Xitoyda prezervativlar uchun soliq oshirildi

Xitoy aholisi soʻnggi uch yil davomida muntazam kamayib bormoqda. 2024 yilda mamlakatda atigi 9,54 million chaqaloq tugʻilgan boʻlib bu koʻrsatkich oʻn yil oldingi darajaning taxminan yarmiga teng.

Jahon

03.01.2026, 14:55

Ulashish:

Xitoyda 1 yanvardan boshlab aholi soni qisqarishiga qarshi qaratilgan yangi soliq siyosati amalga kiritildi. 

Yangi tartibga koʻra kontratseptiv vositalar — prezervativlar tugʻilishni nazorat qiluvchi dori-darmonlar va shu kabi mahsulotlarga 13 foizlik savdo soligʻi joriy etildi. Bu haqda BBC xabar berdi.

Maʼlum qilinishicha islohotlar doirasida bolalar bogʻchalari nikoh bilan bogʻliq xizmatlar va keksalar parvarishi qoʻshilgan qiymat soligʻidan ozod etilgan. Shuningdek hukumat avvalroq ota-onalar uchun taʼtil muddatini uzaytirish va moliyaviy yordamlar ajratish imkoniyati ham koʻrib chiqilayotganini maʼlum qilgan edi.

Demografik inqiroz fonidagi qaror

Rasmiy maʼlumotlarga koʻra Xitoy aholisi soʻnggi uch yil davomida muntazam kamayib bormoqda. 2024 yilda mamlakatda atigi 9,54 million chaqaloq tugʻilgan boʻlib bu koʻrsatkich oʻn yil oldingi darajaning taxminan yarmiga teng. Shu sababli Pekin yoshlarni oila qurishga va farzand koʻrishga undash maqsadida qator choralarni amalga oshirmoqda.

Ayni paytda 1994 yildan buyon amalda boʻlgan «bir oila — bir farzand» siyosati davrida joriy etilgan ayrim soliq imtiyozlari bekor qilinmoqda.
Jamoatchilik munosabati
Kontratseptiv vositalarga soliq joriy etilishi jamiyatda turli bahslarga sabab boʻldi. 

Ayrim mutaxassislar bu qaror istalmagan homiladorlik va OIV tarqalishi xavfini oshirishi mumkinligidan xavotir bildirmoqda. Boshqalar esa farzand koʻrish qaroriga «qimmatlashgan prezervativlar» hal qiluvchi taʼsir koʻrsatmasligini taʼkidlab hukumat choralarini tanqid qilmoqda.

YuWa aholini tadqiq qilish instituti hisobotiga koʻra, Xitoy farzand tarbiyasi eng qimmatga tushadigan mamlakatlar qatoriga kiradi. Bunga taʼlim sohasidagi yuqori toʻlovlar ayollar uchun ish va onalikni bir vaqtda olib borish qiyinligi hamda koʻchmas mulk inqirozi sabab yoshlar orasida kelajakka ishonchning pasayishi asosiy omil sifatida koʻrsatilgan.

Maʼmuriy nazorat kuchaymoqda

Ayrim provinsiyalarda mahalliy amaldorlar ayollarga qoʻngʻiroq qilib ularning hayz sikli va farzand koʻrish rejalari haqida soʻrov oʻtkazayotgani haqida ham xabarlar tarqalgan. Yunnan provinsiyasi sogʻliqni saqlash boshqarmasi buni «boʻlajak onalarni aniqlash uchun zarur maʼlumot» deya izohlagan.

Mavzuga oid yangiliklar

Xitoyning sunʼiy intellekt dasturlari senzura bosimi ostidami?

Xitoyning sunʼiy intellekt (SI) chat-botlari koʻpincha siyosiy savollarga javob berishdan bosh tortadi yoki rasmiy davlat pozitsiyasini takrorlaydi.

Fan-texnologiya

22.02.2026, 09:08

«Xitoy – Qirgʻiziston – Oʻzbekiston – Tojikiston» yoʻnalishi boʻylab ilk yuk poyezdi yoʻlga chiqdi

Xitoy va Markaziy Osiyo oʻrtasida yangi transport yoʻlagi ish boshladi. Uning doirasida ilk sinovdagi yuk poyezdi Lanchjoudan Dushanbe shahriga yoʻl oldi.

Iqtisodiyot

20.02.2026, 10:10

Xitoy Afrikadan olib kiriladigan mahsulotlarga bojlarni bekor qiladi

Xitoy Prezidenti Si Szinpinning bayonotiga koʻra, 1 maydan boshlab Afrika qitʼasining deyarli barcha mamlakatlaridan import qilinadigan mahsulotlarga bojni olib tashlaydi. 

Jahon

16.02.2026, 15:19

Oʻzbekistonda taksi haydovchilarining daromadi yiliga 1 mln soʻmdan ham oshmadi — DSQ

2025 yil yakuniga koʻra taksi agregatorlari faoliyati boʻyicha eʼlon qilingan maʼlumotlarda haydovchilar daromadi, toʻlov usullari, yosh tarkibi va yoʻlovchi tashish bozorining asosiy koʻrsatkichlari keltirilgan.

Iqtisodiyot

10.02.2026, 13:21

Xitoy «odamsimon» sunʼiy intellekt uchun qatʼiy qoidalar joriy qilmoqda

Qoidalar inson xislatlari, fikrlash modellari va muloqot uslublarini taqlid qiluvchi, shuningdek, matn, tasvir, audio yoki video orqali foydalanuvchilar bilan hissiy aloqa oʻrnatuvchi mahsulot va xizmatlarga nisbatan qoʻllaniladi.

Jahon

05.02.2026, 12:27

Toshkent shahar IIBB boshligʻi va prokuroriga «hayfsan» berildi: poytaxtda 800 dan ortiq jinoyat hisobdan yashirilgan

Toshkent shahrida jinoyatchilikka qarshi kurashda yoʻl qoʻyilgan kamchiliklar sabab shahar IIBB boshligʻi Ravshan Sultonxoʻjayev va shahar prokurori vazifasini bajaruvchi Anvar Oʻrmonovga nisbatan intizomiy jazo — «hayfsan» qoʻllanildi.

Oʻzbekiston

27.01.2026, 17:00

So‘nggi yangiliklar

“Alining shapkasini Valiga kiydirib yurgan” tadbirkorning biznes imperiyasi qulamoqda

Baxtiyor Shuhratovich Fozilov Eriell Group, Enter Engineering, Saneg va Ferkensco kabi yirik kompaniyalarning asosiy aksiyadorlaridan biri hisoblanadi.

Oʻzbekiston

09.03.2026, 09:08

Hurmuz boʻgʻozining yopilishi: global iqtisodiyot uchun jiddiy sinov

Hurmuz boʻgʻozida yuzaga kelgan keskin vaziyat global savdo va energetika bozorlariga jiddiy taʼsir koʻrsatmoqda. Hozirda Fors koʻrfazi hududida 250 ga yaqin kema toʻxtab qolgani dunyo taʼminot zanjirlari va neft narxlariga bosimni kuchaytirmoqda.

Iqtisodiyot

09.03.2026, 06:42

Jazo oʻtayotgan ayollar ham talaba boʻlishi mumkin

Oʻzbekistonda jazo oʻtayotgan ayollarga oliy taʼlim muassasalarida oʻqish imkoniyatini yaratish rejalashtirilmoqda. 

Oʻzbekiston

08.03.2026, 10:51

Isroilda politsiya ushlagan oʻzbekistonlik boʻyicha rasmiy bayonot berildi

Ijtimoiy tarmoqlarda Oʻzbekiston fuqarosining TikTok tarmogʻiga joylagan videosi hamda uning politsiya tomonidan ushlangani haqida turli xabarlar tarqaldi. 

Oʻzbekiston

08.03.2026, 08:03

Dubayda oltin geosiyosiy keskinlik sababli katta chegirmalar bilan sotilmoqda - Bloomberg

Gʻarbiy Osiyodagi beqarorlik kuchayib, Eronning AQSh va Isroil zarbalariga javob qaytarishi logistika muammolarini keltirib chiqardi.

Iqtisodiyot

08.03.2026, 07:43

Qashqadaryoga 800 ta kitobdan iborat sepi bilan kelgan kelin

Qashqadaryo viloyati Koʻkdala tumaniga Andijondan kelin boʻlib tushgan Nasibaxon Ibrohimova kelinlik sepiga odatdagidek turli maishiy buyumlar emas, balki 800 ta ilmiy va badiiy kitob qoʻshib olib keldi.

Madaniy

08.03.2026, 07:37

Vengriya konfiskovala ukrainskiye millionы i zoloto: diplomaticheskiy skandal mejdu Kiyevom i Budapeshtom.

Vengriya zaderjala sem ukrainsev i dva bronirovannыx avtomobilya s millionami yevro i 9 kg zolota, otkrыv rassledovaniye po otmыvaniyu deneg. Kiyev obvinyayet Orbana v politicheski motivirovannoy provokatsii, Zelenskiy prigrozil premeru, vыzыvaya shok i napryajeniye v Vengrii. 

Iqtisodiyot

07.03.2026, 14:42

Yaqin Sharqdan oʻzbek va qozogʻistonlik fuqarolarning evakuatsiyasi: xavfsizlik va tizimli tarzda olib kelinmoqda.

1–5 martda Yaqin Sharqdan Oʻzbekistonga 9 361 nafar, Qozogʻistondan esa 4 700dan ortiq fuqaro evakuatsiya qilindi. Evakuatsiya aviareyslar va nazorat yoʻllari orqali tizimli va bosqichma-bosqich tarzda amalga oshirilmoqda. 

Siyosat

07.03.2026, 14:19

Zamonaviy urushning xavfli quroli: Navigatsiya buzildi, yuzlab kemalar ortda qoldi

AQSh va Isroilning Eronga hujumlaridan soʻng Hurmuz boʻgʻozi va boshqa mintaqalarda elektron signallarni buzish holatlari aniqlandi. 

Jahon

07.03.2026, 14:12

Emirates Airlines

Dubay parvozlari tiklanmoqda: Emirates yaqin kunlarda toʻliq faoliyatga qaytishni rejalashtirmoqda

Yaqin Sharqdagi keskinlik tufayli toʻxtab qolgan parvozlar bosqichma-bosqich tiklanmoqda. Emirates aviakompaniyasi yaqin kunlarda reyslarni toʻliq hajmda qayta yoʻlga qoʻyishni rejalashtirmoqda. Aviatsiya xabidagi uzilishlar Dubay iqtisodiyotiga katta moliyaviy yoʻqotishlar keltirgan. 

Jahon

07.03.2026, 13:27

Irina Matviyenko “Doʻstlik” ordeni bilan taqdirlandi

Prezident Shavkat Mirziyoyev Nemolchi.uz ijtimoiy loyihasi rahbari Irina Matviyenkoni mamlakatda ijtimoiy himoyani mustahkamlashga qoʻshgan hissasi va faol jamoatchilik ishlari uchun “Doʻstlik” ordeni bilan taqdirladi.

Oʻzbekiston

07.03.2026, 13:14

Kartadan-kartaga pul oʻtkazishda “maqsadni koʻrsatish” tartibi joriy etildi

Oʻzbekiston Markaziy banki talabi bilan toʻlov tashkilotlari va banklarning mobil ilovalarida kartadan-kartaga (P2P) pul oʻtkazishda “oʻtkazma maqsadini koʻrsatish” tartibi majburiy ravishda joriy etildi.

Iqtisodiyot

07.03.2026, 13:08