Alisher Navoiy endi faqat qogʻozda emas — shoir ijodi raqamlashtirilmoqda

Bugun buyuk mutafakkir, shoir va davlat arbobi Alisher Navoiy tavallud topgan kun. Asrlar davomida qoʻlyozma va kitoblarda saqlangan uning boy adabiy merosi bugun nafaqat nashrlar, balki internet platformalari orqali ham keng jamoatchilikka taqdim etilmoqda.

Ulashish:

Alisher Navoiy mualliflik korpusi ishga tushirildi

Shu paytgacha koʻplab adabiy meroslar, xususan, Alisher Navoiy asarlari elektronlashtirilgan. Yaʼni, mobil ilovalar va veb-saytlarda ular PDF shaklida taqdim etilgan. Ammo bu holatni toʻliq raqamlashtirish deb boʻlmaydi. Chunki bunday formatlar ilmiy izoh, keng qamrovli qidiruv, tahlil va interaktivlik kabi imkoniyatlarga ega emas.

Mazkur boʻshliqni toʻldirish maqsadida Alisher Navoiy mualliflik korpusi — alishernavoicorpus.uz yaratildi va u doimiy ravishda takomillashtirib borilmoqda.

 

Mualliflik korpusi nima?

Mualliflik korpusi — muayyan bir muallif qalamiga mansub matnlar jamlanmasidan iborat elektron baza hisoblanadi.

Mualliflik korpusi bazasida:

  • muayyan bir muallifning asarlari jamlanadi;
  • matnlar qayta ishlanadi va tahrirlanadi;
  • lingvistik teglash amalga oshiriladi (masalan, gʻazalda uchragan tushunarsiz soʻz ustiga bosilganda, uning maʼnosi chiqib keladi).

Mualliflik korpusi keng imkoniyatli qidiruv tizimiga ega boʻlib, muallif ijod qilgan barcha tur va janrdagi asarlarni qamrab oladi hamda muallif va uning ijodiga oid manbalarni qulay va tezkor tarzda olish imkonini beradi.

Umumiy 8 ta rukndan iborat Alisher Navoiy korpusidan mutafakkir ijodi doirasida ilmiy tadqiqotlar olib borishda, taʼlim jarayonida keng foydalanish mumkin. Ayniqsa, shoir ijodiga qiziquvchilar uchun qulay oʻqish va chuqur anglash imkoniyatini yaratadi.

 

Navoiyshunoslik.uz elektron platformasi yaratildi

Fanlar akademiyasining maʼlum qilishicha, Alisher Navoiy asarlarida mujassam boʻlgan milliy va umuminsoniy gʻoyalarning jahon tamaddunidagi oʻrnini belgilash, shoirning boy adabiy-ilmiy merosini xalqaro miqyosda chuqur tadqiq etish va keng targʻib qilish maqsadida navoiyshunoslik.uz elektron platformasi ishga tushirilgan.

Platformada Navoiy ijodini oʻrganayotgan xorijiy adabiyotshunos olimlar faoliyati, turli mamlakatlardagi ilmiy-ijodiy markazlar bilan hamkorlik natijalari, shoir asarlarining tadqiqotlari, tarjimalari, badiiy hamda ilmiy ishlari jamlanib, ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi.

navoiyshunoslik.uz — Navoiy merosiga oid matn, tasvir, audio, video va animatsion materiallarni oʻzida jamlagan, yaxlit va zamonaviy ilmiy platforma hisoblanadi.

So‘nggi yangiliklar

Epshteyn ishi bilan bogʻliq mojarolar: Britaniya va Norvegiyada yuqori lavozimli amaldorlar isteʼfoga chiqdi

Britaniya bosh vaziri apparati rahbari Morgan Maksuini jinsiy jinoyatlarda ayblangan milliarder Jeffri Epshteyn bilan bogʻliq mojaro ortidan isteʼfoga chiqdi.

Jahon

09.02.2026, 11:20

Oʻzbekiston taʼlimida yangi davr: 12 yillik uzluksiz tizim va “Yangi avlod” maktablari

Mamlakatda maktabgacha va umumiy oʻrta taʼlimni oʻzaro bogʻlaydigan 12 yillik uzluksiz taʼlim modeli bosqichma-bosqich joriy etiladi.

Ta'lim

09.02.2026, 09:58

Sunʼiy intellekt dunyo maktablariga ommaviy kirib kelmoqda

Salvador, Qozogʻiston, BAA va AQShda millionlab oʻquvchi hamda oʻqituvchilar taʼlimga moslashtirilgan chat-botlardan foydalanish imkoniyatiga ega boʻldi.

Fan-texnologiya

08.02.2026, 07:47

2026 yilgi Ramazon oyi sanasi eʼlon qilindi

Samarqand shahrida boʻlib oʻtgan Turkiy davlatlar tashkiloti Fatvo hayʼati yigʻilishida muborak Ramazon oyining boshlanish sanasi boʻyicha qaror qabul qilindi.

Oʻzbekiston

07.02.2026, 20:00

Yoʻl harakati qoidalari buzilganlik uchun jarimalar yengillashdi

Oʻzbekistonda yoʻl harakati qoidalari boʻyicha yangi tartib joriy etildi: agar haydovchi rulda telefondan foydalanishni birinchi marta buzsa, unga jarima solinmaydi.

Oʻzbekiston

07.02.2026, 12:28

Epshteynga oid hujjatlar internetdan olib tashlandi

AQSh Adliya vazirligi Jeffri Epshteyn ishi boʻyicha eʼlon qilingan minglab hujjatlarni internetdan olib tashladi. Bu kamida 100 nafar jabrlanuvchining hayotini jiddiy izdan chiqargan. 

Jahon

06.02.2026, 17:04

Ukrainada 14 yoshdan nikohga ruxsat berilishi mumkin

Ukrainada yangi Fuqarolik kodeksi qabul qilinsa, ayrim holatlarda 14 yoshdan nikohdan oʻtishga ruxsat berilishi mumkin.

Jahon

06.02.2026, 16:00

Oʻzbekiston va Pokiston strategik hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqdi

Oʻzbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev 5 fevral kuni Islomobod shahrida Pokiston bosh vaziri Shahboz Sharif bilan tor doirada muzokaralar hamda Oʻzbekiston—Pokiston Oliy darajadagi strategik hamkorlik kengashining birinchi yigʻilishini oʻtkazdi.

Oʻzbekiston

06.02.2026, 12:25

Ilon Mask atrofidagi soʻnggi yangiliklar: katta boylik va jiddiy ayblovlar

Soʻnggi kunlarda amerikalik milliarder Ilon Mask haqida bir vaqtning oʻzida ham ijobiy, ham salbiy xabarlar tarqaldi.

Jahon

06.02.2026, 12:01

Oʻzbekiston Hindistondan hayvonlar va chorvachilik mahsulotlari importini vaqtincha chekladi

Oʻzbekistonda Nipax (NiV) virusi tarqalishi xavfi tufayli Hindistondan ayrim turdagi mahsulotlarni olib kirishga vaqtinchalik cheklov joriy etildi.

Oʻzbekiston

06.02.2026, 11:30

Ispaniyada bolalar uchun ijtimoiy tarmoqlardan foydalanish cheklanishi mumkin

Ispaniya hukumati 16 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishni cheklashni rejalashtirmoqda. Tashabbus bolalarni ortiqcha raqamli taʼsir va platformalar taʼsiridan himoya qilish maqsadida ilgari surilgan.

Jahon

06.02.2026, 11:11