Yaqin Sharq alangada: Eronning 6 toʻlqinli zarbalari ortidan keng koʻlamli urush xavfi kuchaydi

Iroq jangarilari Bagʻdoddagi AQSh elchixonasiga kirishga urinmoqda. Dubayning tijorat porti ikkinchi tong ham yonmoqda. Quvayt xalqaro aeroportiga Eron raketalari zarba berdi. Tehronda esa qora kiygan minglab motam tutuvchilar Inqilob maydoniga yigʻilib, «Amerikaga oʻlim» va «Isroilga oʻlim» deb hayqirib, Xominaiyning suratlarini koʻtarib turishibdi.

Bu cheklangan harbiy operatsiya emas. Bu — mintaqaviy urush. Unga Amerikadagi ichki noroziliklar, ittifoqchi davlatlar hududining oʻqqa tutilishi va dunyodagi eng muhim tijorat yuk tashish yoʻllaridan biri hisoblangan Dubaydagi Jabal Ali porti ustida tutun koʻtarilishi ham qoʻshildi. Mojaro havo markazlariga zarar yetkazdi, aholi zich joylashgan hududlarni larzaga soldi va butun mintaqa boʻylab neft yetkazib berish tizimini izdan chiqardi. 

Parvozlarni toʻxtatgan har bir aviakompaniya, Hurmuz boʻgʻozidan yoʻnalishini oʻzgartirgan har bir neft tankeri, Dubay mehmonxonasining yertoʻlasida boshpana topgan har bir sayyoh — bularning barchasi hali biror bozorda aks etmagan iqtisodiy xarajatlarning bir qismi, chunki bozorlar dam olish kunlari munosabati bilan yopiq.

Ular ertaga ochiladi. Xullas, 2026 yil 1 mart holatiga koʻra vaziyat shunday. Eron 24 soatdan kam vaqt ichida oltita muvofiqlashtirilgan zarbalar toʻlqinini boshladi. Faqat oltinchi toʻlqinning oʻzida 27 ta Amerika harbiy bazasi bir vaqtning oʻzida nishonga olindi. Hind okeanida Amerikaning oʻq-dori tashuvchi kemasi Eron dronlari tomonidan ishdan chiqarildi.

Quvaytdagi «Patriot» havo mudofaa tizimi kameralarda ishdan chiqqan holatda qayd etildi. Bloomberg nashri tutuvchi raketalar zaxirasi bir necha kun ichida tugashi mumkinligini maʼlum qildi. Dubayning tijorat porti ketma-ket ikkinchi tong yonmoqda. IHKK esa Amerika bazalarida xavotir sirenalarining jingirlashi toʻxtamasligini ochiqchasiga bildirdi.

Tramp buni tarixdagi eng aniq operatsiya deb atadi va gʻalabani eʼlon qildi. IHKK esa uch soat oʻtib oʻzining oltinchi toʻlqinini boshladi. Eron ochiqchasiga bayonot berdi: «Bu operatsiya dushman qatʼiy magʻlubiyatga uchraguncha shafqatsiz ravishda davom etadi. Mintaqadagi barcha AQSh aktivlari qonuniy nishon hisoblanadi».

«Shafqatsiz ravishda, dushman qatʼiy magʻlubiyatga uchraguncha» — bu vayron boʻlgan mamlakatning soʻzlari emas. Bu oʻzining oliy rahbarini yoʻqotgan, IHKK qoʻmondonini dafn etgan, mudofaa vaziri va milliy xavfsizlik kotibining oʻlimini tasdiqlagan, shundan soʻng ertasi tong otmasdan 27 ta Amerika harbiy bazasiga oltita muvofiqlashtirilgan zarba toʻlqinini boshlagan mamlakatning soʻzlaridir.

Tramp oldida ikki variant bor: Eronga yanada chuqurroq va kuchliroq zarba berish. Bu esa 2026 yil yanvar oyida imzolangan Xitoy–Rossiya–Eron uch tomonlama paktining toʻliq faollashuvi, Hurmuz boʻgʻozining butunlay yopilishi va Amerikaning tutuvchi raketalar zaxirasi tugashi xavfini keltirib chiqarishi mumkin. Yoki muzokaraga borish. Bu esa 24 soat ichida 27 ta Amerika bazasiga oltita muvofiqlashtirilgan zarba toʻlqinini amalga oshirish imkoniyatini namoyon etgan Eron bilan bir stol atrofida oʻtirish va uning endi chekinmaydigan pozitsiyadan muzokara olib borishini tan olishni anglatadi.

Kecha har qanday variant nisbatan maqbul edi. Oltita toʻlqin, ishdan chiqqan oʻq-dori kemasi va kameraga tushgan «Patriot» tizimi nosozligidan keyin, bugun hech qaysi variant yaxshiroq emas. IHKK xavotir sirenalari toʻxtamasligini bildirdi. Hozir sodir boʻlayotgan voqealarga qaraganda, ularning bu borada yanglishganiga hech qanday dalil yoʻq.