updated: 22.03.2026, 04:57

QALB INQILOBI

Mustaqillik haqida oʻylaganda, yodimga zanjirga oʻrgangan fil haqidagi rivoyat tushadi. Eshitgandirsiz? Yuz yil zanjirga bandi qilingan fil qoziq atrofida aylanib yurar ekan. Oxiri zanjir zanglab, chirib, uzilib ketibdi hamki, fil shu qoziq atrofida aylanib yuraverar emish. U zanjir bir kuni uzilishini tasavvur ham etolmas ekan. Yashirib nima qildik – bizning qoʻlimiz yechilgani yoʻq, tilimiz yechildi, xolos. Qoʻlimiz yechilganda ham dilimiz zanjirda qolaveradi hali.

Ulashish:

QALB INQILOBI

Men mustaqilligimizning kelajagi ana shu narsaga – xalqimiz dilidagi zanjirlarning uzilishiga bogʻliq, deb bilaman va bu jarayon uzoq kechsa kerak. Hozircha qoʻshigʻimiz oʻzgarmoqda. Qarang, kecha Lenin haqida xaltura yozganlar bugun AmirTemur haqida oʻsha darajada yozmoqda, kecha qizil askarni maqtaganlar bugun bosmachini koʻkka koʻtarmoqda. Xudo haqqi, gap shundaki, yuksak badiiy asar yozish qoʻlidan kelmaydigan kishi istalgan gʻoyani oʻziga xizmat qildiraveradi. Bugun xalqimizni maqtab, dinimizni maqtab mansab shohsupasida turib olishni istayotganlarning goʻyoki el uchun “kuyunayotgani” dilida emas, tilida ekanligini tushunib olishimiz kerak.

Mustaqillik haqida oʻylaganda, men yoʻl boshida turganimizni aytmoqchi boʻlaman. Yakkahokimlik oʻzini sharmanda qilganini koʻrdik. Ammo yana uni qoʻmsayotganlardan ehtiyot boʻlaylik. Biz qafasdan ozod boʻlayotgan qushlarmiz. Ozodlik shuning evazigaki, endi oʻz donimizni oʻzimiz topib yeymiz, oʻzimizni oʻzimiz himoya qilamiz. Lekin koʻplar yana qafas himoyasini qoʻmsamoqdalar, oz boʻlsa-da, minnat bilan boʻlsa-da, sobiq markaz tashlab turgan “donni” sogʻinmoqdalar. Elning bunday kayfiyatidan foydalanib yana soʻsializmni tiklamoqchi boʻladigan, qiyofasini oʻzgartirgan koʻhna kommunistlar bor. Kunimiz shularga qolmasin.

Odam boy boʻlsa, mamlakat boy boʻladi. Xususiy mulkdan qoʻrqmaylik. Ozroq boyiganni “OBXSS”ga ushlatadigan xalqning ertasi yoʻq. Bir farangining gapi yodga tushadi: “Bizda qoʻshnisining ikki qavat uy qurganini koʻrgan kishi qasdma-qasd uch qavat uy soladi, sizda qoʻshnisining ikki qavat uy qurganini koʻrganlar ustidan yozib, qamatib yuboradilar. Siz magʻlublarni yaxshi koʻrasiz, biz esa gʻoliblarni!” Ana shunday.

Toʻgʻri, hali mulk davlat qoʻlida boʻlgani uchun unga bir yondan kanaday yopishgan amaldorlar, ikkinchi yonidan “emib” yotgan maxfiya kazzoblari gʻazabimizni keltirmoqda. Harom topilgan pul gʻashimizni keltiradi. Biroq shu kunda halol pul topishning iloji bormi?! Yer dehqonga berilgani yoʻq, sanoat monopolistlar qoʻlida, kalxoʻzchi kalxoʻzchidan ajralib chiqolmaydi.

Kelajagimiz eng avvalo xususiylashtirishga bogʻliq. Bundan qoʻrqayotgan baʼzi kishilar zanjirini yoʻqotishdan qoʻrqayotganga oʻxshaydi.

Oʻzimcha oʻylayman: “Bozor iqtisodiga oʻtish haqida eng yuksak minbarlardan gapiriladi. Nega pastda hech ish qilinmaydi?!” Gap shundaki, bizda bozor iqtisodi boʻlmay turib xalq undan bezib qoldi. Uning ana shu bezishini kutib yotganlar esa gʻimirlab qolishdi. Odamlar, bu hali bozor iqtisodi emas, siz haqiqiy bozor iqtisodini talab qiling, sizni narx bilan qoʻrqitishmoqda.

Bir doʻstim “Uygʻon, uygʻonganing koʻrib oʻlayin!” degan sheʼriy satrlarimni oʻqib shunday dedi: “Ogʻayni, uygʻotib nima qilasiz, hozir odamlarga balki shu uyqu yoqar, uygʻonishni istamas!” Bilmadim. Odamlar, uygʻonishni istamaysizmi?! Doʻstim davom etdi: “Koʻryapsiz-ku, poraxoʻrlik avjiga chiqdi odamlar chidayapti, narx-navo oshdi – odamlar chidayapti. Qoʻying ularni uygʻotmang!” Shunga hamoahang gapni bir oshnamizdan ham eshitdim: “Uka, bu xalq uygʻonsa, bir-birining goʻshtini yeydi. Demokratiyani oʻrnatish uchun 200 yil kerak!” “Ogʻaynijon, men aniq bilaman – 200 yil yashamayman. Lekin demokratiyani koʻrib oʻlsam deyman. Xalqning koʻzi ochilsa, bir-birining goʻshtini yeydi, deb oʻylash – xalqni qopogʻon itga oʻxshatishdir. Xalqimizni izchillik bilan maʼrifatga oshno qilish kerak”.

Mustaqillikni oʻylaganda, shu gaplar xayolimga keldi. Xalqimiz munosib hayotga loyiq, mehnatkashdir. Ertasi oydin boʻlsin.

Karim BAHRIYeV

Oʻzbekiston xalq noibi.

"Mushtum" jurnalining 1992 yil 17-18 sonidan olindi.

Madaniy

12.12.2025, 09:34

Ulashish:

ARXIV

SANAGA O'TISH

Barcha arxivni ko'rsatish →

So'nggi yangiliklar

O‘zbekistonda YouTube monetizatsiyasi yo‘lga qo‘yilishi mumkin

 Saida Mirziyoyeva Google vitse-prezidenti Karan Bxatiya bilan uchrashib, O‘zbekistonda YouTube monetizatsiyasini ishga tushirish masalasini muhokama qildi.

Oʻzbekiston

23.09.2026, 12:23

Shaxmatchilarga beriladigan mukofotlar oshiriladi

Nufuzli xalqaro shaxmat musobaqalarida yuqori natija qayd etgan O‘zbekiston shaxmatchilari va ularning murabbiylariga beriladigan bir martalik pul mukofotlari miqdori oshiriladi.

Iqtisodiyot

23.09.2026, 11:52

AQSh Eron aviakompaniyalarini butun dunyoda cheklay oladimi?

AQSh Eron aviakompaniyalariga qarshi sanksiyalarni kuchaytirmoqda. Bu choralar xalqaro parvozlar va yo‘lovchilarga qanday ta’sir qiladi?

Jahon

23.09.2026, 11:33

Tramp: Eron bilan kelishuv saylovdan keyin tuziladi

AQSh prezidenti Donald Tramp Eron bilan tinchlik kelishuviga 3-noyabr kuni bo‘lib o‘tadigan Kongress saylovlaridan keyin erishilishi mumkinligini bildirdi.

Jahon

23.09.2026, 10:20

AQShning F-16 qiruvchi samolyoti Germaniyadagi aviabazada halokatga uchradi

AQSHning F-16 qiruvchi samolyoti Germaniya g‘arbidagi Spangdahlem aviabazasi yaqinida halokatga uchradi. Uchuvchi xavfsiz katapulta qilgan.

Jahon

23.09.2026, 09:55

Toşkent 343-óringa kótarildi: Global Cities Index 2026 natijalari e'lon qilindi

Reytingdagi eng muhim jihat — Toşkent inson kapitali bóyiça dunyoda 108-órinni egalladi.

Jahon

22.09.2026, 16:38

Rossiya Ukrainaga zarbalari oqibatida to‘rt kishi halok bo‘ldi

Rossiya tunda Ukrainaning sanoat markaziga zarba berib, to‘rt kishining hayotiga zomin bo‘lgan, shimoldagi hujum esa minglab odamlarni elektr ta’minotisiz qoldirgan.

Jahon

22.09.2026, 14:38

Milliy sertifikat imtihoni uçun joy muammomi?

Imtihonga röyxatdan ötish muddati tugamagan bölsa ham, ayrim hududlarda ajratilgan örinlar tez tölib qolishi mumkin. Buning sababi yangi tartibda örinlar soniga ham çeklov belgilangan.

Ta'lim

22.09.2026, 11:40

Prezidentning yangi qarori qabul qilindi

Mehnat sohasida xavfsiz va hurmatga asoslangan iş muhitini ta'minlaş dasturi joriy etiladi.

Oʻzbekiston

22.09.2026, 11:18

G7 davlatlari husiylarni Saudiya Arabistoniga hujumlarni tóxtatişga çaqirdi

G7 davlatlari taşqi işlar vazirlari Yamandagi husiylarni Saudiya Arabistoniga qarşi hujumlarni va fuqarolik kemalariga tahdidlarni zudlik bilan tóxtatişga çaqirdi. Ular Erondan ham husiylarga qurol va yordam beriş ni tóxtatişni talab qildi.

Jahon

22.09.2026, 11:06

Saida Mirziyoyeva BMT Bosh kotibi Antoniu Gutеrrish bilan uchrashdi

Saida Mirziyoyeva BMT Bosh kotibi Antoniu Gutеrrish bilan uchrashdi.

Siyosat

22.09.2026, 10:51

BMT: AQŞning narkokema hujumlari insoniyatga qarşi jinoyat

BMT eksperti AQŞning Karib dengizi va Tinch okeanida giyóhvand modda taşuvçi kemalarga qilgan hujumlarini xalqaro huquq buzilişi va insoniyatga qarşi jinoyat, deb atadi.

Jahon

22.09.2026, 09:56

Isroil saylovi oldidan havfsizlik masalasi asosiy mavzu bölib qolmoqda

Ayrim tahlilçilar mamlakat harbiy nuqtai nazardan havfsizroq bölganini aytsa, jamoatçilikda havfsizlik hissi hanuz yuqori emas.

Siyosat

21.09.2026, 17:34

Özbekistonlik bankir Interpol qidiruviga berildi

Nega?

Oʻzbekiston

21.09.2026, 10:02

Markaziy Osiyo muzliklarini yöqotmoqda

Mintaqa kuzatuvlar tarixidagi eng katta yöqotishlar qayd etilgan dunyoning uçta hududi qatoriga kirgan.

Oʻzbekiston

21.09.2026, 09:42

Nufuzli OTM talabalari SAT sertifikatini noqonuniy olib berish bilan shug‘ullangani aniqlandi

Ma’lum qilinishicha, guruh a’zolarining aksariyati Yevropadagi nufuzli universitetning Toshkent shahridagi filiali talabalari bo‘lgan.

Ta'lim

19.09.2026, 11:24

Xitoydagi choʻl ostida ulkan suv manbalari topildi

Olimlar ushbu loyiha doirasida shoʻrxok suvlardan foydalanish boʻyicha maxsus sinov stansiyasini tashkil etishdi.

Jahon

19.09.2026, 11:14

Rossiyada saylovlardan keyin yangi safarbarlik bo‘lishidan xavotir kuchaymoqda

Urushga qarshi nomzodlar saylovdan chetlatilmoqda, ayrimlari qamoqqa olingan. 

Jahon

19.09.2026, 10:02

"Sizga hurmat körsatilmaydi, siz bemorsiz!": Surxondaryo soğliqni saqlash boşqarmasi munosabat bildirdi

Ijtimoiy tarmoqlarda şov-şuv bölgan "Vraç doimo haq" e'loni yuzasidan Surxondaryo viloyati soğliqni saqlash boşqarmasi rasmiy munosabat bildirdi.

Oʻzbekiston

18.09.2026, 15:25

iPhone 18 Pro Maxning Rossiyada 18 ta funksiyasi çeklangan

Rossiyada iPhone 18 Pro Max foydalanuvçilari smartfonning ayrim funksiyalaridan töliq foydalana olmaydi. Asosiy çeklovlar Apple Intelligence tizimi va rus tili qöllab-quvvatlanmasligi bilan boğliq.

Iqtisodiyot

18.09.2026, 15:13

ARXIV

SANAGA O'TISH

Barcha arxivni ko'rsatish →