirda Fors koʻrfazi hududida 250 ga yaqin kema toʻxtab qolgani dunyo taʼminot zanjirlari va neft narxlariga bosimni kuchaytirmoqda.

Iqtisodiyot

09.03.2026, 06:42

Jazo oʻtayotgan ayollar ham talaba boʻlishi mumkin

Oʻzbekistonda jazo oʻtayotgan ayollarga oliy taʼlim muassasalarida oʻqish imkoniyatini yaratish rejalashtirilmoqda. 

Oʻzbekiston

08.03.2026, 10:51

Isroilda politsiya ushlagan oʻzbekistonlik boʻyicha rasmiy bayonot berildi

Ijtimoiy tarmoqlarda Oʻzbekiston fuqarosining TikTok tarmogʻiga joylagan videosi hamda uning politsiya tomonidan ushlangani haqida turli xabarlar tarqaldi. 

Oʻzbekiston

08.03.2026, 08:03

Dubayda oltin geosiyosiy keskinlik sababli katta chegirmalar bilan sotilmoqda - Bloomberg

Gʻarbiy Osiyodagi beqarorlik kuchayib, Eronning AQSh va Isroil zarbalariga javob qaytarishi logistika muammolarini keltirib chiqardi.

Iqtisodiyot

08.03.2026, 07:43

Qashqadaryoga 800 ta kitobdan iborat sepi bilan kelgan kelin

Qashqadaryo viloyati Koʻkdala tumaniga Andijondan kelin boʻlib tushgan Nasibaxon Ibrohimova kelinlik sepiga odatdagidek turli maishiy buyumlar emas, balki 800 ta ilmiy va badiiy kitob qoʻshib olib keldi.

Madaniy

08.03.2026, 07:37