Жанубий Хитой денгизи устида Хитой ва Австралия ўртасида танглик юзага келди

Хитой армиясининг Жанубий фронти баёнотига кўра, Австралия қироллик ҳарбий-ҳаво кучларига тегишли “P-8A Poseidon” патрул самолёти “Хитой ҳаво ҳудудига ноқонуний равишда кирган”. Шундан сўнг хитойлик ҳарбийлар самолётни кузатиб бориб, уни ҳудуддан чиқариш бўйича чора кўрган. Пекин бу ҳолатни суверенитетни бузиш деб баҳолаган.

Австралия мудофаа вазирлиги эса бошқача баёнот берди. Маълумотларга кўра, Хитойнинг Су-35 ҳарбий самолёти австралиялик самолётга яқин келиб, хавфли манёвр қилган ва ёруғ ракета (signal flare) отган. Австралия буни халқаро парвоз хавфсизлиги қоидаларини бузиш деб ҳисоблади.

Расмий Канберра маълумотларида таъкидланишича, Австралия бу ҳудудда халқаро ҳуқуқ асосида кузатув парвозларини амалга оширади ва “денгиз ва ҳаво йўлларида эркин ҳаракатланиш миллий манфаатларимизнинг асосидир” деб баёнот берди.

Мудофаа вазири Ричард Марлзнинг сўзларига кўра, Австралия ҳукуматининг расмий дипломатик норозилиги Хитойга етказилган.

Маълумот учун:

Жанубий Хитой денгизи Иккинчи жаҳон урушидан кейинги даврдан буён ҳудудий даъволар марказида бўлиб келади. Хитой 1947 йилда денгиз ҳудудининг 80 фоизи ўзиники эканини маълум қилган, аммо бу ҳудудга Филиппин, Вьетнам, Бруней ва Малайзия ҳам даъво қилади.

2016 йилда Ҳаагадаги Халқаро арбитраж суди Филиппин даъвоси бўйича қарор чиқариб, Хитойнинг денгиз устидан яккаҳокимлик даъволарини ҳуқуқий жиҳатдан асоссиз деб топган.