Putin Eronni uran boyitishdan voz kechishga chaqirdi

Rossiya prezidenti Vladimir Putin amerikalik hamkasbi Donald Trampga ham, Eron rahbariyatiga ham maxfiy ravishda Tehron va Vashington oʻrtasidagi kelishuv gʻoyasini qoʻllab-quvvatlayotganini bildirgan. Ushbu kelishuv doirasida Islom Respublikasi uran boyitishdan butunlay voz kechishi koʻzda tutilgan. Bu haqda 12 iyul shanba kuni "Axios" nashri Yevropa va Isroil amaldorlariga asoslanib maʼlum qildi.

Putin "nol boyitish" gʻoyasini qoʻllab-quvvatlamoqda. U eronliklarni amerikaliklar bilan muzokaralarda ijobiy natijaga erishish uchun shu yoʻnalishda harakat qilishga undadi. Eronliklar esa bu taklifni koʻrib chiqmasliklarini aytishdi.

Eron yadro obʼektlariga zarbalar va muzokaralar

2025 yil 13 iyunga oʻtar kechasi Isroil "Isyonkor sher" operatsiyasini boshladi: Isroil harbiy-havo kuchlari 12 kun davomida Eronning yadro dasturi obʼektlari va Islom inqilobi qoʻriqchilari korpusi (IIQK) qoʻmondonlik markazlarini bombardimon qildi. Eron Isroil hududiga javob zarbalari berdi. AQSh 22 iyunga oʻtar kechasi Fordo, Natanz va Isfahondagi Eron yadro obʼektlariga zarba berib, mojaroga aralashdi. 24 iyun kuni Isroil va Eron oʻt ochishni toʻxtatishga kelishib oldilar.

Operatsiyaning rasmiy maqsadi Islom Respublikasining atom bombasini yaratishiga toʻsqinlik qilish edi. Biroq, bunga qay darajada erishilgani haqida hali aniq maʼlumot yoʻq. Fransiya razvedkasining soʻnggi baholoviga koʻra, Eronning yadro dasturi kamida bir necha oyga orqaga surilgan. 7 iyul kuni xuddi shu "Axios" nashri Isroil, agar Eron oʻz yadro dasturini qayta tiklashga urinsa, Islom Respublikasiga yangi zarbalar berishga tayyorlanayotgani va Tramp "maʼlum shartlar asosida" bunday hujumni qoʻllab-quvvatlashi mumkinligiga umid qilayotgani haqida yozdi.

"Isyonkor sher" operatsiyasidan oldin Ummon poytaxti Maskatda Vashington va Tehron vakillari oʻrtasida besh bosqichli muzokaralar oʻtkazildi. Ommaviy axborot vositalari xabar berishicha, Eron sanksiyalarning bekor qilinishi evaziga yuqori darajada boyitilgan uran ishlab chiqarishdan voz kechishga tayyor boʻlgan, ammo oʻzining yadroviy dasturini butunlay toʻxtatishni rad etgan. Axios nashrining maʼlumotlariga koʻra, hozirda Amerika-Eron muzokaralarini qayta boshlash masalasi muhokama qilinmoqda.